Што е уремија? Симптоми, причини и методи на лекување

Уремија

Уремијата е клиничка состојба која настанува кога бубрезите не можат доволно да ги филтрираат отпадните материи во крвта, што резултира со акумулација на овие токсини во телото. Најчесто се јавува во напредните фази на хроничната бубрежна слабост, но акутните оштетувања на бубрезите исто така можат да бидат меѓу причините за уремија. Акумулацијата на материи како што се уреа, креатинин и фосфат доведува до голем број симптоми на системско ниво.

Што е уремија?

Уремијата е сериозна и системска состојба која настанува како резултат на акумулација на штетни отпадни материи во крвта бидејќи бубрезите не ја вршат својата функција доволно добро. Нормално, бубрезите ја филтрираат уреата, креатининот, вишокот соли и киселини кои произлегуваат од метаболичките активности на телото и ги излачуваат преку урината, но кога ќе дојде до сериозно опаѓање на бубрежната функција, овие материи се акумулираат во телото и се шират низ сите органски системи преку крвотокот. Оваа состојба се нарекува "уремија". Уремијата не е само зголемување на вредноста во крвта откриена со лабораториски тестови; таа е исто така синдром кој се манифестира со физички, невролошки, гастроинтестинални и дерматолошки симптоми предизвикани од овие акумулации во телото.

Како настанува уремијата?

Уремијата се појавува кога функцијата на филтрација на бубрезите е сериозно нарушена. Кога стапката на гломеруларна филтрација (GFR) падне под одреден праг, овие отпадни материи почнуваат да се акумулираат во крвта. Оваа акумулација е штетна не само на хемиско, туку и на физиолошко ниво, бидејќи овие материи негативно влијаат на многу системи, вклучувајќи ги нервниот систем, срцето, дигестивниот систем и кожата. Уремичните токсини ја нарушуваат клеточната функција, доведувајќи до инфламаторни одговори, невротоксичност и метаболички нарушувања. Овој процес обично напредува бавно и подмолно, но во акутни состојби, сериозни симптоми може да се развијат во рок од неколку часа или дена. Главните причини за уремија се:

Хронична бубрежна болест (ХББ),

Дијабетична нефропатија,

Хипертензија,

Гломерулонефритис,

Полицистична бубрежна болест,

Долготрајна опструкција на уринарните патишта,

Акутно оштетување на бубрезите,

Системски болести,

Нефротоксични лекови.

Кои се симптомите на уремијата?

Компликациите од уремијата се движат во многу широк опсег во зависност од тоа кои системи се погодени од токсичните отпадни материи акумулирани во телото. Иако на почетокот може да бидат благи и нејасни, кога хроничната бубрежна слабост е причина за уремија, симптомите стануваат поизразени и мултисистемски. Овие симптоми обично се развиваат бавно и пациентите може да живеат долго време без да бидат свесни за нив. Во напредната уремија, телото речиси да испраќа аларм и се формира систематска слика. Вообичаени симптоми кај уремијата:

Замор и малаксаност,

Губење на апетит, гадење, повраќање,

Метален вкус во устата, мирис на амонијак во здивот,

Чешање (пруритус),

Промена на бојата на кожата,

Мускулни грчеви и спазми,

Главоболка, нарушување на концентрацијата, ментална заматеност,

Проблеми со спиењето,

Недостиг на воздух,

Менструални нарушувања,

Намален сексуален нагон.

Како се дијагностицира уремијата?

Дијагнозата на уремијата се поставува преку процес на внимателна проценка кој започнува со поплаките на пациентот. Особено кога се забележуваат вообичаени, но неспецифични симптоми како што се малаксаност, губење на апетит, гадење и чешање, се сомнева на основна дисфункција на бубрезите. Основата на дијагнозата ја сочинуваат лабораториските тестови. Високите нивоа на серумската уреа (BUN) и креатининот во крвните тестови кои се значително над нормалата покажуваат дека капацитетот на бубрезите да ги филтрираат отпадните материи е намален. Покрај тоа, се пресметува стапката на гломеруларна филтрација (GFR). Значителното опаѓање на оваа вредност ја поддржува уремичната слика. Во исто време, се испитуваат нивоата на електролити во крвта. Наодите како што се зголемување на калиумот, зголемување на фосфорот и намалување на калциумот покажуваат дека бубрезите се неспособни да ја одржат рамнотежата. Врската помеѓу нефроните и уремијата ја формира основата за разбирање на патофизиологијата на болеста. Како што се зголемува губењето на нефроните, уремичните симптоми исто така се зголемуваат.

