Алергологија И Имунологија

Алергологијата и имунологијата е медицинскиот оддел што се занимава со дијагностика и лекување на заболувања што потекнуваат од имунолошкиот систем на организмот. Алергологијата обично се фокусира на лекувањето на алергиите и астмата. Имунологијата, пак, се занимава претежно со лекување на имунолошки нарушувања или со медицински истражувања на имунолошкиот систем.

Што е алергологија и имунологија?

Алергологијата и имунологијата е медицинската специјалност што ги проучува заболувањата што потекнуваат од имунолошкиот систем на организмот. Нарушувањата на имунолошкиот систем може да варираат од многу чести до многу ретки. Покрај тоа, специјалноста опфаќа следење на пациенти од сите возрасти и различни органски системи. Додека алергијата се манифестира како прекумерна реакција на организмот кон супстанции што вообичаено се безопасни, имунологијата го проучува имунолошкиот систем и неговите реакции. Овој медицински оддел се занимава со различни здравствени проблеми како астма, поленска треска, егзема, алергии на храна, автоимуни заболувања и имунолошки дефицити.

Кои се алергиските и имунолошките заболувања?

Алергологијата и имунологијата е медицинска област што се занимава со проучување на алергиските заболувања и состојбите на имунолошкиот систем што ги засегаат луѓето. Алергиските и имунолошките проблеми опфаќаат широк спектар – од астма, ревматоиден артритис, сезонски алергии и целијачна болест, до лупус, воспалителни заболувања на цревата и животозагрозувачки воспалителни реакции на лекови, храна, вакцини и друго. Некои од алергиските и имунолошките заболувања се:

• Алергиски ринитис (поленска треска): Алергискиот ринитис настанува како резултат на контакт со алергени од околината. Се манифестира со симптоми како чешање, црвенило, солзење и понекогаш оток на очните капаци. Тегобите може да се појават при изложеност на различни алергени како полен, грини од домашна прашина и спори од мувла.

• Алергиска астма: Алергиската астма, која се карактеризира со симптоми како отежнато дишење, свирежи и кашлица како резултат на воспаление и стеснување на дишните патишта, се јавува при изложеност на алергени.

• Алергии на храна: Алергиите на храна се состојба што настанува кога вашиот организам прекумерно реагира на протеините во одредена храна; оваа состојба се нарекува алергиска реакција. Овие алергии може да бидат на вообичаена храна како млеко, јајца, лешници и морска храна и може да предизвикаат сериозни реакции.

• Анафилакса: Анафилаксата е тежок вид алергиска реакција. Најчесто се јавува по консумирање одредена храна или по убод од инсект. Анафилактичниот шок може да биде опасен по живот. Симптомите вклучуваат отежнато дишење, оток на усните и лицето, низок крвен притисок и губење на свеста.

• Атопичен дерматитис (егзема): Егземата е заболување што се манифестира со дамки на кожата. Таа не е заразна и е честа состојба. При контакт со надразнувачка супстанција или алерген, симптомите на егземата може да се влошат. Симптомите обично вклучуваат црвенило, чешање и плускавци на кожата.

• Автоимуни заболувања: Автоимуните заболувања се нарушувања при кои имунолошкиот систем ги напаѓа сопствените ткива на организмот.

• Имунолошки дефицити: Имунолошките дефицити се нарушувања при кои имунолошкиот систем не може да ги извршува своите нормални функции. Овие нарушувања може да бидат вродени или стекнати подоцна.

Кои се симптомите на алергиските и имунолошките заболувања?

Некои од симптомите на алергиските и имунолошките заболувања се:

Алергиски ринитис (поленска треска)

• Течење на носот

• Затнат нос

• Кивање

• Чешање во носот и грлото

• Чешање и солзење на очите

Алергиска астма

• Отежнато дишење

• Дишење со свирежи

• Кашлица (може да се засили особено ноќе или рано наутро)

• Стегање или болка во градите

Алергии на храна

• Осип или црвенило на кожата

• Чешање или чувство на печење

• Оток на усните, јазикот или грлото

• Болка во стомакот, повраќање или пролив

• Отежнато дишење или дишење со свирежи

Анафилакса

• Отежнато дишење

• Оток на усните, јазикот или грлото

• Црвенило или осип на кожата

• Забрзано чукање на срцето

• Вртоглавица или несвестица

Атопичен дерматитис (егзема):

• Сува кожа што чеша

• Црвенило и воспаление

• Плускавци или влажни лезии

• Задебелување или пукање на кожата

Автоимуни заболувања

• Болка и оток на зглобовите (на пример, кај ревматоиден артритис)

• Замор и исцрпеност

• Температура

• Мускулна слабост или мускулна болка

• Осипи или промени на кожата

Имунолошки дефицити

• Чести повторливи инфекции, особено бактериски или габични

• Хроничен замор и исцрпеност

• Повторливи рани во устата и грлото

• Губење на тежината

• Оток или чувствителност на лимфните јазли

Како се дијагностицираат алергиските и имунолошките заболувања?

