Што е бубрежен камен? Кои се симптомите? Како се лекува?

Бубрежниот камен е цврста творба што настанува од спојување на наталожувања во бубрезите. Бубрежните камења се формираат како резултат на таложење и кристализација на материи присутни во урината, а можат да бидат со различни големини. Формираните камења, кај некои лица може да се излачат од бубрезите преку урината, додека кај други може да се заглават во уринарниот тракт. Ова може да го предизвика недоволен внес на течности, прекумерна телесна тежина, почесто повторувани инфекции на уринарниот тракт, несакани ефекти на некои лекови или генетски предиспозиции.

Честите симптоми на бубрежните камења можат да вклучуваат болка во долниот дел на грбот, во стомакот и во слабините, крв во урината, почесто уринирање и чувство на печење при уринирање. Големината и положбата на бубрежните камења исто така можат да влијаат на јачината на симптомите. Пристапот кон лекувањето може да се определи во зависност од проценката на лекарот и состојбата на пациентот. Лекувањето може прво да бара зголемување на внесот на течности и употреба на лекови за контрола на болката. Во напредни случаи, пак, може да се применат хируршки процедури како ударно-бранова литотрипсија, уреторескопско кршење на камења и перкутана нефролитотомија.

Што е бубрежен камен?

Бубрежниот камен, во медицинската терминологија наречен нефролитиаза и уролитијаза, претставува цврсти честички што настануваат при зацврстување на минералите во бубрезите. Бубрежните камења се формираат кога различни материи присутни во урината се собираат во високи концентрации и кристализираат. Овие камења со текот на времето можат да растат и можат да бидат со различни големини. Бубрежниот камен, општо земено, почесто се јавува кај лица на возраст од 30 до 60 години. Меѓу факторите што влијаат врз формирањето на бубрежните камења спаѓаат лошите навики во исхраната, генетската предиспозиција, недоволното внесување течности, одредени здравствени проблеми и хормонални промени. Бубрежните камења можат да предизвикаат ненадеена и силна болка, а ако не се лекуваат, може да доведат до инфекции на бубрезите, до нарушување на нормалната функција на бубрегот или до трајно оштетување на бубрезите.

Кои се симптомите на бубрежниот камен?

Бубрежниот камен кај повеќето лица обично не предизвикува никакви симптоми и може незабележано да се излачи сам од себе. Кога камењата ќе пораснат и почнат да се движат во бубрегот или кога ќе се заглават во уретрата, можат да се јават силни болки. Некои симптоми по кои може да се посомнева дека лицето има бубрежен камен се следниве:

Силна болка: Бубрежните камења, при поминување од бубрегот во уринарниот тракт, можат да предизвикаат силна болка во долниот дел на грбот и во слабините. Овие болки обично почнуваат во долниот дел на грбот или во слабините, а може да се прошират до стомакот и до генитално подрачје. Болките може да се јавуваат на бранови, со прекини, или да траат постојано.

Крв во урината: Бубрежните камења при поминување низ уринарниот тракт можат да предизвикаат крварење во урината. Оваа состојба може да настане како резултат на иритација и повреда на уринарниот тракт.

Проблеми при уринирање: Камењата можат да предизвикаат опструкција во уринарниот тракт и да се јават различни проблеми при уринирање. Меѓу нив спаѓаат честа потреба за уринирање, испрекинато уринирање, печење, болка и непријатност при уринирање. Исто така, може да се забележи и непријатен мирис или матност на урината поради бубрежните камења.

Други симптоми: Кај силна болка предизвикана од бубрежните камења или при опструкција во уринарниот тракт, може да се јават мачнина и повраќање. Ако има инфекција на бубрегот, може да се појават други симптоми, како температура и треперење.

Ако се сомневате во некои од горенаведените симптоми што може да бидат поврзани со бубрежен камен, треба да се консултирате со здравствен стручњак. Здравствениот стручњак може да изврши потребни испитувања за точна дијагноза и да предложи соодветен метод на лекување.

Кои се причините за бубрежниот камен, зошто настанува во телото?

Иако бубрежниот камен нема една точна причина, оваа состојба обично ја предизвикува концентрирање и кристализација на материи во урината, како калциум, оксалат и уринска киселина. Нерастворливите материи во урината можат да се соберат во високи концентрации и да формираат камења. Со текот на времето овие камења можат да растат и може да стане потешко да се излачат од бубрезите преку урината. Другите можни причини за бубрежен камен може да се набројат вака:

Недоволно внесување вода

Употреба на некои лекови

Постоење на бубрежен камен кај член на семејството

Присуство на некои метаболички болести

Прекумерна употреба на сол или прекумерна конзумација на месо во исхраната

Наведените фактори се сметаат за чести причини што можат да доведат до формирање на бубрежен камен. Ако имате вакви фактори на ризик, можете да дознаете за превентивните мерки со консултација со здравствен стручњак.

Какви видови бубрежни камења постојат?

Бубрежните камења можат да бидат од различни видови и да потекнуваат од различни состојки. Познавањето на видот на бубрежниот камен може да помогне за намалување на ризикот од појава и за определување на начинот на лекување. Некои од почесто среќаваните видови бубрежни камења се следниве:

Калциумови камења: Калциумовите камења се најчестите видови што ги сочинуваат бубрежните камења и обично се јавуваат во форма на оксалат или фосфат. Оксалатните камења настануваат поради одредена храна, како овошје и зеленчук, чоколадо и лешници. Фосфатните камења, пак, може да се поврзат со лекови што се користат при состојби како мигрена и напади.

