Çfarë është KOAH-u (Sëmundja Pulmonare Obstruktive Kronike)? Cilat janë simptomat? Si diagnostikohet dhe trajtohet?

KOAH-u, i cili shihet te 1 në çdo 5 të rritur mbi moshën 40 vjeç, është një sëmundje e rëndë e mushkërive që kërkon të keni njohuri të sakta rreth trajtimit të tij. Kjo gjendje, e cila mund të zhvillohet sidomos te rreth 20-25% e duhanpirësve, përparon në mënyrë tinëzare. Për këtë arsye, kuptimi i simptomave, shkaqeve dhe opsioneve të trajtimit të KOAH-ut ka një rëndësi të madhe. Në këtë artikull, duke filluar nga pyetja nëse ka trajtim për KOAH-un e deri te metodat e trajtimit të sulmeve të KOAH-ut, do të trajtojmë gjithçka që duhet të dini me një gjuhë të qartë.

Çfarë është KOAH-u?

KOAH-u është një sëmundje e mushkërive ku ajri që hyn në to nuk mund të dalë lehtësisht jashtë. Ky çrregullim, i cili është shkurtesë për Sëmundjen Pulmonare Obstruktive Kronike, shkakton ngushtim dhe bllokim në rrugët tuaja të frymëmarrjes. Kjo sëmundje, e cila vërehet te dy nga çdo dhjetë të rritur dhe te një nga çdo katër duhanpirës, në realitet është shumë më e përhapur sesa mendohet.

Sëmundja zakonisht shfaqet kur dy gjendje bazë bashkëjetojnë. Ndodh dëmtim në disa pjesë të indit pulmonar, mukusi bllokon rrugët e frymëmarrjes dhe fillon inflamacioni në rreshtimin e rrugëve të ajrit. Të gjitha këto procese e bëjnë frymëmarrjen tuaj gjithnjë e më të vështirë.

Dallimi midis bronkitit kronik dhe emfizemës

KOAH-u ka dy forma kryesore dhe secila prej tyre ndikon në mushkëritë tuaja në një mënyrë të ndryshme. Bronkiti kronik është inflamacioni dhe ngushtimi i rrugëve të ajrit të quajtura bronke që çojnë në alveola. Personat që kanë ankesa për nxjerrje gëlbaze për të paktën tre muaj çdo vit për dy vjet rresht, diagnostikohen me bronkit kronik.

Në këtë gjendje, bronket inflamohen përgjithmonë, fryhen dhe prodhojnë sasi të tepërta të mukusit me përbërje të trashë. Grumbullimi i mukusit ngushton mekanikisht rrugët e frymëmarrjes dhe e bën të vështirë marrjen e frymëmarrjes.

Në kontrast, emfizema zhvillohet me dëmtimin e qeskave të ajrit (alveolave) që ndodhen në mushkëritë tuaja. Këto flluska mikroskopike ku ndodh shkëmbimi i oksigjenit kthehen në hapësira të mëdha dhe jo-funksionale pasi muret e tyre çahen. Këto qeska, të cilat normalisht kanë një strukturë fleksibël, humbasin elasticitetin e tyre dhe në mushkëri ndodh bllokim i ajrit.

Si rezultat, mushkëritë tuaja bëhen të paafta për të nxjerrë jashtë ajrin e ndotur që thithin brenda tyre. Emfizema zhvillohet në mënyrë më të rëndë se bronkiti kronik dhe bronkiti kronik i patrajtuar mund të shndërrohet në emfizemë me kalimin e kohës.

Efektet e KOAH-ut në trup

KOAH-u nuk ndikon vetëm në mushkëritë tuaja, por edhe në të gjithë sistemin e trupit tuaj. Sëmundja e bën të vështirë frymëmarrjen dhe krijon vështirësi të mëdha në kryerjen e aktiviteteve tuaja të përditshme. Edhe lëvizjet e thjeshta si ecja apo ngjitja e shkallëve mund t'ju lodhin.

