Цервикалната фораминотомија е хируршки метод кој се применува за отстранување на притисокот врз 'рбетниот мозок предизвикан од цервикална хернија на дискот. За време на операцијата, преминскиот пат на 'рбетниот нерв се зголемува за да се намали ефектот на притисокот. Особено е претпочитан кај пациенти кои имаат болки во раката, вкочанетост и хронична болка во вратот.
Во овој напис ќе најдете одговори на вашите прашања како што се што е цервикална фораминотомија, зошто се прави, за кого се применува, како напредува хируршкиот процес и времетраењето на престојот во болница по операцијата. Во исто време, подетално ќе ги разгледаме ризиците од операцијата и процесот на закрепнување.
Што е цервикална фораминотомија?
Фораминотомијата е хируршка процедура дизајнирана за лекување на нарушувања предизвикани од компресија на 'рбетните нерви. Терминот фораминотомија е изведен од зборот форамен, кој се однесува на отворите во 'рбетот каде што нервните корени излегуваат од 'рбетниот мозок.
Цервикалната фораминотомија, пак, се фокусира особено на проблемите со 'рбетот во пределот на вратот. Во оваа процедура, хирургот ги проширува отворите наречени форамен со цел да ја ублажи компресијата на нервот. На овој начин болката се намалува и функцијата се подобрува.
За време на операцијата, кожата на задниот дел од вратот се сече и соседните мускули на вратот се раздвојуваат на двете страни за да се види ламината. Потоа, со специјални инструменти за сечење коски се чистат делот од хернираниот диск што врши притисок врз нервот и абнормално зголемените коскени израстоци.
Компресија на нервите во 'рбетот на вратот
Компресијата на нервите во 'рбетот на вратот се јавува како резултат на ткивата околу 'рбетниот мозок кои вршат притисок. Овој притисок ја попречува нормалната функција на 'рбетниот мозок и постои и голема веројатност да доведе до трајно оштетување на долг рок.
Условите што доведуваат до компресија на нервите вклучуваат хернирани дискови, коскени израстоци и спинална стеноза. Кога големината на овие коскени тунели наречени форамен се намалува, нема доволно простор за нервните корени. Како резултат на тоа, се создава притисок врз овие структури.
Компресијата на нервниот корен во цервикалниот регион обично се манифестира како болка во вратот или раката, вкочанетост, слабост и чувство на пецкање. Мускулната слабост во рацете негативно влијае на секојдневните активности и квалитетот на животот.
Целта на операцијата
Основната цел на операцијата за цервикална фораминотомија е да се отстрани притисокот врз 'рбетниот мозок и нервните корени. Таа има за цел да лекува состојби кои предизвикуваат компресија на нервниот корен, како што се хернирани дискови, коскени израстоци или спинална стеноза.
Операцијата има за цел да го подобри квалитетот на животот со ублажување на болката и враќање на функцијата. Покрај тоа, корекцијата на невролошките симптоми или спречувањето на нивното напредување се меѓу важните цели на оваа операција.
Таа е претпочитана особено кај пациенти кои имаат болки во рацете и помалку болки во вратот. Главната предност на оваа операција е тоа што не бара фузија на вратот и на тој начин задржува што е можно поголема подвижност.
Цервикалната фораминотомија е соодветна опција за пациенти со значајни симптоми на компресија на нервите кои не одговараат на конзервативните третмани. Во некои случаи, таа може да се примени заедно со други методи на грбна хирургија како што е цервикалната ламинктомија.
Во кои случаи се прави цервикална фораминотомија?
Хернија на вратот и притисок на нервите
Кога дисковите во 'рбетот на вратот се истрошени или хернирани, тие можат да извршат притисок врз нервните корени. Во овој случај, цервикалната фораминотомија стапува во дејство за да го отстрани притисокот создаден врз 'рбетниот мозок. Бидејќи хернираниот диск врши притисок врз чувствителните нерви на 'рбетниот мозок, болката може да се забележи во вратот, рамото, раката и грбот во зависност од зафатениот нерв.
