Kolit Ulceroze (Sëmundjet Inflamatore të Zorrëve)

Zorrët janë organe që zënë një hapësirë të gjerë në trupin e njeriut dhe lidhen me sisteme të ndryshme. Njihet se zorrët, që kryejnë tretjen, defekimin, prodhimin e vitaminave dhe janë mjedisi jetësor për bakteret e shëndetshme të quajtura probiotikë, kanë shumë efekte për trupin e njeriut. Në këtë kuptim, shëndeti i zorrës së hollë dhe i zorrës së trashë është një hap i rëndësishëm për shëndetin e përgjithshëm. Një nga problemet që mund të dalin kur shëndeti i zorrëve të trasha preket negativisht është kolit ulceroze. Meqenëse kolit ulceroze është një sëmundje që kërcënon shëndetin, duhet trajtuar sa më shpejt. Në këtë shkrim mund të gjeni informacion mbi përgjigjet e pyetjeve: çfarë është kolit ulceroze, cilat janë simptomat, llojet, shkaqet, metodat diagnostikuese dhe të trajtimit?

Çfarë është Kolit Ulceroze?

Kolit ulceroze është gjendja kur inflamacioni i zorrës së trashë, i quajtur edhe kolon, i shkaktuar nga faktorë të ndryshëm, zgjat dhe krijon plagë në zorrën e trashë ose në rektum. Në përgjithësi, për shkak të faktorëve gjenetikë ose mjedisorë, ekuilibri i shëndetshëm në zorrën e trashë prishet. Pas kësaj faze, në zorrën e trashë mund të shtohen viruse ose baktere të rrezikshme. Viruset ose bakteret në rritje aktivizojnë faktorët imunitarë në murin e zorrës së trashë dhe si rezultat ndodh inflamacion, duke formuar një përgjigje imune. Kjo gjendje është sistemi i paralajmërimit të trupit. Nëse inflamacioni nuk trajtohet shpejt, dëmton muret e kolonit, formon plagë dhe ulcerohet. Kjo gjendje përshkruhet si kolit ulceroze.

Cilat janë simptomat e Kolitit Ulceroze?

Kolit ulceroze, një sëmundje inflamatore e zorrëve, fillon nga pjesa e fundit e zorrës së trashë, e quajtur rektum, dhe përparon drejt pjesëve të sipërme të kolonit. Në këtë rast, kolit ulceroze mund të manifestohet me simptoma të ndryshme. Këto simptoma mund të renditen si më poshtë:

Diarre e rëndë ose me gjak

Nevojë e shpeshtë për t'u çuar në tualet

Dhimbje barku

Krampe në bark

Lodhje, dobësi

Anemi

Mungesë oreksi dhe humbje peshe

Ndjenjë e të vjellës, të vjella

Temperaturë e lartë

Nëse ekzistojnë këto simptoma, duhet t'i drejtoheni sa më shpejt një institucioni shëndetësor. Sepse kur diagnoza vonohet, kolit ulceroze mund të shkaktojë probleme më të mëdha shëndetësore në fazën e përparuar.

Cilat janë llojet e Kolitit Ulceroze?

Kolit ulceroze mund të ndahet në lloje sipas vendit të zorrës së trashë ku shfaqet sëmundja dhe ku prek. Këto lloje klasifikohen si më poshtë:

1- Proktit; ky lloj i sëmundjes shfaqet vetëm në rektum, pjesa e fundit e zorrës së trashë

2- Proktosigmoiditi; është inflamacion i rektumit dhe i një pjese të zorrës së trashë të lidhur me rektumin.

3- Kolit i majtë; inflamacioni është vetëm në pjesën e majtë të zorrës së trashë.

4- Pankoliti; inflamacion ekziston në të gjithë zorrën e trashë.

Çdo lloj i kolitit ulceroze mund të shkaktojë probleme të ndryshme shëndetësore. Kjo gjendje, në fazën e përparuar, mund të jetë e rrezikshme në masë që kërcënon jetën. Kjo sëmundje inflamatore e zorrëve duhet trajtuar sa më shpejt.

Cilat janë shkaqet e Kolitit Ulceroze?

Nuk ka shkaqe të sigurta të njohura të kolitit ulceroze. Në këtë rast, në bazë të gjendjeve me karakteristika që mund të renditen si shkak të sëmundjes, qëndron inflamacioni i kolonit. Kolit ulceroze nuk është sëmundje ngjitëse, por një nga shkaqet mund të jenë faktorët gjenetikë. Te personat që preken nga kjo sëmundje, zakonisht inflamacioni i zorrës së trashë shfaqet edhe te të afërmit e tyre të shkallës së parë. Nga ana tjetër, faktorët mjedisorë që ndikojnë kolonin gjithashtu mund të shkaktojnë kolit ulceroze. Ndër faktorët mjedisorë, themelorja është ushqyerja e pashëndetshme. Ushqimet e përgatitura të skuqura ose të pjekura, ushqimet e paketuara me sheqer të tepërt dhe me aditivë, mosconsumimi i ushqimeve thelbësore për shëndetin e zorrëve janë faktorë që prishin shëndetin e zorrëve. Gjithashtu, përdorimi i tepërt i barnave ndikon në florën e zorrës së trashë dhe shkakton ndikim negativ në shëndet. Përveç kësaj, stresi i tepërt, duhani dhe përdorimi i alkoolit mund të renditen si disa nga shkaqet. Plakja, dobësimi i sistemit imunitar, shpesh sëmundjet infektive gjithashtu mund të ndikojnë negativisht në zorrën e trashë dhe të shkaktojnë sëmundjen.

