Гипербарикалық Оттегі Терапия Орталығы

Біз туралы

Ауруханамыздағы ГБО жүйесі АҚШ пен Еуропадағы халықаралық стандарттар мойындаған жоғары деңгейлі қауіпсіздік жабдықтарымен жарақталған және науқастарымызға барокамера ішінде кең әрі жайлы жағдайда ем алу мүмкіндігін ұсынады.

Сонымен қатар жүйеміздің аурухана ішінде орналасуының арқасында төтенше жағдайда анестезия және реанимация тобы дереу көмек көрсете алады.

JOINT COMMISSION

Халықаралық деңгейде мойындалған стандарттарға сәйкестігінің арқасында ауруханамыз JCI аккредиттеу сертификатына ие, әлемдегі жетекші денсаулық сақтау ұйымдарының қатарынан орын алған сирек ауруханалардың бірі болып табылады.

Гипербариялық оттегімен емдеу дегеніміз не?

Гипербариялық оттегімен емдеу — жабық ортада теңіз деңгейіндегі қысымнан (1 ATA = 760 мм сын. бағ.) жоғары қысымда таза оттегімен тыныс алуға негізделген ғылыми емдеу әдісі. Ауруханамызда көп орындық барокамераға орналастырылған науқастар 2–3 ATA қысымда маска арқылы үзіліспен 100% оттегімен тыныс алады. Осының арқасында қандағы және организмнің басқа сұйықтықтарындағы еріген оттегі мөлшері өте жоғары деңгейге жетеді.

ГБО қандай ауруларда қолданылады?

Жараның жазылуы баяулаған жағдайлар (диабеттік және диабеттік емес жаралар)

Кенеттен есту қабілетінің жоғалуы

Кенеттен көру қабілетінің жоғалуы (торқабық артериясының окклюзиясы)

Декомпрессиялық ауру (кессон ауруы)

Ауа немесе газ эмболиясы

Көміртек тотығымен (иіс газымен), цианидпен улану, түтінмен жедел улану

Остеонекроз

Сәулелік некроздар (сәулелік терапиядан кейін пайда болатын жаралар)

Жұмсақ тіндердің некроздаушы инфекциялары (тері асты тіні, бұлшықет, фасция)

Бітуі күмәнді тері қиындылары мен трансплантаттары (тері егу операцияларынан кейін)

Созылмалы остеомиелит (сүйек инфекциялары)

Бас сүйектерінің, төс сүйегінің және омыртқалардың жедел остеомиелиті

Жаншылу жарақаттары, компартмент синдромы және басқа жедел жарақаттық ишемиялар

Термиялық күйіктер

Газды гангрена

Көп қан жоғалту

Аноксиялық энцефалопатия

Ми абсцесі

ГБО туралы жиі қойылатын сұрақтар

1. Барокамера дегеніміз не және оттегі қалай беріледі?

Барокамералар — әдетте болаттан жасалған, ішіне қалыпты ауа беру арқылы қысым жасалатын кабиналар. Науқастар кабинаға кіргеннен кейін орындықтарына жайғасады да, «сүңгу» деп аталатын процесс басталады; «сүңгу» термині қысымды арттыруды білдіреді. Қажетті қысымға жеткенде науқастар кабина ішіндегі оттегі тарату жүйесінен маска арқылы 100% оттегімен тыныс алады.

ГБО емшараларында науқастардың басым бөлігі біз әдетте өмір сүретін атмосфералық қысымнан 2–2,5 есе жоғары (теңіз астындағы 10–15 метр тереңдікке тең) қысымда оттегімен тыныс алады.

Барокамераларда иллюминатор деп аталатын терезелер және оларға орнатылған камералар бар. Барокамера ішінде науқастар жайлы отыруы үшін орындықтар немесе қажет болған жағдайда емді жатқан күйде жүргізу үшін зембілге арналған орын қарастырылған.

Біздің елімізде толық автоматты басқару жүйесі бар 10–16 орындық кабиналар қолданылады.

Емдеу мақсатында бір орындық кабиналар да қолданылуы мүмкін.