При донесување одлука за операција кај пациенти со компресија на нервниот корен, неопходно е да се направи разлика помеѓу тоа дали состојбата што предизвикува притисок е од меко ткиво на хернија или од тврда коска. Доколку остеофитот во коскеното ткиво ја предизвикува оваа болка, хируршката опција може да дојде повеќе до израз.
Предната цервикална фораминотомија е првенствено поврзана со цервикална радикулопатија. Оваа состојба е поврзана со оштетување секундарно на компресија на нервниот корен во цервикалниот 'рбет. Операцијата е индицирана во случаи на еднострана радикулопатија развиена поради постеролатерални коскени израстоци или фрагмент од диск.
Хронична болка во вратот
Кога станува збор за хронична болка во вратот, првата болест што паѓа на ум е хернијата на вратот. Болките кои не можат да се стават под контрола со физикална терапија и лекови и кои влијаат на квалитетот на животот може да бараат хируршка интервенција.
Ако упорната болка и слабоста влијаат на секојдневната активност, доколку нема намалување на болката покрај конзервативниот третман, се препорачуваат хируршки опции. Кај пациентот започнуваат болки, слабост, пецкање и вкочанетост. Со текот на времето, овие болки и симптоми можат да го покажат својот ефект и во другите делови од телото, како што се колковите.
Болка во раката и вкочанетост
Болката во вратот заедно со болката во раката потсетува на хернија на вратот. Обично се манифестира во форма на болка помеѓу вратот или раката, вкочанетост, слабост и чувство на пецкање. Болките кои започнуваат од вратот и се шират на раката се јавуваат кога дисковите во пределот на вратот вршат притисок врз нервните корени.
Се забележуваат симптоми како што се вкочанетост или пецкање во раката и дланката, губење на силата во мускулите на раката. Кај овој тип на болка, пациентот може да почувствува дека му е тешко да ја носе раката. Пациентите со напредната хернија на вратот може да имаат вкочанетост во рацете и губење на силата.
Болката што се зголемува со движењето на вратот, вкочанетоста што се чувствува во прстите и рацете, особено слабоста во рацете и прстите се ефективни фактори за донесување одлука за операција. Симптомите како тешкотии при фаќање предмети, губење на рефлексите во рацете и неволно испуштање предмети се исто така важни.
Неуспех на конзервативните третмани
Важно е да се знае дека природниот тек на цервикалната радикулопатија е прилично бениген. Големо мнозинство од пациентите (75-90%) со текот на времето целосно се опоравуваат со методи на лекување без операција. Затоа, операцијата се смета како последна опција само во одредени и задолжителни ситуации.
Неподносливата болка во раката која не одговара на силен конзервативен третман во траење од најмалку 6-12 недели е една од индикациите за операција. Во случај на отпорност на медицински третман, болка која зрачи во раката и губење на силата, се донесува одлука за затворена хирургија на хернија на вратот.
Пациентите со прогресивно или изразено моторно губење на силата и миелорадикулопатија со знаци на компресија на 'рбетниот мозок бараат хируршка оценка. Ако има невролошки дефицит, операцијата може да биде неопходна без да се чека конзервативен третман.
Кому му се применува цервикална фораминотомија?
Пациенти со компресија на нервниот корен
Правилниот избор на пациент е одлучувачки фактор за успехот на операцијата за цервикална фораминотомија. Овој метод е значаен особено кај пациенти кои имаат еднострани поплаки и компресија на коренот на едно или две нивоа. Поплаките на пациентот треба да се евалуираат заедно со студиите за снимање пред операцијата и да се потврди компресијата на нервниот корен во латералниот канал или фораменот.
Задната цервикална фораминотомија е пристап што може да се претпочита кај латерално лоцирани хернии на дискот и изолирана фораминална стеноза. Кај млади пациенти, стапката на успех на задниот пристап е поголема од предната дискектомија во присуство на латерално лоциран мек фрагмент од диск. Како што пациентот старее и фораминалната коскена стеноза се зголемува, хируршкиот успех се намалува.
Овој метод може да се примени кај мултилевелни фораминални стенози без стеноза на централниот канал. Исто така, може да се разгледа и при упорни симптоми на коренот по предна дискектомија и операција за фузија. Кога ќе се избере соодветен пациент, се постигнува симптомно подобрување кое достигнува и до 91-97%.