Cilat janë metodat diagnostikuese të Kolitit Ulceroze, si diagnostikohet?

Diagnostikimi i hershëm i kolitit ulceroze është një hap i rëndësishëm. Në këtë aspekt, personi me simptoma sëmundjeje duhet të shkojë sa më shpejt në departamentet e gastroenterologjisë të institucioneve shëndetësore. Mjeku gastroenterolog, specialist në fushën e tij, pasi kryen ekzaminim fizik, mund të kërkojë kryesisht teste gjaku dhe feçeje për vlerësim. Përveç këtyre testeve, me kolonoskopi arrihet te kolon, mund të merret biopsi nga ajo zonë dhe të analizohet, duke vendosur një diagnozë më të saktë. Nga ana tjetër, nëse konsiderohet e nevojshme, mund të bëhet ekzaminimi i zonës së fundit të rektumit, i quajtur sigmoidoskopi fleksibël. Përveç kësaj, në diagnostikimin e kolitit ulceroze mund të kryhen edhe procedura imazherike si MR (Rezonanca magnetike) dhe BT (Tomografia e kompjuterizuar). Si rezultat i të gjitha këtyre procedurave, mjeku specialist vendos diagnozën dhe fillohet protokolli i trajtimit më të përshtatshëm për personin. Në këtë proces, është e rëndësishme që trajtimi dhe kontrollet për përmirësimin e sëmundjes të mos neglizhohen. Spitalet Hisar Hospital Intercontinental ofrojnë shërbim me mjekë specialistë në fushën e gastroenterologjisë.

Cilat janë opsionet e trajtimit të Kolitit Ulceroze?

Një person që diagnostikohet me kolit ulceroze mund të ketë opsione të ndryshme trajtimi sipas rrjedhës së sëmundjes. Në një fazë të diagnostikuar në nivel fillestar, me trajtime bazë medikamentoze mund të trajtohen plagët e zorrës së trashë dhe procesi i inflamacionit. Ndër trajtimet medikamentoze, barnat antiinflamatore ndalojnë inflamacionin dhe mbështesin përmirësimin. Nga ana tjetër, për shtypjen e përgjigjes imunitare mund të rekomandohen imunosupresorët, si dhe, për parandalimin e inflamacionit, kortikosteroidet dhe antibiotikët që sigurojnë uljen e formimit bakterial, brenda protokolleve të trajtimit të përshtatshme për personin, nga mjeku specialist në fushën e tij. Përveç trajtimeve medikamentoze, agjentët biologjikë, inhibitorët e TNF-alfa dhe antagonistët e integrinës janë një tjetër nga opsionet e përdorura në trajtim. Në këtë fazë, trajtimi ushqimor është gjithashtu një nga faktorët që ndikojnë pozitivisht në përmirësim. Me rekomandimin e nutricionistit, duhet shmangur ndalimet dietike të përshtatshme për sëmundjen.

Nga ana tjetër, nëse rrjedha e sëmundjes përfshin mungesë oreksi, anemi, pamundësi për t'u ushqyer mjaftueshëm, mund të jetë e nevojshme shtrimi i pacientit në spital për trajtim efektiv. Në fazën e përparuar, sipas ashpërsisë së sëmundjes dhe shtrirjes së saj, mund të nevojitet ndërhyrje kirurgjikale, si heqja e kolonit për trajtim.

Cilat janë sëmundjet e tjera që shkakton Kolit Ulceroze?

Kolit ulceroze është një sëmundje që manifestohet me inflamacion të zorrës së trashë dhe, në fazën e përparuar, me formimin e plagëve dhe ulcerimin. Një plagë dhe inflamacion i tillë bën që detyrat e zorrës së trashë, që është organ tretjeje dhe defekimi, të mos kryhen me kapacitet të plotë. Nëse kjo gjendje nuk trajtohet, ose trajtimi vonohet, mund të shkaktojë edhe probleme të tjera shëndetësore. Sëmundjet e tjera që mund të shkaktojë kolit ulceroze mund të renditen si më poshtë:

Humbje e tepërt e ujit nga trupi për shkak të diarresë

Humbje gjaku për shkak të gjakderdhjes nga plagët në zorrë

Trashje e murit të zorrës

Perforimi i zorrëve

Bakteret e tepërta që kalojnë nga zorra e trashë në gjak, me rënie të imunitetit

Probleme në mpiksjen e gjakut si pasojë e dëmtimit të faktorit të mpiksjes që prodhohet në zorrën e trashë

Disa sëmundje të mëlçisë

Disa sëmundje të kyçeve si pasojë e prekjes së kyçeve

Në fazën e përparuar mund të shkaktojë kancer të kolonit.