При дијагностиката на алергиските и имунолошките заболувања, лекарот специјалист најпрвин ја зема анамнезата на пациентот и испитува дали кај блиските роднини постои наследно нарушување на имунолошкиот систем. Лекарот врши и физикален преглед, при кој се проценуваат симптоми како осипи или чешање на кожата, отежнато дишење и црвенило на очите. Некои од тестовите што се користат за дијагностицирање на алергиските и имунолошките заболувања вклучуваат:

Алерголошки тестови

• Кожни прик-тестови: Тие се меѓу најчесто користените алерголошки тестови. Кај овие тестови потенцијалните алергени се нанесуваат на површината на кожата и се набљудуваат реакциите. Кожниот тест може да потврди многу чести видови алергии. Кај прик/скарификацискиот тест, медицинскиот персонал става мала капка од алергенот на кожата. Потоа кожата лесно се боцнува или гребе со игла низ капката. Доколку постои чувствителност кон супстанцијата, во рок од 15 минути на местото на тестот се јавуваат црвенило, оток и чешање.

• Крвни тестови: Доколку имате кожно заболување или користите лек што го попречува кожниот тест, може да се користат крвни тестови за алергени. Тие може да бидат претпочитани и кај деца што не можат да го поднесат кожниот тест. Крвните тестови може да се користат за откривање на специфичните антитела што ја предизвикуваат алергијата.

• Елиминациски диети: Кај алергиите на храна, тоа се тестови при кои одредена храна се исклучува од исхраната и се следат симптомите.

• Тестови за дишење: За дијагностицирање на заболувања на дишните патишта како астмата може да се направат тестови за белодробната функција. Може да се користат тестови како спирометрија, тест на реакција на бронходилататор и метахолински провокациски тест.

• Биопсија на кожа: За дијагностицирање на егзема или други кожни заболувања, во некои случаи може да биде потребна биопсија на кожата. Кај овој тест се зема мал примерок од ткиво од кожата, кој се испраќа во лабораторија и се испитува под микроскоп.

Тестови за имунолошки заболувања

• Крвни тестови: Дијагнозата на имунолошките заболувања обично се поставува со крвни тестови. Крвните тестови се користат за утврдување на присуството на одредени антитела или автоантитела во крвта на пациентот. Овие тестови може да вклучуваат тестови за антинуклеарни антитела (ANA), тестови за автоантитела и комплетна крвна слика со диференцијална леукоцитарна формула.

• Биопсија на ткиво: Во некои случаи може да биде потребно да се земе ткиво и да се испита под микроскоп. На пример, при дијагностицирање на автоимуни заболувања може да се земе биопсија од засегнатите ткива.

• Генетски тестови: Некои имунолошки заболувања се јавуваат поради генетски фактори. Затоа може да се направат генетски тестови за откривање на присуство на мутации во одредени гени.

Како се лекуваат алергиските и имунолошките заболувања?

Избегнувањето на алергените е важен и најчесто применуван пристап во лекувањето. За контрола на вашата алергија може да се користат и лекови препишани од лекар. Лекувањето на алергијата може да вклучува:

• Терапија со лекови: За ублажување на алергиските симптоми како чешање, затнат нос, кивање и солзење на очите се користат антихистаминици. Кај состојби како алергиска астма и егзема, за намалување на воспалението може да се применуваат кортикостероиди во форма на спреј за нос, инхалатори или креми за локална примена. Во некои случаи, за ублажување на симптомите предизвикани од астма може да се претпочитаат бронходилататори. Покрај тоа, кај тешки алергиски реакции како анафилакса, како итен третман може да биде потребен епинефрин.

• Избегнување на алергените: Кај состојби како алергиите на храна или алергискиот ринитис важно е да се избегнуваат алергените што ги предизвикуваат симптомите. На пример, може да се преземат мерки како исклучување на одредена храна од исхраната или отстранување на алергените од домот.