Пациенти со цервикална радикулопатија
Пациентите со цервикална радикулопатија се главната целна група за оваа операција. Упорната радикуларна болка која не одговорила на сите третмани за поддршка и прогресивниот невролошки дефицит се главните индикации. Во присуство на радикуларни симптоми поради фораминална компресија, декомпресијата дава успешни резултати.
Меките фораминални хернии на дискот може да се отстранат и може да се обезбеди декомпресија во фораминалната стеноза поради остеофит или фасетна артропатија. За акутна мека фораминална хернија на дискот, ненадејното појавување на симптомите е типичен наод. Затоа, пред да се изврши операција, неопходно е да се испробаат конзервативни методи на лекување како што се антиинфламаторна терапија, физикална терапија, епидурални инјекции или блок на коренот.
Состојби кои не се соодветни за операција
Од друга страна, во одредени случаи цервикалната фораминотомија не е соодветна. Овој метод е контраиндициран во случаи на миелопатија поради предна централна компресија. Во присуство на цервикална деформација и нестабилност, не се препорачува задна ламинафораминотомија.
Присуството на трахеостомија, претходна цервикална радиотерапија и хернии на дискот на цервикоторакалната граница се контраиндикации. Пациентите со значителни медицински коморбидитети кои го зголемуваат ризикот од операција, анестезија или компликации може да не се соодветни кандидати. Пациентите со билатерални симптоми можеби нема да имаат корист само од оваа операција.
Не се препорачува кај пациенти со екструдирана или мигрирана хернија на дискот, спондилолистеза, спинална стеноза. Не треба да се применува ниту кај пациенти каде висината на дискот е намалена за повеќе од 50%, кои имаат историја на претходна операција од истото растојание и имаат дијатеза на крварење.
Како се изведува операцијата за цервикална фораминотомија?
Предоперативна подготовка
Откако ќе се донесе одлука за операција, пациентот поминува низ детален процес на подготовка. За време на интервјуто со хирургот, се дискутираат медицинската историја, лековите што се користат и загриженоста во врска со операцијата. Во оваа фаза, пациентот поминува низ сеопфатна медицинска евралуација, вклучувајќи физички преглед и студии за снимање како што се МРИ или ЦТ скен.
Се прават крвни тестови за да се проверат основните здравствени проблеми како што се анемија или нарушувања на коагулацијата што може да влијаат на операцијата и закрепнувањето. Изключително важно е да се даде целосна листа на сите лекови, вклучувајќи лекови кои се продаваат без рецепт и додатоци. Пациентите добиваат упатства да не јадат или пијат одредено време пред операцијата, обично по полноќ претходната вечер.
Бидејќи цервикалната фораминотомија обично се прави под општа анестезија, пациентите треба да организираат некој да ги однесе дома по процедурата. Неопходно е да не се вози или ракува со тешки машини најмалку 24 часа по операцијата. Во исто време, создавањето удобно место за одмор дома, обезбедувањето лесен пристап до неопходните предмети и отстранувањето на пречките што може да создадат опасност од сопнување се исто така дел од процесот на подготовка.
Хируршки процес
На денот на процедурата, пациентот доаѓа во хируршкиот центар или болницата и ги завршува процедурите за регистрација. Медицинската сестра прави последна евралуација, ги проверува виталните знаци и ја потврдува процедурата. По влегувањето во операционата сала, анестезиологот применува општа анестезија. Пациентот обично се поставува со лицето надолу на оперативната маса, бидејќи оваа положба му овозможува на хирургот најдобар пристап до 'рбетот.
Хирургот прави засек на кожата на задниот дел од вратот. Засекот е обично долг 1-2 см, во зависност од локацијата и обемот на процедурата. Потоа, хирургот внимателно ги тргнува мускулите и ткивата на страна за да стигне до отворот на фораменот каде што нервите на 'рбетниот мозок излегуваат од 'рбетниот мозок. Соседните мускули на вратот се одвоени и повлечени на двете страни за да се види задниот дел од коската што го обвиткува 'рбетот наречен ламина.