Може да се направи анализа на крвни гасови за да се утврди дали се развила метаболна ацидоза. Во резултатите од крвната слика често се среќава анемија бидејќи бубрезите не можат да произведат доволно еритропоетин. Тестовите на урина направени за да ја поддржат дијагнозата го откриваат протеинското истекување или присуството на ненормални материи во урината. Методите за снимање, особено ултразвукот на бубрезите, даваат претстава за структурната состојба на бубрезите. Сите овие податоци се оценуваат заедно за да се разјасни дијагнозата на уремијата и да се одреди сериозноста на болеста. Оваа проценка исто така служи како водич за тоа кој пристап на лекување треба да се преферира.

Како се лекува уремијата?

Методите за лекување на уремијата се обликуваат според сериозноста на болеста, причината за основното оштетување на бубрезите и општата здравствена состојба на пациентот. Главната цел е да се намали нивото на токсични материи во крвта, да се олеснат симптомите и максимално да се поддржат бубрежните функции. Во благи уремични состојби, симптомите може да се олеснат со рамнотежа на течности, корекции на електролити, контрола на крвниот притисок и регулација на исхраната. Ако бубрежната слабост е во напредна фаза и стапката на гломеруларна филтрација е значително намалена, третманот со дијализа станува неизбежен. Дијализата привремено ја презема функцијата на бубрезите со отстранување на токсините и вишокот течност акумулирани во крвта од телото. Во зависност од состојбата на пациентот, се избира хемодијализа (филтрирање на крвта со машина) или перитонеална дијализа (служење на перитонеумот како филтер). Во потрага по долгорочно и трајно решение, трансплантацијата на бубрег доаѓа предвид. Кога ќе се најде соодветен донор и пациентот е медицински подготвен, квалитетот на животот по трансплантацијата значително се зголемува. Покрај ова, поддржувачките третмани исто така носат голема важност.

Компликациите кои се вообичаени кај уремичните пациенти, како што се анемијата, нарушувањата на минералите и коските и хипертензијата, се ставаат под контрола со медицински лекови. Дополнително, уремичната диета која вклучува ограничувања на протеини, натриум, калиум и фосфор планирана во придружба на нутриционист е составен дел од третманот. Процесот на лекување бара мултидисциплинарен пристап и вклучува следење од многу здравствени работници, пред сè специјалист по нефрологија.

