რა არის მენინგიტი? ინფორმაცია სიმპტომების, ტიპების, მკურნალობის მეთოდებისა და ვაქცინაციის შესახებ

რა არის მენინგიტი? რა არის მისი სიმპტომები? როგორ მიმდინარეობს მკურნალობა?

მენინგიტი არის ტვინისა და ზურგის ტვინის დამცავი გარსის ანთება. მენინგიტის გამომწვევი მრავალი მიზეზი შეიძლება არსებობდეს. შესაძლოა გამოვლინდეს ისეთი ტიპური სიმპტომები, როგორიცაა ცხელება, თავის ტკივილი, გულისრევა და ღებინება. ის შეიძლება დაემართოს ნებისმიერი ასაკის ადამიანს და გამოიწვიოს სერიოზული პრობლემები. ამიტომ, ადრეული დიაგნოსტიკა და მკურნალობა სასიცოცხლოდ მნიშვნელოვანია. მკურნალობა განსხვავდება გამომწვევი მიზეზის მიხედვით.

რა არის მენინგიტი?

მენინგიტი ცნობილია, როგორც მენინგეალური გარსის ანთება. მენინგები არის გარსების ფენა, რომელიც იცავს და მხარს უჭერს ტვინსა და ზურგის ტვინს დაზიანებებისგან. ის შეიცავს თავ-ზურგტვინის სითხეს, ნერვებსა და სისხლძარღვებს. ეს დაავადება ჩვეულებრივ ჩნდება ორგანიზმში შეჭრილი ბაქტერიების ან ვირუსების გამო.

რა არის მენინგიტის სიმპტომები?

მენინგიტი შეიძლება განვითარდეს ნებისმიერ ასაკში, ჩვილობიდან მოხუცებულობამდე. ამიტომ, ჩვილებში, ბავშვებსა და მოზრდილებში შეიძლება გამოვლინდეს სხვადასხვა სიმპტომები. ამავდროულად, მენინგიტის ტიპმა ასევე შეიძლება შეცვალოს სიმპტომები და მათი სიმძიმე. თავდაპირველად, ვირუსული და ბაქტერიული ტიპების სიმპტომები შეიძლება მსგავსი იყოს, თუმცა ბაქტერიული ფორმა ჩვეულებრივ უფრო მძიმედ მიმდინარეობს. ჩვილებში ვირუსული მენინგიტის სიმპტომები შეიძლება მოიცავდეს:

ღებინებას,

დიარეას,

კანზე გამონაყარს,

სუნთქვის გაძნელებას,

უწყვეტ ტირილს,

მადის დაქვეითებას.

მოზრდილებსა და ბავშვებში მენინგიტის სიმპტომები შეიძლება იყოს:

ცხელება,

თავის ტკივილი,

კეფის კუნთების დაჭიმულობა,

მადის დაკარგვა,

კისრის გაშეშება,

სინათლის მიმართ მგრძნობელობა,

პეტექიები (კანზე არსებული გამონაყარის მსგავსი წერტილები).

ბაქტერიული მენინგიტის სიმპტომებიც მსგავსია, თუმცა ბაქტერიით გამოწვეული მდგომარეობა უფრო სწრაფად და მძიმედ ვლინდება. თუ თქვენ გაქვთ ეს სიმპტომები, რეკომენდებულია მიმართოთ უახლოეს სამედიცინო დაწესებულებას.

ამ სიმპტომების გარდა, სოკოვანი მენინგიტის დროს შეიძლება აღინიშნოს გულისრევა, ღებინება, ყურადღების გაფანტვა, კონცენტრაციის ნაკლებობა და წონასწორობის დაკარგვა. ჩვილებში მენინგიტის სიმპტომებს შორის შეიძლება იყოს ყიფლიბანდის (თავის უკანა ნაწილის) შეშუპება, ძილიანობა ან გაღვიძების გაძნელება და რეაქციების შენელება.

რა არის მენინგიტის ტიპები?

მენინგიტის მრავალი სახეობა არსებობს. თითოეული ტიპისთვის მკურნალობის მიდგომა და სიმპტომები შეიძლება განსხვავდებოდეს. ყველაზე გავრცელებული სახეობებია ვირუსული და ბაქტერიული.