Në periudhat në vijim shfaqen simptomat e frymëmarrjes me grusht/fishkëllimë (sibilancë) dhe lodhjes së shpejtë. Mund të zhvillohet presion i lartë në arteriet pulmonare dhe kjo gjendje ushtron presion mbi barkushen e djathtë të zemrës. Mund t'i shtohen edhe shenjat e pamjaftueshmërisë së zemrës, si ënjtja në këmbë dhe theksimi i enëve të qafës.

Gjithashtu, pacientët me KOAH bëhen më të ndjeshëm ndaj problemeve të tjera shëndetësore si diabeti, osteoporoza, bllokimet kardiovaskulare dhe inflamacioni në muskuj. Për këtë arsye, diagnoza e hershme dhe trajtimi i sëmundjes së KOAH-ut mbajnë një rëndësi të madhe.

Cilat janë simptomat e KOAH-ut?

Simptomat e KOAH-ut zakonisht nuk shfaqen derisa të ketë dëmtim të rëndë në mushkëritë tuaja. Për shkak të përparimit tinëzar të sëmundjes, shumë njerëz i konsiderojnë simptomat si një pasojë natyrore të plakjes dhe vonojnë paraqitjen te mjeku.

Simptomat e periudhës së hershme

Në fazën fillestare të sëmundjes vërehet kollë dhe nxjerrje gëlbaze që janë më të theksuara në mëngjes. Gëlbaza zakonisht është me ngjyrë të bardhë, ngjitëse dhe me përbërje të trashë. Shumë pacientë e quajnë këtë gjendje si kollë duhanpirësi dhe e normalizojnë atë.

Nëse keni ankesa për nxjerrje gëlbaze për të paktën tre muaj çdo vit për dy vjet rresht, kjo mund të jetë një shenjë e bronkitit kronik. Për shkak të mjaftueshmërisë së kapacitetit pulmonar te të rinjtë, jeta e përditshme nuk ndikohet negativisht për shkak të këtyre simptomave. Megjithatë, kolla e lehtë dhe vështirësia në frymëmarrje që shfaqen herë pas here duhet të merren patjetër seriozisht.

Përjetimi i vështirësisë në frymëmarrje gjatë aktiviteteve fizike është ndër shenjat e rëndësishme të periudhës së hershme. Kjo pamjaftueshmëri frymëmarrjeje e ndier gjatë ngjitjes së shkallëve ose ecjes përpjetë mund t'ju vështirësojë edhe gjatë ecjes në rrugë të drejtpërdrejtë ndërsa sëmundja përparon.

Nëse vazhdohet të pihet duhan dhe sëmundja përparon, kolla bëhet e rëndë, sasia e gëlbazës shtohet gradualisht. Pacientët fillojnë të nxjerrin gëlbazë në çdo orë të ditës dhe nganjëherë mund të ndodhin kolla aq të rënda sa të shkaktojnë mbytje.

Simptomat e KOAH-ut në fazë të avancuar

Në fazat e avancuara, vështirësia në frymëmarrje bëhet një problem i përjetuar çdo ditë. Shtohen simptomat e ndjenjës së shtrëngimit në gjoks, frymëmarrjes me fishkëllimë dhe dobësisë së përgjithshme. Rritet ndjeshmëria ndaj infeksioneve të traktit respirator dhe procesi i shërimit të këtyre infeksioneve zgjat më shumë se normalja.

Me rënien e nivelit të oksigjenit në trupin tuaj, mund të zhvillohet zamallosje (nxirje) në buzë, thonj dhe rreth gjuhës. Kjo gjendje, e cila quhet cianozë, është një tregues i rëndësishëm i mungesës së oksigjenit në gjak. Krijimi i ënjtjes në nyjat e kyçit të këmbës dhe në këmbë gjithashtu mund të tregojë shtimin e pamjaftueshmërisë së zemrës.

