Çfarë është tiroiditi i Hashimotos? Cilat janë simptomat?

Hashimoto është një sëmundje autoimune e përbërë nga qelizat që nuk e njohin qelizën e vet dhe përpiqen ta luftojnë atë. Sistemi imunitar prodhon antitrupa që i sulmojnë qelizat e tiroides, pjesë e indit të vet, sikur të ishin bakter, virus ose ndonjë trup tjetër i huaj. Me fjalë të tjera, sistemi imunitar përdor gabimisht agjentët luftues të sëmundjeve, të cilët dëmtojnë qelizat dhe shkaktojnë vdekjen e qelizave.

Çfarë është Hashimoto (Haşimato)?

Është një sëmundje autoimune që prek gjëndrën tiroide. Tiroidja është një gjëndër në formë flutur, e vendosur në pjesën e poshtme të qafës, menjëherë nën mollëzën e Adamit. Tiroidja prodhon hormone që ndihmojnë në rregullimin e shumë funksioneve të trupit. Sëmundja zakonisht shkakton rënie të prodhimit të hormoneve (hipotiroidizëm).

Kush prekët më shpesh?

Çdo grup moshe mund ta mbajë sëmundjen Haşimato. Sëmundja Hashimoto është 4 deri në 10 herë më e përhapur te gratë sesa te burrat. Edhe pse sëmundja mund të shfaqet te të rinjtë ose te gratë e reja, ajo zhvillohet më shpesh te gratë 30–50 vjeç. Nëse ka sëmundje te anëtarët e tjerë të familjes, rreziku juaj për t'u prekur nga sëmundja Hashimoto është i lartë.

Cilat janë shkaqet e sëmundjes?

Shkaku i saktë i sëmundjes Hashimoto nuk dihet, por besohet se shumë faktorë luajnë rol. Këta përfshijnë:

Gjenetik: Njerëzit që e mbartin sëmundjen zakonisht kanë anëtarë familjeje me sëmundje të tiroides ose me sëmundje të tjera autoimune.

Hormonal: Sëmundja mund të prekë hormonet femërore më shumë se ato mashkullore. Disa gra mund të kenë probleme me tiroiden, veçanërisht gjatë disa viteve pas lindjes së një fëmije. Problemi zakonisht zhduket, por 20% e këtyre grave mund të preken nga Hashimoto vite më vonë.

Tepricë jodi: Shumë jod mund të shkaktojë sëmundje të tiroides te njerëzit që kanë predispozicion për sëmundjen.

Ekspozim ndaj rrezatimit: Janë raportuar raste të shtuara të sëmundjes së tiroides te personat e ekspozuar ndaj rrezatimit, përfshirë trajtimet që përmbajnë rrezatim.

Cilat janë simptomat e Hashimoto?

Sëmundja përparon ngadalë gjatë viteve. Ju mund të mos e vini re shenjat ose simptomat e sëmundjes. Në fund, rënia e prodhimit të hormonit të tiroides mund të shkaktojë ndonjërën nga simptomat e mëposhtme:

Lodhje dhe dobësi

Ndjeshmëri e shtuar ndaj ftohtit

Përgjumje e shtuar

Lëkurë e thatë

Kapsllëk

Dobësi muskulore

Dhimbje, ndjeshmëri dhe ngurtësi muskulore

Dhimbje dhe ngurtësi të kyçeve

Depresion

Probleme me kujtesën ose përqendrimin

Fryrje e tiroides (guatër)

Fytyrë e fryrë

Thonj të brishtë

Rënie e flokëve

Zmadhim i gjuhës

Si diagnostikohet Hashimoto?

Shumë faktorë mund të shkaktojnë shenja dhe simptoma të sëmundjes. Nëse përjetoni ndonjë nga simptomat e renditura më sipër, duhet domosdoshmërisht të konsultoheni me një mjek specialist. Përveç këtyre, kryhen procedurat e mëposhtme

Për të përcaktuar shkakun themelor të sëmundjes Hashimoto, mjeku juaj mund të kërkojë një test antitrupash.

Qëllimi i një antitrupi është të shënojë agjentët e huaj që shkaktojnë sëmundjen, të cilët duhet të shkatërrohen nga aktorë të tjerë të sistemit imunitar. Në një çrregullim autoimun, sistemi imunitar mund të prodhojë antitrupa “kriminelë” që synojnë qelizat ose proteinat e shëndetshme të trupit.

Zakonisht, te sëmundja Haşimato, sistemi imunitar prodhon një antitrup kundër peroksidazës tiroide (TPO), një proteinë që luan rol të rëndësishëm në prodhimin e hormonit të tiroides. Shumica e njerëzve që mbajnë sëmundjen ka të ngjarë të kenë antitrupa TPO në gjak. Mund të jetë e nevojshme të bëhen analiza laboratorike për antitrupa të tjerë të lidhur me sëmundjen Hashimoto.

Ndoshta nuk do t'ju duhen teste të tjera për të konfirmuar se keni sëmundjen Hashimoto. Megjithatë, nëse mjeku juaj dyshon për sëmundjen, por nuk ka antitrupa antitiroide në gjakun tuaj, mjeku mund t'ju kërkojë një ultrazë të tiroides (lidhje e jashtme NIH). Imazhet me ultrazë mund të tregojnë madhësinë e tiroides suaj dhe karakteristika të tjera të sëmundjes Hashimoto. Ultrazëri mund të tregojë gjithashtu shkaqe të tjera të zmadhimit të tiroides, si nodulet tiroide.

A kërkon gjithmonë trajtim sëmundja?