ვირუსული მენინგიტი: ფართოდ გავრცელებული ვირუსული მენინგიტი ხშირად მკურნალობის გარეშეც გაივლის, თუმცა ზოგიერთ შემთხვევაში მკურნალობა აუცილებელია. ენტეროვირუსების კატეგორიის ვირუსებმა შეიძლება გამოიწვიონ ამ ტიპის მენინგიტი, თუმცა ვირუსთან კონტაქტში მყოფი ადამიანების მხოლოდ მცირე ნაწილს უვითარდება მენინგიტი. ეს ვირუსები უფრო გავრცელებულია შემოდგომისა და ზაფხულის თვეებში. ენტეროვირუსების კატეგორიას მიეკუთვნება კოკსაკი A, კოკსაკი B და ექოვირუსები. არსებობს სხვა ვირუსები და დაავადებებიც, რომლებიც არ მიეკუთვნებიან ამ ჯგუფს, მაგრამ მაინც იწვევენ ვირუსულ მენინგიტს. ესენია: გრიპი, ყბაყურა, წითელა, აივ-ინფექცია, ჰერპესის ვირუსი და დასავლეთ ნილოსის ვირუსი.

ბაქტერიული მენინგიტი: ეს არის სახეობა, რომელმაც მკურნალობის გარეშე შეიძლება გამოიწვიოს პაციენტის სიკვდილი. ის არის გადამდები მენინგიტის ერთ-ერთი სახეობა და გამოწვეულია გარკვეული ბაქტერიების ინფექციით. ამ ტიპის გამომწვევი ყველაზე გავრცელებული ბაქტერიებია პნევმოკოკი, Neisseria meningitidis და სტაფილოკოკი. პნევმოკოკი გვხვდება სასუნთქ გზებში, ხოლო Neisseria meningitidis - ნერწყვის მსგავს სითხეებში. ასევე, სტაფილოკოკის ბაქტერია ბინადრობს კანზე. ამიტომ, ბაქტერიული მენინგიტი ადვილად გადადის კონტაქტისა და სუნთქვის გზით.

სოკოვანი მენინგიტი: იშვიათი სახეობაა და უფრო ხშირად ვითარდება დასუსტებული იმუნური სისტემის მქონე ადამიანებში. კიბოს მსგავსი დაავადებების მქონე პირებს, რომლებიც ასუსტებენ იმუნურ სისტემას, ასევე აქვთ დაავადების მაღალი რისკი. ეს ტიპი გამოწვეულია სოკოთი, რომელიც ორგანიზმში მოხვედრის შემდეგ სისხლის მიმოქცევით აღწევს ტვინამდე და ზურგის ტვინამდე.

პარაზიტული მენინგიტი: ვირუსულ და ბაქტერიულ ტიპებთან შედარებით ნაკლებად გავრცელებულია. პარაზიტებმა, რომლებიც გვხვდება დაბინძურებულ ადგილებში, ზოგიერთ ცხოველში, განავალსა და თევზებში, შეიძლება გამოიწვიონ პარაზიტული მენინგიტი. ის არ გადადის ერთი ადამიანიდან მეორეზე, თუმცა შეიძლება გადაედოს ცხოველს.

არაგადამდები მენინგიტი: არ არის დაკავშირებული ინფექციასთან. ეს არის მენინგიტის ტიპი, რომელიც გამოწვეულია გარკვეული მდგომარეობებით ან მკურნალობით. თავის ტრავმამ, ტვინის ოპერაციამ, კიბომ ან წითელმა მგლურამ (ლუპუსი) შეიძლება გამოიწვიოს ამ ტიპის მენინგიტი.

ქრონიკული მენინგიტი: ეხება პაციენტებს, რომლებსაც მენინგიტი 4 კვირაზე მეტხანს უგრძელდებათ. მიზეზებს შორის შეიძლება იყოს სოკოები ან რევმატული დაავადებები. დაავადების აღმოფხვრა შესაძლებელია ქრონიკული მენინგიტის გამომწვევი მიზეზების მკურნალობით.

როგორ დგინდება მენინგიტის დიაგნოზი?

მენინგიტის გამო სამედიცინო დაწესებულებაში მისვლისას, ექიმმა შესაძლოა ჯერ ფიზიკური გასინჯვით სცადოს მდგომარეობის შეფასება. გასინჯვისას შეიძლება აღინიშნოს კანზე გამონაყარის არსებობა ან კეფის კუნთების დაჭიმულობა. ინფორმაციის შეგროვების შემდეგ საჭიროა გარკვეული ტესტების ჩატარება. ეს ტესტები მოიცავს:

ცხვირისა და ყელის ნაცხი: რბილი ჩხირით იღებენ ნაცხს ცხვირიდან ან ყელიდან. ლაბორატორიაში მოწმდება ინფექციის ნიშნების არსებობა.

