Псоријаза

Дали псоријазата може да се смета за хронична болест?

Псоријазата, со медицинскиот назив „Psoriasis“, е кожно заболување со непознато потекло. Се манифестира со бели лушпи што се наоѓаат на црвени области со јасно одредени граници на кожата. Бидејќи бојата на овие лушпи е како на седеф, во народот е позната како болест „Sedef“.

Најчесто се јавува на колената, лактите, опашната коска и власиштето, но може да се појави и на други делови од телото, вклучително и на ноктите. Нормално, кожата се обновува за околу 1 месец, додека кај псоријазата тоа време се скратува на неколку дена, а зголемувањето на мртвите кожни клетки создава дебели плаки. Симптомите на трупот може да имаат дијаметар од неколку милиметри, но може и да се прошират на широки области што ги опфаќаат целиот грбен дел и колковите. Понекогаш болеста може да се јави само на дланките и на стапалата. Кај псоријазата, на ноктите може да се појават симптоми како јамички со големина на глава од игла, задебелување, згрубување и пожолтување на ноктите.

Псоријазата може да се контролира со соодветно лекување; сепак, бидејќи може повторно да се појави и по исчезнување при лекувањето, се смета за хронична болест.

Како влијае на младите луѓе? Каво е нивното психолошко влијание?

Самата болест е тесно поврзана со психолошката состојба. Стресот е еден од факторите што ја предизвикуваат болеста, а исто така влијае и на лекувањето. Во периодите кога се под стрес и депресија може да се развие отпор кон лекувањето, а кога пациентите се чувствуваат добро и среќно, болеста може спонтано да помине без лекување. Псоријазата се манифестира на кожата во вид на „црвенило покриено со бела кора“. Поради овие рани на кожата, за повеќето пациенти главниот проблем е изгледот. Иако не е заразна, бидејќи се наоѓа на видливи делови (власиште, лакти, колена), ставот на општеството кон пациентите е голем проблем за нив. Особено кај младите пациенти ова е уште поизразено и може да го наруши квалитетот на животот.

Дали е болест што бара прекин на работата и изолација од животот?

Апсолутно не. Како што реков, пациентите со добра психолошка состојба имаат поголеми шанси да се лекуваат и да имаат корист од лекувањето. Пациентот што е изолиран од социјалниот живот и нема мотивација, исто така има намалена успешност на лекувањето. Тежината на псоријазата се разликува од личност до личност, но никогаш медицински не е во таква мера што би ги нарушила секојдневните активности или би го спречила во вршењето на професијата.

Може ли да се справиме со болеста и да се отстранат црвените лезии?

Кај псоријазата постојат многу алтернативи за лекување. Соодветното лекување зависи од тежината, времетраењето и видот на болеста. Со лекови што се земаат преку уста, но и со кремови што се нанесуваат на кожата, болеста може да се контролира. Кожата целосно се враќа во нормален изглед. Сепак, кај псоријазата сè уште нема конечно лекување.

Многу пациенти, покрај медицинските третмани или самостојно, трошат време на билни третмани. Што мислите за ова?

Денес за лекување на псоријазата користиме многу медицински лекови и методи. Со лекувањето што го одредува лекарот според болеста и состојбата на пациентот, болеста се контролира. Но, бидејќи сè уште не е пронајден лек што ќе спречи повторно појавување со текот на времето, постои тенденција кон алтернативна медицина. Овие третмани, што ги применуваат лица кои не се доктори, обично предизвикуваат несакани последици. На местото на примена може да се појави иритација на кожата, инфекција и рани што по кратко привремено подобрување се влошуваат уште повеќе. Исто така, бидејќи ефектот на некои билни лекови што се земаат преку уста не е познат, тие може да имаат негативни ефекти врз општото здравје на организмот.

Колку пациенти со псоријаза има во Турција?

Според податоците од јануари 2011 година, во Турција има над 700 илјади пациенти со псоријаза. Во светот, пак, бројот на пациенти достигнал 125 милиони. Некои луѓе, особено оние во чие семејство има псоријаза, полесно се подложни на оваа болест. Псоријазата може да се јави на многу различни начини.

Која е честотата на појава на болеста?

Псоријазата е честа кожна болест што ја погодува приближно 2% од населението. Се јавува подеднакво кај жените и кај мажите и во секоја возраст, но почесто се среќава во возраст од 15 до 35 години. Бидејќи не е заразна болест, не може да се пренесе од човек на човек. Кај луѓето склони кон оваа болест, надворешни фактори како чешање, посекотини, изгореници, прекумерно сончање, прекумерна студеност, инфекција на грлото, стрес, употреба на лекови или оштетување на кожата ја предизвикуваат појавата на болеста. Кожните рани може неочекувано да се појават и да исчезнат. Болеста обично се зголемува во зима, а во летните месеци се намалува под влијание на сончевата светлина.

На што треба да внимаваат пациентите?

Распоредот, тежината и времетраењето на псоријазата на кожата може да се разликуваат кај секој пациент. Сè што ви се поставува во врска со болеста, внимателно разјаснете со вашиот лекар. Пред да започнете со лекување, ако имате состојба како бременост, дојење или употреба на лекови, обавестете го вашиот лекар. Кај псоријазата мора да се спречи исушување на кожата. Исто така, за црвенилото и задебелените симптоми се користат различни кремови и масти. Таблети против чешање што се земаат преку уста исто така помагаат во лекувањето. Освен тоа, треба да се применуваат третмани насочени кон причините што предизвикуваат влошување на болеста. Во потешки случаи, со посилни лекови и фототерапија — специјални лампи што емитуваат сончева светлина — лекувањето дава добри резултати. Многу е важно лековите препорачани од дерматолог да се користат на начинот и во времетраењето како што се препорачани, за да се спречат несаканите ефекти што можат да се јават поради лековите. Пациентите не smeат самостојно да го менуваат лекувањето што го користат и никако не смеат да користат лекови чиј состав не го знаат и чија ефикасност не е докажана. Бидејќи контролата на стресот е многу важна кај псоријазата, може да се побара професионална поддршка и помош во оваа насока. Учеството во групни едукации што ќе го олеснат поврзувањето со други пациенти со псоријаза е многу корисно. Бидејќи оваа болест нема врска со храната, не се препорачува никаква диета.