Jo çdo person që ka sëmundjen mund të zhvillojë hipotiroidizëm. Meqenëse të pasurit e niveleve të antitrupave në përputhje me Hashimoto e rrit rrezikun e zhvillimit të hipotiroidizmit, mjekët mund të preferojnë shpesh ta monitorojnë gjendjen tuaj dhe të ndjekin çdo ndryshim në shëndetin e tiroides.

Cilat janë metodat e trajtimit?

Shumica e njerëzve që mbajnë sëmundjen marrin ilaçe për trajtimin e hipotiroidizmit. Nëse keni hipotiroidizëm të lehtë, mund të mos keni nevojë për trajtim, por duhet të ndiqni nivelet tuaja hormonale duke bërë analiza të rregullta TSH për të monitoruar nivelet e hormonit të tiroides. Duhet t'i drejtoheni mjekut tuaj për metodën e trajtimit që është më e përshtatshme për ju.

Çfarë duhet të kenë parasysh pacientët me Hashimoto?

Nëse diagnostikohet sëmundja Hashimoto, ndoshta do t'ju duhet të merrni ilaç sintetik të hormonit të tiroides për të luftuar simptomat e hipotiroidizmit. Nëse simptomat tuaja janë të lehta, mjeku juaj mund t'ju sugjerojë të monitoroni TSH-në tuaj përmes analizave rutinë të gjakut, pa ilaç, derisa nivelet e TSH-së të rriten.

Cilat janë rreziqet e sëmundjes Hashimoto?

Nëse nuk trajtohet, hipotiroidizmi i shkaktuar nga sëmundja Hashimoto mund të çojë në komplikacione serioze: Guatër, që mund të pengojë gëlltitjen ose frymëmarrjen. Probleme kardiake si zmadhimi i zemrës ose insuficienca kardiake. Probleme të shëndetit mendor si depresioni, ulja e dëshirës seksuale dhe ngadalësimi i funksionit mendor mund të shfaqen.

Si duhet të ushqehen pacientët?

Nuk ekziston një dietë e veçantë që ndihmon në parandalimin ose trajtimin specifik të sëmundjes Hashimoto, por mund të bëni një sërë ndryshimesh në dietën tuaj që mund t'ju ndihmojnë në menaxhimin e gjendjes suaj.

Çfarë hani dhe si hani mund të ketë ndikim të madh në suksesin e planit tuaj të trajtimit. Ndryshimet në ushqyerje mund të përmirësojnë potencialisht cilësinë e përgjithshme të jetës për njerëzit që mbajnë sëmundjen.

Ushqime të përshtatshme

Fruta

Perime pa niseshte

Perime me niseshte

Yndyrna të shëndetshme

Proteinë shtazore (në masë)

Drithëra pa gluten

Fara, arra dhe pasta arrash

Fasule dhe thjerrëza

Pije pa sheqer

Ushqime të papërshtatshme

Ushqime me sheqer të shtuar

Ushqime të skuqura

Fast food

Drithëra të rafinuara

Mish shumë i përpunuar

Ushqime të përpunuara ose të ngrira

Ushqime që përmbajnë gluten

Cili është ndryshimi midis tiroiditit dhe sëmundjes Haşimato?

Hipotiroidizmi është një term që thjesht do të thotë gjëndër tiroide me aktivitet të ulët, ndërsa sëmundja Hashimoto është, zakonisht, një gjendje autoimune që shkakton hipotiroidizëm. Termi hipotiroidizëm është një term përmbledhës që përdoret për nivelin e ulët të hormonit të tiroides në trup. Tiroiditi Hashimoto, i njohur edhe si tiroiditi kronik limfocitar, është shkaku më i shpeshtë i hipotiroidizmit në botë. Është një sëmundje autoimune që përfshin inflamacionin kronik të tiroides. Sëmundja është një sëmundje autoimune, shkaku më i shpeshtë i hipotiroidizmit (tiroide me aktivitet të ulët), dhe nuk kalon vetvetiu. Por në fazat e hershme, nëse prodhimi i hormonit të tiroides është i mjaftueshëm, nuk nevojitet ilaç, ose ndonjëherë mund të nevojitet ilaç herë pas here. Edhe pse ndonjëherë mund të mos kërkohet trajtim për sëmundjen, nuk ekziston një trajtim që ta shlyejë plotësisht sëmundjen. Megjithatë, nivelet e hormoneve mund të rregullohen me ilaçe që sigurojnë prodhim të mjaftueshëm të hormonit në gjëndrën tiroide. Nëse ka prodhim të mjaftueshëm të hormonit, nuk shkakton problem dhe nuk shfaq ankesa. Meqenëse sëmundja lidhet me infertilitetin, mund ta bëjë më të vështirë mbetjen shtatzënë. Kjo për shkak të ndikimit të niveleve të ulëta të hormonit të tiroides te funksionet e vezoreve. Pacientët me tiroiditin Hashimoto kanë rrezik paksa më të lartë për kancerin e tiroides dhe kancerin kolorektal. Për këtë arsye, ndjekja e rregullt nga mjeku rekomandohet për këta pacientë. Hipotiroidizmi është i zakonshëm te të rriturit dhe shpesh lidhet me probleme njohëse, si harresa e shtuar, ngadalësimi mendor dhe “mjegulla e trurit”. Sëmundja Hashimoto, shkaku më i shpeshtë i hipotiroidizmit, mund të lidhet me çrregullimin e motilitetit ezofageal, që shfaqet si disfagji ose djegie stomaku. Grupi i pacientëve me këtë sëmundje mund të shfaqë simptoma të anksiozitetit, depresionit dhe pagjumësisë më shpesh në mënyrë të dukshme sesa njerëzit pa këtë gjendje. Ushtrimi, lodhja, shtimi në peshë dhe dhimbjet e kyçeve mund t'ju ndihmojnë të menaxhoni simptomat, por është e rëndësishme të merren disa masa.