Дұрыс Тамақтану Және Диета

Дүниежүзілік денсаулық сақтау ұйымының анықтамасы бойынша денсаулық — тек аурудың немесе дерттің болмауы ғана емес, сонымен қатар толық физикалық, психикалық және әлеуметтік саулық жағдайы. Гиппократ айтқандай, бұл саулыққа «тамағың — дәрің, дәрің — тамағың болсын» деген ұстаныммен жетуге болады. Дұрыс тамақтануды жоспарлауда диетологтың көмегіне жүгіну — ең дұрыс таңдау.

Біздің қорғаныштық және алдын алу тамақтану қызметтеріміз

Дұрыс тамақтану

Дұрыс тамақтану бағдарламасы — салауатты өмірге ашылған есік. Адамның жасына, жынысына, бойына, салмағына және өмір салтына сәйкес ең қолайлы, салауатты әрі теңгерімді тамақтану бағдарламасы құрылуы тиіс. Теңгерімді әрі кәсіби түрде құрылған бағдарлама адамға қажетті дәрумендер, минералдар, көмірсулар мен ақуыз сияқты қоректік заттарды қамтамасыз ету үшін де, күнделікті калорияны бақылау арқылы салмақты белгілі бір деңгейде тұрақты ұстау үшін де маңызды.

Бөлімімізге жүгінген адамдарға біздің тәжірибелі диетологтарымыз тұтынуға қажетті тағамдар туралы ақпарат береді, қолайлы диета тізімін құрастырады және тұрақты бақылау жүргізеді.

Балалық шақтағы тамақтану

Балаңызға қандай тамақтану бағдарламасын қолданып жүрсіз? Әсіресе өсу және даму кезеңіндегі балалар үшін теңгерімді әрі дұрыс тамақтану өте маңызды. Дұрыс және жеткілікті мөлшерде алынған кальций, дәрумендер мен минералдар балалардың ақыл-ой және дене дамуына оң әсер етеді, болашақта пайда болуы мүмкін аурулардың қаупін барынша азайтады.

Ауруханамызда даму кезеңіндегі балалардың бойы мен салмағы үнемі тексеріліп отырады; олардың жасына, жынысына және физикалық белсенділігіне сәйкес ең қолайлы тамақтану бағдарламалары құрастырылады, сонымен қатар ата-аналарға осы мәселе бойынша кеңес беріледі.

Жасөспірім кезеңіндегі тамақтану

Балалық шақтағыдай, жасөспірім кезеңінде де өсу мен даму жалғасатындықтан, бұл теңгерімді әрі дұрыс тамақтануға ең көп назар аударылуы тиіс кезең. Бұл кезеңде психологиялық факторлар да әсер ететіндіктен, арық болып қалу немесе сұлулық үшін жіберілетін тамақтану қателіктері кейін денсаулыққа кері әсерін тигізуі мүмкін. Ауруханамыздың тәжірибелі диетологтары жасөспірімдерге лайықты тәсілмен дұрыс тамақтану бағдарламасын ұсынады және кеңес береді.

Жүктілік кезіндегі тамақтану

Жүктілік кезінде тұтынылатын тағамдар нәрестенің дамуымен тығыз байланысты. Бұл кезеңде дұрыс әрі теңгерімді құрылған диета бағдарламасын ұстану болашақ аналардың жүктілікті жеңілірек өткеруіне және нәрестенің қажетті қоректік заттарды жеткілікті мөлшерде алуына көмектеседі.

Болашақ аналарға арнайы құрастырылған тамақтану бағдарламасы арқылы нәрестеге қажетті энергия мен калорияны қамтамасыз ете отырып, салмақ қосуды барынша азайту көзделеді.

