Күні бойы қала өмірінің салдарынан артып келе жатқан стресс, қозғалыссыздық және денсаулыққа зиянды тамақтануға қоса, ұйқы бұзылулары көптеген жағымсыз салдарға әкеледі. Солардың бірі — жақ буынының ауруы ретінде белгілі бруксизм. Ұйқы кезінде тістерді қысу немесе сықыру арқылы көрініс беретін бруксизм уақыт өте келе адамдарда аузын ашудың қиындауына, тамақ жеу мен шайнауда қиындыққа, сондай-ақ ұйқысыздық салдарынан күндіз қатты бас ауруына әкеліп, өзін аңғартады. Ал бруксизммен қалай күресуіміз керек?
Hisar Hospital Intercontinental Неврология бөлімінің мамандары «бруксизм ауруында қолданылатын емдеу әдістері» туралы ақпарат берді.
Таңертең жақ ауырсынуымен оянсаңыз..
Бруксизм — ауыз айналасындағы шайнау бұлшықеттерінің күшті және ерікті емес қысқаруы, әсіресе түнде, бірақ күндіз де жақты қысу және тістерді сықырлату жағдайы. Тіс және жақ мәселелері сияқты анатомиялық проблемалар себебінен де пайда болуы мүмкін, бірақ бүгінгі күнде көбіне қарқынды және стресті өмірмен бірге жүретін психогендік себептерден туындайды. Ересектерде жиі кездесетіні сияқты, балалар жасында да кездеседі.
Уақыт өте келе жақ қимылдарында шектелу мен бас ауруын туғызады
Бруксизм емделмесе, тістерде тозу, сыну, сезімталдық, тіс етінің кері шегінуі және тістердің сілкінуі белгілері көрінуі мүмкін. Бет пен самай аймағындағы бұлшықеттердің шамадан тыс жұмыс істеуі осы аймақтарда бұлшықет ауыруына және бас ауруына себеп болуы мүмкін. Ең жиі кездесетін ауырсыну түрлерінің бірі — мигрень және кернеу түріндегі бас ауруы бар адамдарда бруксизмнің болуы ауырсынулардың созылмалы және ауыр болуына, сондай-ақ қажетінен артық дәрі қабылдауға себеп болуы мүмкін.
Бруксизмді емдеуде түнгі қорғағыштар мен дәрі-дәрмектер жалғыз өзі жеткіліксіз болуы мүмкін
Бруксизм жалпы алғанда емделетін ауру. Тіске қатысты анатомиялық проблемаларды мүмкіндігінше емдету, стресстен алыс болу, тістерге арналған түнгі қорғағыштарды қолдану, ұйқыға арналған жұбататын дәрі қабылдау, бұлшықетті босаңсытатын дәрі қолдану сияқты емдеу әдістері бар болғанымен, түнгі қорғағыштар жалғыз өзі жеткіліксіз болуы мүмкін. Қолданылатын дәрілік емдеулер де ең жоғары нәтижеге жете алмағандықтан, бұл емдеу әдістері көп таңдалмайды.
Емдеуде дәрі қолданудың орнына ботокс әдісімен жоғары нәтиже алынуда
Бүгінгі күнде ботулин токсині (ботокс) емі кеңінен қолданылады. Ботокс емімен қажетінен артық дәрі қолданудан аулақ болынып, басқа емдеу әдістеріне қарағанда әлдеқайда жоғары нәтиже пайызына жетуге болады. Ботокс инъекциясы арқылы бұлшықеттерге зиян келтірмей және шайнаумен байланысты мәселе туғызбай, бұлшықеттегі стресс пен шамадан тыс шайнау күші жойылып, бұлшықетте босаңсу қамтамасыз етіледі. Ботулин токсині (ботокс) бұлшықет тінінің жүйкелерін блоктап, бұлшықеттің қысқаруына кедергі жасайды және бұлшықеттің қысқаруы үшін қажетті сигналдың бұлшықетке жетуін болдырмайды, осылайша бұлшықеттердің қажетінен артық қысқаруына тосқауыл қойып әсер етеді.
Ботокс емі бұлшықет тініне зиян келтірмей, қысқа уақытта жасалады
Бет төменгі бөлігінде орналасқан шайнау бұлшықетіне (masseter бұлшықеті) белгілі нүктелерден жасалатын ботокс инъекциясы бұлшықеттегі стресс пен шамадан тыс шайнау күшін жойып, бұлшықетте босаңсуды қамтамасыз ету арқылы түнде тіс сықыру, тіс қысу мәселесін жояды. Ем 15-20 минут сияқты қысқа уақытта жасалады. Ботокстың әсері орта есеппен 4-6 ай сақталатындықтан, шағымы жалғасып жатқан науқастарға қайталама дозалар 6 айдан кейін жасалуы мүмкін.