Потоа, со специјални инструменти за сечење коски, се струга делот од хернираниот диск што врши притисок врз нервот и абнормално зголемените коскени израстоци. Хирургот го ублажува притисокот врз зафатениот нерв со отстранување на коскените израстоци што предизвикуваат компресија на нервот, материјалот од хернираниот диск или други пречки. Откако ќе се отстрани притисокот врз нервот, засекот се затвора со употреба на конци или спојници и се применува стерилен преврска за да се заштити оперираното подрачје.
Првите часови по операцијата
Веднаш по процедурата, пациентот се сместува во соба за опоравување. Тука се набљудува додека се буди од ефектот на анестезијата и виталните знаци редовно се проверуваат. Болката по операцијата е нормална и се става под контрола со лекови против болки дадени интравенски или преку уста.
Употребата на јака за врат обично се препорачува за заштита на засекот во пределот на вратот и стабилноста на 'рбетот. На овој начин, движењата на вратот се ограничуваат за да се помогне во закрепнувањето. Неколку часа по операцијата се започнува со течна храна и се преминува на цврста храна како што се толерира. Со цел да се намали ризикот од згрутчување на крвта и да се регулираат цревните движења, се поттикнува правењето мали движења во кревет и започнувањето на кратки прошетки придружувани од медицинска сестра или физиотерапевт, обично неколку часа по операцијата или следниот ден.
Престој во болница по цервикална фораминотомија
Времетраењето на престојот во болница обично варира помеѓу 1 и 3 дена. Повеќето пациенти можат да си заминат дома истиот ден кога се оперирани, но некои можеби ќе треба да останат во болница една ноќ за набљудување. Престојот во болница може да се наведе и како 1-2 дена.
Докторите ја носат одлуката за испишување откако ќе се осигураат дека контролата на болката кај пациентот е обезбедена, дека може самостојно да ги прави основните движења и дека нема ризик од компликации. Пациентите имаат потреба од некој што ќе ги придружува на патувањето дома и ќе им помогне во првиот период на закрепнување.
Ризици и компликации од операцијата
Како и секоја хируршка процедура, цервикалната фораминотомија носи одредени ризици. И покрај тоа што повеќе од 90% од пациентите се опоравуваат без компликации, важно е да се знаат можните ризици. Стапката на појава на мали компликации е околу 3-4%, додека ризикот од сериозни компликации е 1-2%.
Ризици што може да се појават за време на операцијата
За време на операцијата може да се појават состојби како оштетување на нервите, прекумерно крварење и истекување на цереброспиналната течност. Оштетувањето на нервниот корен доведува до болка во раката, слабост во мускулните групи и нарушувања на сетилата. Повредата на вертебралната артерија е ретка, но сериозна компликација.
Пропуштањето на цереброспиналната течност може да истече надвор од местото на раната по операцијата. Во овој случај, може да биде потребна дополнителна интервенција со спинален катетер или поправка на местото на раната. Иако ризикот од крварење е низок, употребата на антиинфламаторни лекови може да го зголеми овој ризик.
Повредата на 'рбетниот мозок е ретка, но може да предизвика парализа. Особено кај дебели пациенти, може да дојде до прекумерно губење на крвта во проне положба. Воздушната емболија и исхемијата на 'рбетниот мозок поврзана со хипотензија се исто така опасности од седечката положба.
Компликации по операцијата
Иритација на вратот се забележува кај 18% од пациентите 6 недели по операцијата. Резидуалната радикуларна болка продолжува кај 8% од пациентите во првите 30 дена и може да бара хируршка ревизија. Појавата на нов невролошки дефицит е ретка состојба.
Инфекцијата може да се развие во областа на засекот на кожата, оперативната област или во коската. Постојат и сериозни ризици од инфекција како менингитис и формирање на апсцес. Деформација може да се развие на вратот по операцијата и може да биде потребна дополнителна хируршка интервенција за нестабилност на цервикалниот 'рбет.