Лактация кезеңіндегі тамақтану

Лактация — босанғаннан кейін басталатын емізу кезеңі. Ана сүтімен тамақтандыру кезеңінде нәрестенің дұрыс дамуы үшін ана дұрыс тамақтануы қажет. Сондықтан біздің тәжірибелі диетологтарымыз ананың салмағын бақылау үшін де, емізу кезеңін тиімдірек ету үшін де қолайлы тамақтану бағдарламаларын құрастырады.

Қарт жастағы тамақтану

Қарт адамдардың қоректік заттар мен энергияға деген қажеттілігі ересектер мен балаларға қарағанда өзгеше болады. Бұл кезеңде саналы түрде құрылмаған тамақтану бағдарламасы остеопороз, қант диабеті, жүрек аурулары сияқты көптеген ауруларға жол ашуы мүмкін.

Төрт тағам тобының барлығын қамтитын дұрыс әрі теңгерімді тамақтану бағдарламасы арқылы бұл аурулардың алдын алуға, оларды кейінге шегеруге немесе дамуын тоқтатуға болады.

Спортшылардың тамақтануы

Спортшылар қажетті энергияны алу, төзімділігі мен дене дамуын қамтамасыз ету үшін арнайы тамақтану бағдарламасын ұстануы қажет. Біздің тәжірибелі диетологтарымыз адамның айналысатын спорт түріне, физикалық белсенділік қарқынына, өмір салтына, жасына, жынысына және жалпы денсаулық жағдайына сай салауатты әрі теңгерімді тамақтану бағдарламасын құрастырады. Осылайша, бір жағынан ең жоғары нәтижеге қол жеткізу, екінші жағынан дұрыс тамақтану тәртібін сақтау көзделеді.

Біздің емдік тамақтану қызметтеріміз

Артық салмақ кезіндегі тамақтану (семіздікті емдеу)

Шамадан тыс толықтық, яғни семіздік — дене салмағының қалыпты деңгейден жоғары болу жағдайы. Ол дене салмағының индексімен көрсетіледі және адамның салмағын бойының квадратына бөлу арқылы есептеледі. Көрсеткіші 30-дан жоғары адамдар семіз, ал 40-тан жоғары адамдар морбидті семіз деп аталады.

Соңғы деректерге сәйкес, 15 жастан асқан адамдар арасында семіздік деңгейі 2016 жылы 19,6 пайыз болса, 2019 жылы бұл көрсеткіш 21,1 пайызға жетті. Семіздіктің мұншалықты артуының ең маңызды себептерінің бірі — теңгерімсіз тамақтану және аз қозғалатын өмір салты.

Сонымен қатар жас ұлғайған сайын, әдетте әйелдерде 30, ерлерде 40 жастан кейін зат алмасу баяулап, май тіні көбейеді. Артып келе жатқан салмақ пен соның салдарынан пайда болатын толықтық көптеген аурулардың дамуына негіз болады.

Сондықтан теңгерімді диета бағдарламасын қабылдап, оны ұстану адамның өмір сапасын арттыруда және салмақты салауатты түрде азайтуда үлкен маңызға ие.

Қант диабеті кезіндегі тамақтану және 1 типті қант диабеті мен инсулинді көп рет енгізу кезіндегі «көмірсуларды санау»

Қант диабетімен ауыратын адамдарда теңгерімді әрі дұрыс тамақтану аурудың өршуін тоқтатуда маңызды орын алады. Ағзаға қажетті қоректік заттардың түрлерін анықтап, адамға ең қолайлы тамақтану бағдарламасын құрастыру қажет. Біздің тәжірибелі диетологтарымыз диабет түріне сәйкес қолданатын диетотерапия арқылы пациенттерімізге дұрыс тамақтану тәсілін үйретуді және қандағы қант деңгейін бақылауда ұстауды мақсат етеді.