Në fazën e fundit, vështirësia e rëndë dhe e vazhdueshme në frymëmarrje përjetohet edhe gjatë pushimit. Për shkak të zvogëlimit në shkallë të konsiderueshme të funksioneve pulmonare, keni vështirësi në kryerjen e aktiviteteve të përditshme. Për shkak të humbjes së peshës, atrofisë së muskujve dhe acarimeve të rënda, lind nevoja për shtrime të shpeshta në spital.

Simptomat në periudhën e acarimit (përkeqësimit)

Acarimi i KOAH-ut shfaqet me rritje të dukshme të simptomave si vështirësia në frymëmarrje, kolla dhe gëlbaza. Shkaktarë të tillë si ndotja e ajrit, infeksioni dhe tymi i duhanit mund ta nisin këtë moment krize.

Gjatë acarimit ka rritje të ndjeshme në sasinë e gëlbazës dhe ngjyra e saj ndryshon nga transparente ose e bardhë në ngjyrë të verdhë ose jeshile. Ky ndryshim zakonisht tregon infeksion. Rritja e shpejtë e vështirësisë në frymëmarrje është treguesi më i rëndësishëm i acarimit.

Tingulli i fishkëllimës ose fërshëllimës që vjen nga gjoksi bëhet i dukshëm, dobësia dhe lodhja e përgjithshme në trup rriten. Rritja e temperaturës tregon shoqërimin e një infeksioni. Në raste të rënda mund të zhvillohet hutim mendor, gjendje e tejskajshme përgjumjeje ose konfuzion. Këto simptoma tregojnë se oksigjeni në gjak është zvogëluar dhe dioksidi i karbonit është rritur, duke kërkuar ndërhyrje urgjente.

Shkaqet e KOAH-ut dhe faktorët e rrezikut

Në zhvillimin e sëmundjes luajnë rol faktorë të shumtë dhe bashkimi i këtyre faktorëve rrit ndjeshëm rrezikun. Ndër shkaqet e KOAH-ut gjenden elementë me origjinë mjedisore, gjenetike dhe të mënyrës së jetesës.

Përdorimi i duhanit dhe i produkteve të duhanit

Shkaku i rreth 80-85% të rasteve të KOAH-ut është ose përdorimi i duhanit ose gjendja e ekspozimit ndaj tij. Sëmundja zhvillohet te rreth 20-25% e duhanpirësve. Megjithatë, KOAH-u shfaqet te më pak se 50% e jetës së tyre edhe te ata që pinë duhan në mënyrë intensive. Kjo gjendje tregon rëndësinë e faktorëve gjenetikë dhe ndjeshmërisë individuale.

Fakti që ju e keni filluar duhanin në moshë të hershme dhe e keni pirë në sasi të madhe për një kohë të gjatë, bën që sëmundja të ketë një ecuri më të rëndë. Simptomat shfaqen ngadalë në një proces mesatarisht prej 15-20 vjetësh. Shpejtësia e përparimit të sëmundjes mund të ndryshojë në varësi të numrit të cigareve që pini çdo ditë.

Pipa, cigarja e madhe (cigar), nargileja dhe cigarja elektronike shkaktojnë gjithashtu të njëjtin efekt. Është vërtetuar se cigarja elektronike bën gjithashtu dëmtim dhe sëmundje në mushkëri. Duhanpirja pasive kontribuon në simptomat respiratore dhe zhvillimin e KOAH-ut. Veçanërisht ekspozimi juaj ndaj tymit të duhanit në periudhën e fëmijërisë mund të rrisë rrezikun e KOAH-ut në moshat e mëvonshme.

Fakti që nëna juaj ka pirë duhan në periudhën prenatale përbën rrezik duke ndikuar në zhvillimin tuaj intrauterin pulmonar dhe zhvillimin e sistemit tuaj imunitar. Edhe nëse e lini duhanin, ata që kanë pirë më parë dhe e kanë lënë duhet të jenë të vetëdijshëm për simptomat e vështirësisë në frymëmarrje.