Kolit ulceroze duhet trajtuar sa më shpejt, në bashkëpunim me një mjek specialist në fushën e tij, para se të shkaktojë probleme të tjera shëndetësore, dhe nuk duhet neglizhuar.

Cilat janë efektet afatgjata të sëmundjes dhe rekomandimet për stilin e jetesës?

Personi që diagnostikohet me kolit ulceroze, pasi merr trajtimin më të përshtatshëm sipas rrjedhës së sëmundjes, duhet në radhë të parë t'i përmbahet plotësisht fazave të trajtimit dhe të mos neglizhojë kontrollet. Edhe pas trajtimit, edhe nëse ka shërim të plotë, është e mundur që sëmundja të rikthehet. Prandaj duhet shmangur situatat që mund të shkaktojnë sëmundjen. Në këtë fazë, ushqyerja ka një vend shumë të rëndësishëm. Duhet patjetër të ndiqet plani ushqimor me kaloritë dhe përmbajtjen e përshtatshme për personin, të përgatitur nga nutricionisti. Për të shmangur mundësinë e krijimit të problemeve në zorrë, duhet të qëndrohet larg laktozës, glutenit, ushqimeve yndyrore dhe të kripura. Ushqime të tilla mund të ndikojnë në zorrë dhe të rikthejnë shqetësimet. Përveç kësaj, konsumi i lëngjeve në masën e përshtatshme për personin është gjithashtu i rëndësishëm.

Përveç ushqyerjes, aktiviteti fizik i rregullt dhe ushtrimet janë gjithashtu një hap i rëndësishëm për shërimin dhe për të mos e rikthyer sëmundjen. Në të njëjtën kohë duhet shmangur stresi i tepërt, i cili konsiderohet si një nga shkaqet e sëmundjes. Edhe nëse kolit ulceroze shërohet, është e rëndësishme që patjetër të jeni nën kontroll të rregullt mjekësor.

Pyetjet më të shpeshta rreth Kolitit Ulceroze

Cilat ushqime rëndojnë ankesat e kolitit ulceroze?

Qumështi dhe produktet e qumështit që përmbajnë laktozë, baklagjet e thata, ushqimet me gluten dhe shumë fibra, hudhra e papërpunuar, qepa, brokoli, lakra, lakra e Brukselit, misri, kërpudhat, disa fruta të thata, mishrat yndyrorë dhe gatimet yndyrore; lajthia, pasta e kikirikut, tahini dhe ushqime të tjera yndyrore të ngjashme, fruta si pjepri dhe shalqiri, erëzat, çaji, kafeja, alkooli dhe ushqime të ngjashme, meqenëse janë të vështira për t'u tretur në zorrë, mund të shkaktojnë shfaqjen e simptomave gjatë procesit të kolitit ulceroze dhe të rëndojnë ankesat. Përveç këtyre ushqimeve, mund të ketë ushqime që prekin personin në mënyrë individuale; nëse ato shqetësojnë, duhet hequr nga dieta.

Cilat ushqime janë të mira për ankesat e kolitit ulceroze?

Mishi pa yndyrë, pula dhe peshku, vezët; ushqime të fermentuara si kosi dhe kefiri; avokado, tërshërë, kranberi, karotë, banane, pjeshkë, qershi, kurkumë (zerdeçal) të tjera si këto lehtësojnë sistemin tretës dhe për këtë arsye mund t'u rekomandohen pacientëve me kolit ulceroze. Megjithatë, konsumohen duke pasur kujdes për sasitë e porcionit dhe nuk duhet kaluar masën.

Sa zgjat një atak i kolitit ulceroze?

Atakët e kolitit ulceroze mund të shfaqen për shkaqe të ndryshme. Gjatë procesit të trajtimit, ndërprerja e barnave, konsumimi i ushqimeve të ndaluara dhe stresi i tepërt janë gjendje që mund të shkaktojnë atak. Në këtë rast, kohëzgjatja e atakut ndryshon nga personi tek personi, dhe mund të zgjasë disa ditë ose deri në disa muaj. Prandaj procesi i trajtimit duhet të vlerësohet në çdo aspekt.

Megjithëse kolit ulceroze është një sëmundje që shfaqet vetëm në zorrën e trashë, ajo ndikon në shëndetin e gjithë trupit. Për këtë arsye diagnostikimi i hershëm është i rëndësishëm. Gjatë procesit të trajtimit, protokollet e trajtimit dhe ndjekja e rekomanduar nga mjeku specialist në fushën e tij nuk duhet ndërprerë. Në departamentin e gastroenterologjisë të spitaleve Hisar Hospital Intercontinental ofrohet shërbimi i mjekut specialist në gastroenterologji, i cili do ta diagnostikojë kolitin ulceroze me procedurat dhe analizat laboratorike më të gjera.