წელის პუნქცია: ეს არის პროცედურა, რომლის დროსაც წელის ქვედა ნაწილიდან ნემსით იღებენ თავ-ზურგტვინის სითხეს (CSF). ამ გზით მოწმდება, არის თუ არა ინფექცია თავ-ზურგტვინის სითხეში.

სისხლის ანალიზი: სისხლის ანალიზით ხდება ინფექციის მონიტორინგი.

MRI: ტვინის გამოსახულების მიღებით შესაძლებელია იმის დადგენა, არის თუ არა რეგიონში ინფექცია.

თქვენმა ექიმმა შეიძლება გირჩიოთ ყველა ამ ტესტიდან თქვენთვის საჭიროების ჩატარება.

როგორ მკურნალობენ მენინგიტს?

მენინგიტის სამკურნალოდ აუცილებელია გამომწვევი მიზეზის დადგენა. ბაქტერიული მენინგიტის დროს მკურნალობისთვის შეიძლება გამოყენებულ იქნას ანტიბიოტიკები, ხოლო სოკოვანი ინფექციის დროს - სოკოს საწინააღმდეგო პრეპარატები. გარდა ამისა, ვირუსების გასანადგურებლად გამოიყენება ვირუსული თერაპია. დაავადებებთან დაკავშირებული მენინგიტის დროს, მენინგიტის სიმპტომების შემცირება ხდება ძირითადი დაავადების მკურნალობით. გარდა ამისა, პაციენტს შეიძლება დაენიშნოს ტკივილგამაყუჩებლები ტკივილის შესამსუბუქებლად და გადასხმები სითხისა და ელექტროლიტების ბალანსის შესანარჩუნებლად. ვინაიდან თითოეული პაციენტის მიზეზი და სიმპტომები განსხვავებულია, სწორი იქნება სამედიცინო პერსონალის რეკომენდაციების შესაბამისად მკურნალობის კურსის გავლა.

რა შეიძლება გაკეთდეს მენინგიტის თავიდან ასაცილებლად?

გადამდები მენინგიტის თავიდან ასაცილებლად შესაძლებელია ცხოვრების წესის მარტივი ცვლილებები, თუმცა არაგადამდები მენინგიტი არ არის გამოწვეული ინფექციით, ამიტომ პერსონალური დაცვა შეუძლებელია. გადადების შემცირების საშუალებებს შორის შეიძლება ჩამოითვალოს:

ხელების ხშირი დაბანა (ჭამამდე და ჭამის შემდეგ, ტუალეტის გამოყენების შემდეგ და ა.შ.).

ხველების ან ცემინების დროს პირის დაფარვა და გარშემომყოფების გაფრთხილება, თუ ისინი არ იფარებენ პირს.

ხშირად შეხებადი ზედაპირების წმენდა (ლიფტის ღილაკები და ა.შ.)

თავის არიდება იმ ადამიანებთან კონტაქტისგან, ვისზეც იცით, რომ მენინგიტი აქვს; თუ კონტაქტი გარდაუვალია, უზრუნველყავით პირბადის ტარება.

დაბინძურებულ წყალში ბანაობისგან თავის არიდება და მისი არ დალევა.

უმი ან ნახევრად მოხარშული ხორცისა და ზღვის პროდუქტების არ მოხმარება.

პასტერიზებული რძის ან მისგან დამზადებული პროდუქტების მოხმარება.

მოხმარებული ყველა ხილისა და ბოსტნეულის კარგად გარეცხვა.

სამშენებლო მოედანზე მომუშავე პირებმა უნდა ატარონ პირბადე, რათა არ ჩაისუნთქონ გარემოში არსებული მტვერი.

მოგზაურობისას ქვეყანაში ან ქალაქში არსებული დაავადებების შესახებ ინფორმაციის მოძიება.

ეს ზომები შეიძლება სცადოთ გადადების რისკის მინიმუმამდე შესამცირებლად და თქვენი ჯანმრთელობის დასაცავად.