Жүрек аурулары кезіндегі тамақтану

Гипертония, жүрек жеткіліксіздігі, жүрек ырғағының бұзылуы және атеросклероз сияқты жүрек аурулары әлемдегі өлім-жітімнің үлкен бөлігін құрайды. Алайда кейбір тамақтану әдеттерін өзгерту арқылы бұл аурулардан сақтануға немесе емдеу нәтижесін жақсартуға болады. Ауруханамыздың тәжірибелі диетологтары жүрек ауруы қаупі бар адамдарға да, жүрек ауруы диагнозы қойылған пациенттерге де дұрыс әрі теңгерімді тамақтану бойынша кеңес береді.

Подагра кезіндегі тамақтану

Подагра — пурин алмасуының бұзылуы салдарынан дамитын ауру. Зәрмен шығарылмаған пурин несеп қышқылына айналғанда, бақайдың бас саусағы мен тізедегі буындар мен жұмсақ тіндерде натрий ураты тұздары жиналады. Сондықтан подаграмен ауыратын адамдар пурині шектелген тамақтану тәртібін ұстануы қажет. Біздің тәжірибелі диетологтарымыз жеке құрастырылған диеталар арқылы дұрыс тамақтану тәртібін қалыптастыра отырып, несеп қышқылының деңгейін оңтайлы деңгейде ұстауды көздейді.

Қан қысымы кезіндегі тамақтану

Жоғары қан қысымын төмендетуде және гипертония қаупін азайтуда теңгерімді әрі дұрыс тамақтану маңызды орын алады. Алкоголь мен тұзды тұтынуды азайту, жаңа піскен көкөніс пен жеміс жеу және холестерині жоғары тағамдардан аулақ болудың өзі қан қысымын бақылауға көмектеседі. Тамақтану және диета бөлімімізде гипертониямен ауыратын немесе жоғары қан қысымы қаупі бар адамдардың өмір салты, жалпы денсаулық жағдайы, жынысы мен жасы сияқты ерекшеліктері ескеріліп, жеке диета тізімі құрастырылады және оны ұстану барысында кеңес беріледі.

Бүйрек аурулары кезіндегі тамақтану

Шығару жүйесінің ең маңызды мүшелерінің бірі болып табылатын бүйрек — тағам қалдықтары ағзадан шығарылатын мүше. Сондықтан бүйрек денсаулығы мен тұтынылатын тағамдар бір-бірімен тығыз байланысты. Тәжірибелі диетологтың көмегімен теңгерімді әрі бүйрек денсаулығына қолайлы тамақтану бағдарламасын құру көптеген бүйрек ауруларын емдеудің тиімділігін арттырады.

Жүйке жүйесі аурулары кезіндегі тамақтану

Теңгерімді әрі дұрыс тамақтану ми дамуына үлес қосумен қатар, жүйке жүйесінде пайда болатын ауруларды емдеуге де көмектеседі. Қажеттілікке сай құрастырылған тамақтану бағдарламалары арқылы миға қажетті энергия және ми дамуына қажетті B дәрумені, электролиттер мен липидтер ағзаға түседі.

Арнайы диеталар бойынша тамақтану қызметтеріміз

Целиакия кезіндегі тамақтану

Соңғы кездері ең жиі кездесетін тағам төзбеушіліктерінің бірі — целиакия — глютен тудыратын, ағза өзіне еріксіз зиян келтіретін аутоиммундық ауру. Бұл аурумен ауыратын адамдар емдеу әдісі ретінде құрамында глютен жоқ тамақтану бағдарламасын ұстануы қажет. Глютен көбінесе бидай, қара бидай, сұлы және арпа сияқты тағамдарда болады. Тәжірибелі диетолог құрастырған глютенсіз диета бағдарламасы арқылы целиакия белгілерін жеңілдету көзделеді.

Вегетариандық тамақтану

Вегетариандық — ет жемеу, сондай-ақ қалауы бойынша жануар өнімдерін де (жұмыртқа, сүт және сүт өнімдері) тұтынбау.

Сондықтан қандай да бір қоректік заттардың тапшылығына жол бермеу үшін вегетариандардың тамақтану бағдарламалары жақсы құрастырылып, дұрыс ұсталуы қажет.