Ауруханамызда қолданылатын барокамера — толық автоматты басқару жүйесі бар, Германияда жасалған 12 орындық Haux-Starmed маркалы кабина. Кабина ішінде барокамерада қолдануға арналған 27 дюймдік 2 экран бар, сондықтан науқастар ем кезінде фильм көріп, уақытты әлдеқайда жайлы өткізе алады. Кабинаның түпнұсқа кондиционерлеу жүйесі науқастарға оңтайлы температурада ем алуға да мүмкіндік береді.

Гипербариялық оттегімен емдеудің аурухана ішінде жүргізілуінің науқас үшін көптеген артықшылықтары бар. Ең алдымен, төтенше жағдайда анестезия және реанимация тобы дереу көмек көрсете алады. Сондай-ақ ГБО курсын жалғастырып жүрген науқастарға аурухана ішінде олардың ауруына қатысты көпсалалы тәсіл қамтамасыз етілуі мүмкін.

2. Ем кезінде науқастар не сезінеді?

Емнің «сүңгу» деп аталатын алғашқы минуттарында науқастар камера ішіндегі қысымның артуын дәл ұшақтың қонуы кезінде немесе биік таулардан төмен түскенде сезінетіндей, құлақтарымен сезінеді. Қысым артқан кезде науқастар құлақтарындағы қысымды жұтыну арқылы немесе Вальсальва тәсілімен (сүңгу алдында науқасқа үйретіледі) теңестіреді.

3. Ем қанша уақытқа созылады?

Бір ГБО сеансы жағдайға байланысты әдетте 1,5–2 сағатқа созылады. Науқастардың көпшілігі күніне бір сеанс ем алады. Алайда кейбір шұғыл жағдайларда күніне бірнеше сеанс жүргізілуі мүмкін. Сеанстардың жалпы саны ауруға байланысты өзгереді; созылмалы ауруларда орта есеппен 30-дан 60 сеансқа дейін.

4. Емнің жанама әсерлері бар ма?

Ең жиі кездесетін жанама әсер — қысым өзгерісінің құлақ қуысына әсері. Бұл қауіпті емес және қысымды теңестіру тәсілдерін үйрену арқылы алдын алуға болады. Басқа жанама әсерлер сирек кездеседі, олардың қатарында өкпе баротравмасы, оттегі уыттылығы (өкпе және ми), клаустрофобия (жабық кеңістіктен қорқу) және уақытша миопия бар. Жанама әсерлердің алдын алу үшін ем алдында әрбір науқасты гипербариялық медицина маманы тексеруі тиіс. Жауапты дәрігер қажетті шараларды қабылдап, емді соған сәйкес реттей алады.

5. Гипербариялық оттегімен емдеу қалай әсер етеді?

Гипербариялық оттегімен емдеудің әсер ету механизмі екі бағытты.

Біріншісі — емшара кезінде қолданылатын жоғары қысымнан туындайтын механикалық әсер. Бұл әсер көбінесе сүңгу кезіндегі жазатайым оқиғалардан туындайтын декомпрессиялық (кессон) ауруда және артериялық газ эмболиясында қолданылады.

Екіншісі — жоғары қысымды ортада 100% таза оттегімен тыныс алу салдарынан тіндердегі оттегінің парциалдық қысымының артуына байланысты әсер; ол оттегінің қалыпты жағдайда болмайтын кейбір қасиеттерінің пайда болуы арқылы жүзеге асады. Бұл әсер көбінесе жараның жазылуы баяулаған жағдайларда қолданылады.

ГБО жүргізілетін барокамера ішінде ауа қысымы қалыпты қысымнан шамамен 2–3 есеге дейін арттырылады. Мұндай жағдайда жұтылған таза оттегінің қанда еруі артады және қолданылған қысымға байланысты қалыпты деңгейден 20 есеге дейін көбеюі мүмкін. Қан бұл оттегіні бүкіл денеге тасымалдайды.

Бұл бактериялар мен вирустарға қарсы күресуге, ісінуді азайтуға және жазылуға ықпал ететін өсу факторлары, бағаналы жасушалар сияқты заттардың бөлінуіне көмектеседі. Сондықтан ол жараның жазылуы маңызды болатын кез келген хирургиялық немесе эстетикалық емшараларда қосымша ем ретінде қолданылуы мүмкін.