Ekspozimi mjedisor dhe profesional

Pluhurat dhe substancat kimike në ambientin e vendit të punës, ndotja e ajrit në mjediset e brendshme e shkaktuar nga lëndët djegëse organike të përdorura për gatim dhe ngrohje në shtëpi që nuk ajrosen mirë, janë shkaqe të tjera të provuara. Organizata Botërore e Shëndetësisë vlerëson se 400,000 njerëz vdesin çdo vit për shkak të KOAH-it të formuar të lidhur me ekspozimin ndaj tymrave të lëndëve djegëse organike.

Puna juaj në profesione të tilla si miniera dhe përpunimi i metaleve, sektori i transportit, prodhimi i drurit dhe letrës, çimentoja, puna e grurit dhe tekstilit përbën rrezik. Ekspozimi juaj ndaj substancave si pluhuri i qymyrit, silika, azbesti, metali dhe përbërësit e metalit, pluhurat inorganikë shkakton humbje në funksionet tuaja pulmonare.

Është treguar se ekspozimi ndaj pluhurit të qymyrit shkakton një humbje prej 3 mL në vit në FEV1. Është përcaktuar se te punëtorët e ekspozuar ndaj pluhurit të silikës ka një rënie prej 24 mL në FEV1 brenda 1 viti. Në zhvillimin e KOAH-ut raportohet etiologji profesionale në nivele deri në 30% në literaturë.

Faktorët gjenetikë dhe mungesa e alfa-1 antitripsinës

Mungesa e alfa-1 antitripsinës është një çrregullim gjenetik i trashëgueshëm që mund t'u kalojë fëmijëve nga prindërit. Në këtë gjendje, nivelet e një proteine të quajtur AAT e cila mbron mushkëritë janë të ulëta. Në Evropë dhe Shtetet e Bashkuara të Amerikës në çdo vend rreth 100,000 njerëz preken nga kjo gjendje.

Ky defekt gjenetik, i cili vërehet në shkallën 1% në shoqëri, mund të nxisë emfizemën edhe nëse nuk ka faktorë të tjerë rreziku. Mungesa e alfa-1 antitripsinës përbën 1-3% të rasteve të KOAH-ut. Aleli Z në formën homozigote shkakton mungesë të rëndë së bashku me emfizemën me nisje të hershme (moshat 30-40 vjeç).

Vlerësohet se më shumë se 3 milion njerëz në mbarë botën kanë kombinime alelesh të lidhura me mungesë të rëndë të alfa-1 antitripsinës. Kur mungesa nuk diagnostikohet, pacientët marrin trajtim standard të sëmundjes së KOAH-ut dhe mbeten të privuar nga trajtimi që ndryshon ecurinë e sëmundjes.

Metodat e diagnostikimit të KOAH-ut

Procesi i diagnostikimit fillon te personat që janë ekspozuar ndaj faktorëve të rrezikut dhe përjetojnë simptoma të KOAH-ut. Te pacientët me ankesa për kollë, gëlbazë dhe vështirësi në frymëmarrje, mjeku fillimisht vlerëson historinë tuaj mjekësore dhe kryen ekzaminim fizik. Megjithatë, për diagnozë përfundimtare konfirmimi me testet e funksionit të frymëmarrjes është i domosdoshëm.

Testi i spirometrisë dhe testet e funksionit të frymëmarrjes

Testi i spirometrisë është standardi i artë i diagnozës së KOAH-ut. Ky test mat se sa mirë punojnë mushkëritë tuaja dhe nxjerr në pah me saktësi praninë e sëmundjes. Gjatë testit përdoret një pajisje e quajtur spirometër dhe kërkohet që të merrni dhe të nxirrni frymë nga goja me një aparat special në hundë.

Së pari merrni një frymë të thellë dhe e mbani. Pastaj, së bashku me vendosjen e pajisjes në gojën tuaj, ju e fryni fuqishëm frymën e mbajtur. Ky veprim përsëritet mesatarisht 4-5 herë dhe testi përfundohet brenda 15-30 minutave.