ხშირად დასმული კითხვები მენინგიტის შესახებ

მენინგიტით დაავადების თვალსაზრისით, ზოგიერთი ჯგუფი უფრო მეტად არის რისკის ქვეშ. რისკის ქვეშ მყოფი ჯგუფებია:

5 წლამდე ასაკის ბავშვები (განსაკუთრებით ბაქტერიული მენინგიტის ტიპი),

დასუსტებული იმუნური სისტემის მქონე პირები; მაგალითად, აივ-ინფიცირებული ან კიბოთი დაავადებული პაციენტები და იმუნოსუპრესიული პრეპარატების მომხმარებლები,

პაციენტები, რომლებსაც არ აქვთ ელენთა ან დაზიანებული აქვთ ის,

პაციენტები, რომლებსაც აღენიშნებათ თავ-ზურგტვინის სითხის გაჟონვა,

ადამიანები, რომლებიც ცხოვრობენ ისეთ ადგილებში, სადაც მენინგიტის გამომწვევი დაავადებები ხშირია,

ნამგლისებრუჯრედოვანი ანემიის მქონე პაციენტები,

ადამიანები, რომლებიც ცხოვრობენ საერთო საცხოვრებელ სივრცეებში.

მენინგიტის გადატანის შემდეგ ზოგიერთ ადამიანს შეიძლება ჰქონდეს გრძელვადიანი გვერდითი მოვლენები. განსაკუთრებით ბაქტერიული მენინგიტი არის ტიპი, რომელიც იწვევს მუდმივ დაზიანებებს. ამ გვერდით მოვლენებს შორისაა მხედველობისა და სმენის დაქვეითება, მეხსიერების პრობლემები, წონასწორობის დარღვევა, ორგანოთა დაზიანება და ბავშვებში სწავლის გაძნელება. ვაქცინაციამდე შესაძლოა საჭირო გახდეს სპეციალისტ ექიმთან კონსულტაცია ალერგიული რეაქციების შესაფასებლად. თუ ვაქცინაცია მიზანშეწონილია, სამედიცინო პერსონალი აკეთებს ინექციას ზედა მკლავის დელტოიდურ კუნთში. ვაქცინაციის შემდეგ, შესაძლოა გთხოვონ გარკვეული დროით დარჩენა ალერგიული რეაქციის მონიტორინგისთვის. თუ საჭიროა სხვა დოზების მიღებაც, ეს უნდა ჩაინიშნოთ და დროულად გაიკეთოთ. ჩვილებში მენინგიტის ვაქცინა კეთდება მე-2, მე-4 და მე-6 თვეებში. 12 თვის ასაკში შესაძლებელია რევაქცინაცია. ასევე, მე-18 თვეზე გაკეთებული ხუთკომპონენტიანი ვაქცინა უზრუნველყოფს დაცვას მენინგიტისგან. ბავშვებში 2 წლის შემდეგ და მოზრდილებში ვაქცინაცია შეიძლება ჩატარდეს ერთჯერადი დოზით. მენინგიტის ვაქცინის შემდეგ, თუმცა იშვიათად, ზოგიერთ ადამიანს შეიძლება ჰქონდეს 38 გრადუსზე მაღალი ტემპერატურა. ცხელების გარდა, შესაძლოა გამოვლინდეს ისეთი გვერდითი მოვლენები, როგორიცაა შემცივნება, თავის ტკივილი, გულისრევა, სახსრების ტკივილი და ტკივილი ინექციის ადგილას. ორსულობის დროს მენინგიტის ვაქცინაცია არ არის რეკომენდებული, თუმცა თუ არსებობს მენინგიტის მაღალი რისკი, შესაძლებელია მისი გაკეთება. მენინგიტის ვაქცინა კეთდება კუნთში ან კანქვეშ. მენინგიტის დროს ცხელება და სხვა სიმპტომები დამოკიდებულია პაციენტსა და დაავადების ტიპზე, ამიტომ ზუსტი დროის ინტერვალის მითითება შეუძლებელია. ჩვეულებრივ, მენინგიტის სიმპტომები ვლინდება 3-დან 7 დღემდე პერიოდში. თუ იცით, რომ კონტაქტში იყავით დაავადებულთან, რეკომენდებულია სიმპტომების გამოვლენამდე მიმართოთ ექიმს.

მენინგიტი არის სასიცოცხლოდ მნიშვნელოვანი დაავადება, რომელმაც ადრეული დიაგნოსტიკის გარეშე შეიძლება გამოიწვიოს სერიოზული ჯანმრთელობის პრობლემები. თუ თქვენ გაქვთ მენინგიტის სიმპტომები, დაუყოვნებლივ უნდა მიმართოთ სპეციალისტ ექიმს. Hisar Hospital Intercontinental-ის ნევროლოგიის განყოფილების სპეციალისტები თქვენს გვერდით არიან ზუსტი დიაგნოზითა და მკურნალობის ეფექტური მეთოდებით. დამატებითი ინფორმაციის მისაღებად ან ვიზიტის დასაჯავშნად, ეწვიეთ ჩვენს საკონტაქტო გვერდს.