6. Гипербариялық оттегімен емдеу сергітеді ме?

Науқастардың ауруы жазылған сайын өздерін салыстырмалы түрде сергек сезінетінін айтуға болады. Сонымен қатар соңғы жылдары жарияланған ғылыми зерттеулер ГБО-ның когнитивтік функцияларды жақсартатынын, ал қартаю процесінің негізгі факторларының бірі — теломер (әрбір ДНҚ тізбегінің ұшында орналасқан, хромосомаларды қорғайтын бөліктер) ұзындығының ГБО-дан кейін 20%-дан астам айтарлықтай ұлғаятынын көрсетті.

Оның созылмалы шаршау синдромы, фибромиалгия сияқты ауруларда пайдалы екені, спорттық жарақаттардан кейін қалпына келуді жеделдететіні, ойық жаралы колитпен ауыратын науқастарда қан кетуді азайтатыны, ұзаққа созылған COVID (long COVID) деп те аталатын COVID-тен кейінгі кейбір симптомдарды жақсартатыны, Альцгеймер ауруы сияқты деменцияларда когнитивтік функцияларды арттыратыны туралы зерттеулер бар. Бұл ауруларда қолданылуына қатысты үміт күттіретін нәтижелер болғанымен, ғылыми дәлелдік мәні бар қосымша зерттеулер қажет. Ал протез және имплант инфекцияларын, бітуі қиын сынықтарды емдеуге және көптеген операциялардан кейін жараның жазылуына ықпал ететіні белгілі.

Бұл зерттеулер ГБО арқылы салауатты қартаюдың мүмкін екенін болжауға негіз бергенімен, зерттеулер әлі де жалғасуда.

7. Барокамерада неге назар аудару керек?

Кабинаға кірерде қысымның әсеріне ұшырауы мүмкін және оңай тұтанатын заттар (сағат, оттық, сиясауыт қалам, ұялы телефон, электрондық құрылғылар, әтір, майлы крем және т.б.) болмауы тиіс. Емге жайлы мақта-мата киіммен келу ұсынылады. Науқас ем алдында өзінің медициналық тарихына қатысты барлық ақпаратты жауапты дәрігерге хабарлауы қажет.

Емнің ұзақтығы науқастың және аурудың жағдайына қарай реттелуі мүмкін болғанымен, көп орындық кабиналарда бір мезгілде бірнеше науқас бірге емделеді. Барокамераның есіктері қысымның әсерімен құлыпталады және қысым төмендемейінше ашылмайды. Сондықтан науқастар өздеріне белгіленген уақыт бойы емде болады және сыртқа шыға алмайды. Төтенше жағдайларда немесе науқастың жағдайы нашарлағанда ағымдағы емді тоқтатпай-ақ науқасты апаттық шлюз арқылы сыртқа шығаруға болады.

Жүйеміздің ерекшеліктері

• Жүйеміз АҚШ пен Еуропадағы халықаралық стандарттар мойындаған жоғары деңгейлі қауіпсіздік жабдықтарымен жарақталған.

• Барокамерада науқастарымыз үшін фильм көру, музыка тыңдау сияқты медиа мүмкіндіктер бар.

• Науқастарымызға барокамера ішінде кең әрі жайлы жағдайда ем алу мүмкіндігі ұсынылады.

• Барокамерада бір мезгілде 12 науқас емделе алады.

• Бір мезгілде зембілде жатқан 2 науқасты қабылдауға болады.

• Барлық клиникалық деректер орталығымыздың ақпараттық жүйесінде сақталады.

• Тұйық контурлы бейнебақылау жүйесі арқылы алдыңғы және негізгі бөлімдегі барлық науқастар бақыланады, ал бейнежазбалар цифрлық түрде сақталады.

• Аурухана ішінде орналасуымыздың арқасында төтенше жағдайда анестезия және реанимация тобы дереу көмек көрсете алады.

• ГБО алатын науқастарға аурухана ішінде олардың ауруына қатысты көпсалалы тәсіл қамтамасыз етілуі мүмкін.