Testi i spirometrisë mat dy vlera bazë, FEV1 dhe FVC. FEV1 tregon sasinë e ajrit që mund ta nxirrni jashtë në mënyrë të sforcuar në sekondën e parë. Kurse FVC përcakton vëllimin total të ajrit që mund ta jepni jashtë pasi keni marrë një frymë të thellë. Parametri më i besueshëm është FEV1 dhe shkalla e bllokimit të rrugëve të ajrit përcaktohet me këtë vlerë.

Fakti që raporti FEV1/FVC është nën 70% pranohet si kriter bazë për diagnozën e KOAH-ut. Kur ky raport është nën 88%, vendoset diagnoza e sëmundjes dhe ashpërsia e sëmundjes përcaktohet sipas vlerës së FEV1. Gjithashtu, rezultatet e testit përdoren në krijimin e planit të trajtimit të sëmundjes së KOAH-ut dhe në ndjekjen e sëmundjes.

Analizat e gjakut dhe matja e nivelit të oksigjenit

Analiza e gazit të gjakut arterial kontrollon nivelet e oksigjenit dhe dioksidit të karbonit në gjak. Ky test vlerëson se sa efektivisht punojnë mushkëritë, veçanërisht te pacientët në fazë të avancuar. Matja e saturimit të oksigjenit jep informacion rreth hipoksisë dhe luan një rol të rëndësishëm në zbulimin e pamjaftueshmërisë së frymëmarrjes te pacientët me KOAH.

Testet e gazit të gjakut kryhen kur vlera e FEV1 është nën 40%, kur saturimi i oksigjenit i matur me oksimetër vazhdon në 92 ose më poshtë dhe kur shfaqen gjetjet klinike të pamjaftueshmërisë së frymëmarrjes. Numërimi i plotë i gjakut nga ana tjetër vlerëson gjendjen e infeksionit.

Metodat e imazherisë

Radiografia e mushkërive është një metodë mbështetëse në diagnozën e KOAH-ut. Radiografia mund të tregojë ndryshime të ndryshme me origjinë nga emfizema ose bronkiti, por është më shumë mbështetëse sesa përcaktuese e diagnozës. Në KOAH-un e lehtë radiografia mund të rezultojë normale.

Kur kërkohet ekzaminim më i detajuar, përdoret tomografia e kompjuterizuar. Tomografia e kompjuterizuar me rezolucion të lartë tregon në detaj ndryshimet strukturore në indin pulmonar dhe vlerëson përhapjen e dëmtimit në parenkimin e mushkërive. TC vëzhgon zonat me densitet të ulët të lidhura me emfizemën. Metodat e imazherisë luajnë gjithashtu një rol në diagnozën e ndërlikimeve si pneumonia dhe pneumotoraksi.

Si bëhet trajtimi i KOAH-ut?

KOAH-u është një sëmundje e parandalueshme dhe e trajtueshme. Trajtimi ka dy qëllime kryesore: uljen e ankesave dhe ngritjen e cilësisë së jetës, si dhe ngadalësimin e përparimit të sëmundjes. Megjithatë, nuk ka ndonjë trajtim që do ta eliminojë KOAH-un. Për një trajtim të suksesshëm ju duhet të qëndroni larg faktorëve të rrezikut dhe t'i përdorni rregullisht medikamentet.

Trajtimi me ilaçe dhe inhalatorët

Metoda e parë në trajtim është përdorimi i ilaçeve bronkodilatorë (zgjerues të bronkeve) të cilët rrisin marrjen e oksigjenit duke zgjeruar bronket. Lënia e duhanit, mosqëndrimi në mjedise me pluhur dhe tym janë ndërhyrjet bazë të trajtimit. Kur lëhet duhani, shkalla e degradimeve në rrugët e ajrit dhe në mushkëri ngadalësohet.

Trajtimi kryesor janë ilaçet që hapin rrugët e ngushtuara të ajrit. Ilaçet ekspektorante (që lehtësojnë nxjerrjen e gëlbazës), antibiotikët nëse krijohet infeksion, jepen në kuadër të trajtimit. Dozat e ilaçeve të përdorura në rrugë inhalatore janë shumë të ulëta. Mirëpo, meqenëse ilaçet arrijnë direkt në rrugët e frymëmarrjes, efektet e tyre janë shumë të fuqishme. Efektet anësore janë aq të pakta sa mund të thuhet se nuk ekzistojnë.