• Имунотерапија (алергиска вакцина): Ова е метод на лекување што се користи за зголемување на отпорноста на организмот кон одредени алергени што предизвикуваат алергиски реакции. Овој третман може да помогне во намалување на алергиските симптоми и во обезбедување долгорочно олеснување.

Вообичаените методи што се користат во лекувањето на имунолошките заболувања може да вклучуваат:

• Терапија со лекови: Имуносупресивните лекови се користат за потиснување на прекумерната активност на имунолошкиот систем. Кортикостероидите може да се претпочитаат за намалување на имунолошкото воспаление и може да бидат особено ефикасни во контролата на одредени симптоми на автоимуните заболувања. Во некои случаи може да бидат потребни биомодулаторни лекови. Покрај тоа, во лекувањето на имунолошките дефицити се користат имуноглобулини, кои им обезбедуваат антитела на пациентите со имуноглобулински дефицит.

• Плазмафереза: Ова е постапка на отстранување на плазмата од крвотокот и нејзино прочистување. Може да се користи особено во лекувањето на автоимуни заболувања и имунолошки дефицити за отстранување на вишокот антитела или други штетни супстанции.

• Клеточни терапии: Може да се користат за регулирање на имунолошкиот систем. На пример, трансплантацијата на матични клетки може да се претпочита во лекувањето на автоимуните заболувања.

Најчесто поставувани прашања

Како настанува алергија на очите?

Алергијата на очите е состојба со симптоми како чешање, црвенило и солзење, која се јавува кога пределот околу очите ќе дојде во контакт со надразнувачка супстанција. Таа може да настане поради реакција на имунолошкиот систем при контакт со алергени како полен, прашина, влакна од домашни миленици или спори од мувла.

Како настанува алергија на кожата?

Алергијата на кожата настанува како резултат на прекумерна реакција на организмот кон супстанција со која кожата дошла во контакт. Контактните алергени обично може да бидат козметички производи, средства за чистење, растенија или храна.

Во кој оддел се прави алерголошки тест?

Алерголошките тестови обично се прават во одделите за дерматологија и за белодробни болести. Изведувањето и толкувањето на овие тестови обично го вршат специјалисти по алергологија и имунологија.

Од кој орган потекнува алергијата?

Алергијата потекнува од имунолошкиот систем на организмот и настанува како резултат на прекумерни или погрешни реакции на имунолошкиот систем.

Како да дознаам на што сум алергичен?

За да утврдите на што сте алергични, може да направите алерголошки тестови под контрола на лекар специјалист. Овие тестови може да се направат на кожата или со крвни тестови.

Дали алергијата им штети на внатрешните органи?

При изложеност на алергени од околината, алергијата обично предизвикува симптоми на надворешни органи како кожата, дишните патишта и дигестивниот систем. Сепак, кај тешки алергиски реакции како анафилаксата, таа може да им наштети и на внатрешните органи.

Одделот за алергологија и имунологија е медицинскиот оддел што се занимава со проблемите поврзани со имунолошкиот систем на организмот. Алергијата и анафилактичната реакција што произлегува од неа се состојба што може ненадејно да се развие и да носи ризици опасни по живот. Пациентите со алергии или нарушувања на имунолошкиот систем може да започнат со лекување со закажување термин во амбулантата за алергологија и имунологија на болницата.

Во одделот за алергологија и имунологија им нудиме услуги на нашите возрасни пациенти. Услугите што се нудат во нашиот оддел:

• Астма

• Алергиски ринитис / алергиска хрема / алергиски синузитис

• Алергиски конјунктивитис (алергија на очите)

• Имунолошки дефицити

• Алергии на лекови

• Алергии на храна

• Алергии на инсекти

• Хронична кашлица

• Егземи

• Уртикарија / копривњача

Кои постапки се применуваат во клиниката за алергологија и имунологија?

Сите подолу наведени постапки, потребни за дијагностика и лекување на алергиските и имунолошките заболувања, се изведуваат во рамките на нашиот оддел. Сите постапки и третмани се изведуваат под лекарски надзор.

• Кожни алерголошки тестови (прик-тест, интрадермален тест и печ-тестови)

• Тестови за лекови

• Тестови за храна

• Тестови за белодробна функција

• Бронхијален тест

• Имунотерапија, дијагностика и лекување на имунолошки дефицити

• Заменска (надополнувачка) терапија со имуноглобулини

• Десензибилизација на лекови (терапија за навикнување на лекот)