Привремените парализи на нервните корени се најчестата невролошка компликација. Овие обично се подобруваат во рок од 6 дена. Најдолгиот корен, C5, е најзафатен. Отежнатото дишење или пневмонијата обично се привремени.
Фактори на ризик
Времетраењето на предоперативната радикуларна болка е утврдено како фактор на ризик за неповолен исход. Придружната спондилолистеза или медиолатералната протрузија на дискот го зголемува ризикот од хируршки неуспех и компликации. Може да настане нестабилност на цервикалната 'рбет поради агресивна ресекција на фасетниот зглоб.
Често поставувани прашања
Колку трае операцијата?
Едно од прашањата што пациентите најмногу ги интересира пред операцијата е колку време ќе трае оперативниот зафат. Операцијата за цервикална фораминотомија обично завршува за неколку часа. Времетраењето варира во зависност од тоа колку нивоа ќе се третираат и сложеноста на операцијата.
Додека интервенцијата на едно ниво трае пократко, мултилевелните операции природно земаат повеќе време. Искуството на хирургот и техниката што се користи исто така влијаат на времетраењето. Треба да се земе предвид и дополнителното време за влез на пациентот во операционата сала и подготовката за анестезија.
Како се одвива процесот на закрепнување?
Процесот на закрепнување варира во зависност од видот на извршената операција. Пациентите обично покажуваат закрепнување во рок од неколку недели до неколку месеци. Оток и непријатност во оперираното подрачје се нормални во првите денови.
Во текот на првата недела треба да се фокусирате на одмор и постепено да го зголемувате нивото на активност. Се препорачува лесно пешачење за поддршка на циркулацијата на крвта, но избегнувајте кревање тешки работи или напорни активности. До втората недела, многу пациенти почнуваат да чувствуваат значително намалување на болката и непријатноста.
Физикална терапија и редовни контроли се препорачуваат за време на процесот на закрепнување по операцијата. На овој начин можно е да се зајакнат мускулите околу 'рбетот и да се зголеми подвижноста.
Дали има болка по операцијата?
Болката по операцијата е нормална и се става под контрола со лекови против болки пропишани од лекарот. Обично може да се стави под контрола со лекови на рецепт. Може да чувствувате непријатност во оперираното подрачје, оваа состојба постепено ќе се намалува со текот на времето.
Откачувањето по операцијата и земањето доволно сон го поддржуваат процесот на заздравување на телото. Одморот помага да се намали болката и да се забрза закрепнувањето. Здравата исхрана и внесот на доволно течности се исто така важни фактори кои го поддржуваат процесот на закрепнување.
Кога може да се вратите на нормалните активности?
Времето за враќање на работа варира. Обично се дава боледување од 2-4 недели за работници во канцеларија, и 6-12 недели за оние кои вршат физичка работа. Додека многу пациенти можат да се вратат на лесна работа во рок од 1-2 недели, оние кои работат физички напорна работа може да имаат потреба од 4-6 недели или повеќе.
Краткорочно користење на компјутер може да започне 2-4 недели по операцијата. Лесни активности како што се пешачење може да започнат по 2-4 недели. Пливањето може да биде соодветно по 6-8 недели. Обично треба да се чека 3-6 месеци за кревање тегови, трчање и контактни спортови.
Се препорачува да се чека најмалку 2-4 недели за возење автомобил. Мора да се добие одобрение од хирургот.
Резиме за цервикалната фораминотомија
Цервикалната фораминотомија е ефективно решение за компресија на нервите во вратот која не одговара на конзервативните третмани. Без сомнение, пред да се донесе одлука за операција, треба да се испроба конзервативен третман во времетраење од најмалку 6-12 недели. Стапката на успех е доста висока кога ќе се избере соодветен пациент.
Процесот на закрепнување варира од личност до личност, но повеќето пациенти чувствуваат значително подобрување во рок од неколку недели. Ако работите канцелариски работи, можете да се вратите на работа по 2-4 недели. Ако вршите физичка работа, овој период може да достигне 6-12 недели.
Следењето на препораките на вашиот лекар, одењето на редовни контроли и целосно завршување на програмата за физикална терапија се од критично значење за успешен исход.