Често поставувани прашања

Уремијата, отколку да биде болест сама по себе, означува состојба во која бубрезите не можат доволно да ги извршуваат своите функции. Таа се појавува во напредните фази на хроничната бубрежна слабост или акутното оштетување на бубрезите кое настанува ненадејно, и се формира со акумулација на отпадни производи во крвта (особено уреа и креатинин). Како резултат на неспособноста овие материи да се елиминираат од телото, таа е системски клинички синдром кој влијае на многу органски системи. Врската помеѓу уринарниот систем и уремијата е исто така директна, а губењето на способноста за филтрирање на бубрезите е главната причина за оваа состојба. Таа не само што влијае на екскреторниот систем, туку создава и симптоми во многу телесни системи како што се нервниот систем, срцето, дигестивниот систем, кожата и хормоналната рамнотежа. Во овој поглед, тоа е процес на болест кој се развива поврзано со екскреторниот систем, но произведува мултисистемски резултати. Главната причина за развојот на анемија кај уремијата е тоа што бубрезите не произведуваат доволно ниво на еритропоетин. Еритропоетинот е хормон кој ја стимулира коскената срцевина за да овозможи производство на црвени крвни зрнца (еритроцити). Кога бубрежните функции се нарушени, производството на овој хормон се намалува и како резултат на тоа коскената срцевина не може да произведе доволно црвени крвни зрнца. Во исто време, одговорот на коскената срцевина во уремичната средина слабее, животниот век на црвените крвни зрнца се пократки и искористувањето на железото е нарушено. Кога сите овие механизми ќе се спојат, се појавува хронична и генерално прогресивна слика на анемија. Тенденцијата за крварење кај уремијата најчесто произлегува од нарушените функции на тромбоцитите. Иако бројот на тромбоцити (крвни плочки) е генерално во нормални граници, способноста на овие клетки да се слепуваат и да формираат згрутчување е сериозно намалена. Ова нарушување се појавува кога токсините акумулирани во крвта (особено уреата) ја нарушуваат површинската структура на тромбоцитите и нивната интеракција едни со други. Како резултат на тоа, одговорот на коагулација кој нормално треба да се развие против оштетувањата на ѕидот на крвните садови не се развива доволно. Покрај тоа, пропустливоста на крвните садови може да се зголеми и може да се забележат површински крварења на мукозните површини. Може да се појават модрици на кожата, крварења од носот, крварења на непцата и во сериозни случаи гастроинтестинални или интракранијални крварења. Ризикот од крварење станува изразен особено кај пациенти кои не одиле на дијализа или кај кои дијализата е несоодветна. Уремијата се манифестира со симптоми кои влијаат на бројни системи како резултат на акумулацијата на токсични материи во крвта. овие наоди обично се развиваат бавно и се зголемуваат паралелно со сериозноста на болеста. Меѓу најчестите симптоми се општата малаксаност, тешкотии во концентрацијата, несоница, губење на апетит, гадење и дигестивни тегоби како што е повраќањето. Дополнително, лошиот вкус во устата, мирисот сличен на амонијак во здивот, чешањето на кожата, бледата или сивкаста боја на кожата се исто така чести. Во напредните фази, се појавуваат посериозни системски наоди како што се промени во менталната состојба, конфузија, мускулни грчеви, спазми и перикардитис. Кога уремијата добива сериозност од клинички аспект, таа предизвикува не само лабораториски абнормалности, туку и голем број физички и невролошки симптоми кои директно влијаат на квалитетот на животот. Разликата помеѓу гихт и уремија е исто така важна бидејќи во двете состојби се акумулираат метаболички остатоци. Меѓутоа, кај едната доминира мокрачната киселина, додека кај другата доминираат уреата и токсините. Уремичниот синдром е системска и повеќеслојна клиничка слика која се појавува како резултат на напредно нарушување на бубрежните функции. Во овој синдром, важна улога играат не само акумулацијата на токсини во крвта, туку и нерамнотежите на течностите и електролитите, хормоналните нерегуларности и инфламаторните процеси.

Анорексијата е еден од раните симптоми на уремичниот процес и обично предизвикува губење на тежината заедно со губење на апетит. Меѓу невролошките наоди се летаргијата, конфузијата, агитацијата, нападите и ретко комата. Во кардиоваскуларниот систем може да се забележат хипертензија, перикардитис и нарушувања на срcевиот ритам. Меѓу наодите поврзани со дигестивниот систем се наоѓаат губење на апетит, сувост во устата, гадење, повраќање, гастроинтестинални крварења и развој на пептичен улкус. Хематолошки, тенденцијата за крварење како резултат на анемија и нарушувања на функцијата на тромбоцитите е во предплан. Во исто време, имунолошкиот систем слабее, а ризикот од инфекција се зголемува. Сувоста на кожата, чешањето, хиперпигментацијата и калцифицираните лезии се исто така забележливи наоди.

Уремичниот синдром е животозагрозувачка системска состојба која не е ограничена само на еден симптом и обично бара итна дијализа. Разликата помеѓу азотемијата и уремијата има фундаментално значење за разбирање на биохемиските и клиничките аспекти на бубрежната слабост. Азотемијата го дефинира зголемувањето на азотните отпадни материи како што се уреата и креатининот во крвта и обично се открива со лабораториски наоди. Уремијата, пак, е напредна состојба на азотемијата. Станува збор не само за зголемување на отпадните материи во крвта, туку и за создавање на системски симптоми во телото. Сликата на азотемична уремија обично се појавува при напредно губење на бубрежната функција и кај пациентот се забележани и биохемиски и клинички нарушувања.

Ако доживувате симптоми на уремија или сте загрижени за вашите бубрежни функции, важно е да се консултирате со специјалист по нефрологија без губење време.

Можете да стапите во контакт со Одделот за нефрологија при Hisar Hospital Intercontinental за да креирате детален преглед и план за лекување и да закажете термин.