Ilaçet inhalatore nuk krijojnë varësi, nuk dëmtojnë dhëmbët dhe mushkëritë. Për të qenë i suksesshëm trajtimi, duhet të zgjidhet pajisja e duhur dhe të përdoret rregullisht. Nëse ilaçet nuk përdoren rregullisht, sëmundja përparon dhe shtrimet në spital shtohen.

Trajtimi me oksigjen

Te pacientët te të cilët zhvillohet hipoksemi e rëndë, trajtimi me oksigjen bëhet i detyrueshëm. Marrja e oksigjenit afatgjatë, duke qenë të paktën 15 orë në ditë, zvogëlon ndjenjën e vështirësisë në frymëmarrje të pacientëve në këtë fazë, rrit cilësinë e tyre të jetës dhe zgjat jetëgjatësinë. Trajtimi me oksigjen zbatohet afatgjatë në atë mënyrë që të merret oksigjen edhe në shtëpi, vetëm në shtrimet në spital për shkak të acarimit dhe tek ata me hipoksemi të rëndë.

Rehabilitimi pulmonar

Rehabilitimi respirator është e vetmja metodë trajtimi që mund të thyejë rrethin vicioz në probleme të tilla si vështirësia e frymëmarrjes, tensioni, pasiviteti. Programi i rehabilitimit duhet të zbatohet në atë mënyrë që të jetë dy ose tri seanca në javë për një periudhë prej të paktën 8 javësh, gjithsej 16-24 seanca.

Edukimi i pacientëve me ushtrime fizike dhe ushtrime frymëmarrjeje specifike për individin, sigurimi i mbështetjes psikologjike dhe rregullimi i dietës së përshtatshme përbëjnë bazën e programit të rehabilitimit.

Opsionet e trajtimit kirurgjik

Ndër opsionet e trajtimit kirurgjik ndodhen kirurgjia e zvogëlimit të vëllimit pulmonar, bulektomia dhe transplanti i mushkërive. Vitet e fundit, sidomos format e emfizemës dhe bronkitit kronik mund të trajtohen me metoda bronkoskopike, të zvogëlimit të vëllimit. Me anë të bronkoskopit hyn në rrugët e frymëmarrjes dhe vëllimi i mushkërive që janë të fryra zvogëlohet duke vendosur valvula ose spirale (coil).

Trajtimi i sulmeve të KOAH-ut

Në trajtimin e acarimit akut rekomandohen beta2-agonistë të shkurtveprues të thithur (inhalatorë) vetëm ose së bashku me antikolinergjikë të shkurtveprues. Kortikosteroidet sistemike mund të përmirësojnë funksionet pulmonare dhe të shkurtojnë kohën e shërimit. Kohëzgjatja e trajtimit nuk duhet të jetë më e gjatë se 5-7 ditë. Nëse ka rritje në purulencën (praninë e qelbit) e gëlbazës, rekomandohet përdorimi i antibiotikëve. Saturimi i oksigjenit duhet të titrohet në atë mënyrë që të jetë 88-92%.

Pyetje të bëra shpesh në lidhje me KOAH-un

Ka çështje për të cilat pacientët dhe të afërmit e tyre janë shpesh kuriozë në lidhje me sëmundjen. Përgjigjet e dhëna ndaj këtyre pyetjeve ju ndihmojnë të krijoni pritshmëri të sakta në procesin e trajtimit të sëmundjes së KOAH-ut.

Në çfarë moshe fillon KOAH-u?

Sëmundja zakonisht fillon të japë simptoma pas moshës 40 vjeç. Edhe pse në disa burime përmendet se bëhet i dukshëm pas moshës 35 vjeç, mosha e shumicës së atyre që diagnostikohen është mbi 50 vjeç. Frekuenca e dukjes te të rriturit mbi moshën 40 vjeç në vendin tonë është midis 15-20%. Domethënë, te ne në shoqëri 1 në çdo 5 persona mbi 40 vjeç ka KOAH.

