Внимавајте на ненадејната вртоглавица што се јавува во текот на денот!

„Сѐ околу мене се врти“, „Подлогата ми исклизнува под нозете“, „Се нанесувам на една страна“, „Ми се празни главата“, „Ми се затемнува пред очите“ — ако имате такви тегоби, овие симптоми може да бидат најава за заболувањето вертиго. Вертигото, кое најпрво се манифестира со симптоми како умор, слабост и несвест, ако не се преземат мерки, може значително да го наруши квалитетот на животот. Специјалистот по ушни, носни и грлени болести во Hisar Hospital Intercontinental, проф. д-р Tayfun Apuhan, даде информации за симптомите, дијагнозата и лекувањето на вертигото.

Вертигото може да има уво или невролошка причина

Вертиго е најчесто лажен осет за поместување кој се јавува со вртоглавица кај личноста. Иако реално не постои, личноста има чувство дека предметите околу неа се вртат, или, кога ќе ги затвори очите, има чувство дека самата се врти околу предметите; тоа е еден вид илузија за движење. Најчесто е предизвикано од болести на внатрешното уво, односно од поместување на кристалите во внатрешното уво. Иако причина за 70% од сите вистински вертига е увото, невролошките вртоглавици исто така може да предизвикаат вертиго.

Силната вртоглавица што трае со денови е најважниот симптом!

Дијагнозата на вертиго обично се утврдува со преглед. Во зависност од состојбата на пациентот, тестовите што ќе се побараат, заедно со податоците за тоа како започнале тегобите, колку долго траат, придружните симптоми, дали постои хронично заболување и историјата на користење лекови, во голема мера помагаат при дијагнозата.

Кога детално се разгледува траењето на вртоглавицата: вртоглавицата што поминува за неколку секунди или минути најчесто се јавува кај позиционото вертиго (benign paroksismalno позиционо). Вртоглавицата што трае со денови, придружена со мачнина и повраќање, наведува на помисла за воспаление на рамнотежниот нерв. Кај напади на замаеност, затемнување пред очите и несвест може да се посомнева на невролошки и кардиолошки заболувања.

Вертигото може да се јави и поради проблем со мозокот или увото

Вртоглавиците поврзани со проблеми на увото се нарекуваат „периферни“, а оние поврзани со заболувања на мозокот „централно вертиго“. Вртоглавицата поврзана со ушни заболувања е придружена со шум во ушите, ослабен слух, чувство на притисок во увото, мачнина, повраќање, исцедок од увото и абнормални движења на очите. Кај вртоглавици поврзани со невролошки заболувања може да има главоболка, нарушување на голтањето, вкочанетост во телото, парализи, абнормалности во движењата на очите. Другите тегоби што може да се јават заедно со вртоглавицата може многу да варираат. Но, кај многу пациенти постои само вртоглавица. Промени во состојбата на свеста се јавуваат кај нарушувања поврзани со центарот за рамнотежа во мозокот или со психогено потекло. Губење на свест често се среќава и кај крварења во мозокот и мозочното стебло.

Дијагнозата на позиционото вертиго лесно се поставува со неколку тестови

Меѓу причините за позиционото вертиго, болеста се јавува поради тоа што кристалите во каналите исполнети со течност во внатрешното уво се поместуваат со движења на главата. Ова се карактеризира со вртоглавица што трае неколку секунди или минути и се јавува со ненадејни движења на главата. Типично, се јавува кога пациентот се превртува во кревет или станува, или кога ненадејно ја сврти главата во една насока. Најчести предизвикувачки движења се кревање на главата нагоре и навалување напред за да се подигне нешто од подот. Во дијагнозата се обидуваме да ја поставиме болеста со Dix-Hallpike (DH) тест, со тестови со легнување на страна и со превртување. Кај Dix-Hallpike (DH) тестот, пациентот од седечка положба брзо се става во лежечка положба, при што на главата се дава одредена положба. Откако ќе се почека околу 20 секунди, пациентот се враќа во седечка положба. Ако не се јават типичните движења на очите, тестот се повторува за другата страна. Во овој тест е важно да се забележи типичното движење на очите за дијагноза. Бидејќи дијагнозата може лесно да се постави со маневри, можеби нема да биде потребен дополнителен тест.

При лекувањето на вертиго не се препорачува употреба на лекови

Кај вертиго, основниот проблем општо земено не дава целосна клиничка слика, затоа лекувањето со лекови не се препочитува. Што се однесува до текот на болеста, бидејќи со страничните ефекти на лековите може да се јават сон и замаеност, се препорачува, колку што е можно, да не се користат лекови. Како положба при спиење, пациентите задолжително треба да лежат со главата подигната нагоре. Треба да се избегнуваат ненадејни движења на главата, а мора да се следат програмите за вежби што ги дава лекарот под контрола.