Струвитни камења: Струвитните камења настануваат при инфекции на уринарниот систем. Овие камења обично не предизвикуваат симптоми и брзо растат.

Цистински камења: Цистинските камења се ретки и настануваат поради генетско нарушување наречено цистинурија.

Камења од уринска киселина: Камењата од уринска киселина настануваат како резултат на зголемување на уринската киселина кај лица со хронична дијареја, со голема загуба на течности или со исхрана богата со протеини.

Како се дијагностицира бубрежниот камен, кои се методите за дијагноза?

Методите за дијагностицирање на бубрежниот камен се користат за утврдување на присуството на бубрежни камења, определување на нивната големина, опишување на нивната положба и тип. За дијагностицирање на оваа состојба, по проценката на симптомите и физичкиот преглед, се користат некои од следниве методи:

Крвен тест: Со крвните тестови може да се проценат нивоата на уринската киселина, калциумот и други функции на бубрезите. Крвните тестови се меѓу важните дијагностички методи што овозможуваат следење на здравјето на бубрезите.

Тест на урина: Со анализа на примерок урина може да се испитаат присуство на крв, инфекција или други абнормалности што укажуваат на формирање на камења.

Имиџинг-тестови: За утврдување на големината, положбата и бројот на бубрежните камења, како и на опструкциите во уринарниот тракт, може да се користат техники на снимање како КТ (компјутерска томографија) и ултразвук.

Со кои методи се лекуваат бубрежните камења?

Лекувањето на бубрежните камења може да варира во зависност од големината, положбата и видот на каменот, како и од симптомите. Лекувањето има за цел камењата да се излачат со помалку болка и побрзо. За мали камења се препорачуваат домашни методи, додека за поголеми камења може да се применат лекови, кршење на камења или хируршки методи. Некои од методите што се применуваат при лекување на бубрежните камења се следниве:

Дневно внесување просечно 2-3 литри вода.

Употреба на аналгетици или антиинфламаторни лекови за контрола на болката.

Употреба на лекови од групата алфа-блокатори, кои се земаат по рецепт на лекар и помагаат при излегување на бубрежните камења.

Зголемениот внес на вода, употребата на лекови, методот со ударни бранови, хируршките методи и многу други видови лекување постојат за бубрежните камења. Затоа, треба да се консултирате со уролог за да се проценат соодветните опции за лекување.

Во кои случаи е потребна операција кај бубрежните камења?

Бубрежните камења можат да бараат операција ако не се излачуваат сами или ако продолжат да растат и покрај примената на лекување. Операција може да се направи и во случаи на повторувани инфекции на уринарниот тракт, крв во урината и оштетувања на бубрезите. Некои од случаите кога е потребна операција за бубрежен камен се следниве:

Камења поголеми од 2 cm

Тешки симптоми, како силна болка, повторувана инфекција, повраќање, висока температура или влошување на функцијата на бубрезите

Опструкција во уринарниот тракт што го спречува протокот на урината

Повторно формирање на бубрежен камен по оздравување

Наведените состојби се некои примери во кои може да биде потребна операција за бубрежен камен. Дали операцијата е потребна или не, може да процени единствено лекарот, во зависност од здравствената состојба на пациентот, карактеристиките на камењата и јачината на симптомите.

Најчесто поставувани прашања за бубрежните камења

Некои прашања што лицата со бубрежен камен обично ги поставуваат по оваа тема, и одговорите на нив, се следниве: Лицата со бубрежен камен, пред сè, треба да внимаваат на обилното внесување вода и течности. Тие, исто така, треба да се воздржат од многу солена храна, како и од пијалоци со кофеин, кисели и алкохолни пијалоци, бидејќи тие можат да го поттикнат формирањето на бубрежни камења. Од овие лица се препорачува и да не претеруваат при консумирање храна богата со калциум и протеини. Излегувањето на бубрежните камења може да се олесни со обилно пиење вода, со вежбање или со топла бања. Мали бубрежни камења можат сами да се излачат или со некои методи што може да се применат дома. Процесот на излегување на бубрежниот камен може да варира во зависност од големината и положбата на каменот. Мали бубрежни камења обично можат да се излачат сами во рок од неколку дена до неколку недели. Поголемите камења или камењата заглавени во уринарниот тракт можат да бараат подолго време за излегување. Испитувањето на урина може да покаже одредени знаци или компликации поврзани со бубрежен камен. Сепак, самото испитување на урина можеби не е доволно за дијагноза. За здравствените проблеми поврзани со бубрежниот камен треба да се консултирате со уролог. Уролозите се здравствени професионалци специјализирани за уринарниот тракт и репродуктивниот систем. Бубрежниот камен може да се појави како резултат на генетска предиспозиција, но таа не е единствената причина. Ова може да го предизвика голем број фактори, од нездрави навики во исхраната до присуство на некои метаболички болести. Ако бубрежните камења не се лекуваат, може да предизвикаат, пред сè, хронични болки, разни проблеми при уринирање, повторувани инфекции на уринарниот тракт или оштетувања на бубрезите. Ако бубрежниот камен не се лекува, може да предизвика сериозни компликации што negativno влијаат на секојдневниот живот. Ако имате симптоми на бубрежен камен, можете да се обратите во здравствена установа и да добиете соодветно лекување.