Përdorimi i duhanit e nxjerr në pah sëmundjen pas rreth 20 vjetësh të pirjes prej një pakete në ditë. Nëse pihet duhan më shumë se një paketë në ditë, kjo periudhë shkurtohet edhe më shumë. Ndërsa te personat me faktorë gjenetikë që kanë mungesë të alfa-1 antitripsinës, sëmundja mund të fillojë herët në moshat 30-40 vjeç.

A shërohet pacienti me KOAH?

Nuk ka ndonjë trajtim për KOAH-un. Megjithatë, sëmundja ka veti të jetë e parandalueshme dhe e trajtueshme. Ndryshimi i formës së pakthyeshme që shfaqet në mushkëri nuk ka ndonjë trajtim me ndonjë opsion. Megjithatë, diagnoza e hershme dhe lënia e duhanit mund të parandalojnë përparimin e sëmundjes.

Kur pacienti e lë duhanin, ecuria e sëmundjes ndikohet në mënyrë pozitive. Vërehet një përmirësim prej 10% në funksionet e frymëmarrjes brenda të paktën dy muajve pas lënies së duhanit. Me përdorimin e rregullt të ilaçeve dhe ndryshimet e duhura të mënyrës së jetesës, simptomat lehtësohen dhe parandalohet përkeqësimi i sëmundjes.

A është ngjitës KOAH-u?

KOAH-u nuk është ngjitës. Sëmundja shfaqet e lidhur me shkaqe të tilla si përdorimi i duhanit, ekspozimi profesional dhe mjedisor, faktorët gjenetikë. Meqenëse pacientët me KOAH i përjetojnë shpesh infeksionet e traktit respirator, këto infeksione mund të jenë ngjitëse. Për këtë arsye, duhet t'i kushtohet vëmendje rregullave të higjienës dhe të shmanget kontakti me personat e sëmurë.

Çfarë duhet t'i kushtojnë vëmendje pacientët me KOAH?

Ju duhet të qëndroni larg mjediseve ku pihet duhan, me tym, të ndotura dhe me pluhur. Konsumimi i shumë lëngjeve është mjaft i rëndësishëm. Rekomandohet të bëni vaksinën e gripit dhe vaksinën kundër pneumonisë çdo vit. Bërja e rregullt e ushtrimeve siguron forcimin e muskujve dhe zvogëlimin e vështirësisë në frymëmarrje.

Ushqimet duhet të hahen në sasi të vogla dhe shpesh. Duhet të shmangni ushqimet e skuqura, pijet me gaz, kripën e tejskajshme, produktet e qumështit dhe mishrat e përpunuar. Fakti që jeni në peshën tuaj ideale ju ndihmon që sëmundja të ketë një ecuri më të lehtë.

Në përmbledhje KOAH-u

Edhe pse KOAH-u është një sëmundje e rëndë, padyshim që është i parandalueshëm dhe i kontrollueshëm. Ky çrregullim, i cili prek 1 në çdo 5 persona mbi moshën 40 vjeç, zhvillohet sidomos i lidhur me përdorimin e duhanit. Për diagnozë të hershme ju duhet t'i kushtoni vëmendje simptomave të kollës, gëlbazës dhe vështirësisë në frymëmarrje. Pasi të vendoset diagnoza përfundimtare me testin e spirometrisë, përdorimi i rregullt i ilaçeve dhe ndryshimet e mënyrës së jetesës ngadalësojnë përparimin e sëmundjes.

Lënia e duhanit është hapi i parë. Përdorimi i rregullt i ilaçeve tuaja inhalatore dhe mosneglizhimi i kontrolleve tuaja te mjeku ju lejojnë të jetoni në mënyrë të suksesshme me sëmundjen. Merri seriozisht simptomat dhe kalo në veprim pa vonuar.