Што е тотална ексцизија на пилонидален синус? Како се изведува?

Пилонидалниот синус, познат меѓу народот како „враснати влакна“ (пилонидална циста), е апсцес или синус во кој има влакна. Оваа болест настанува кога влакната на телото се свиткуваат кон подлабоките слоеви на кожата и растат во тој слој. Веројатноста за појава на оваа инфекција може да се зголеми особено кога седите долго време или кога сте неподвижни.

Ексцизијата на пилонидален синус пак е постапка на хируршко отстранување на болеста на пилонидалниот синус што се јавува во пределот на опашната коска. Овој метод на лекување може да се применува како тотална ексцизија, хируршка ексцизија, локална ексцизија или широка ексцизија. Секој вид ексцизија има свој специфичен начин на изведување и свој тек на заздравување.

Во овој текст ќе објасниме со јасен и разбирлив јазик што е тотална ексцизија на пилонидален синус, како се изведува и каков е текот на заздравување по операцијата. Дополнително, детално ќе дознаете на што треба да внимавате по лекувањето и колку трае заздравувањето. Целосното заздравување вообичаено варира од 4 до 6 недели, а раната што се создава се исполнува од телото за околу 1-2 месеца и заздравувањето се завршува.

Што е тотална ексцизија на пилонидален синус?

Тоталната ексцизија е еден од најчесто претпочитаните хируршки методи во лекувањето на пилонидалниот синус. Разбирањето на овој вид лекување и на неговите разлики од другите методи на ексцизија ќе ви помогне да ја одредите најпогодната опција за лекување за вас.

Дефиниција на тотална ексцизија

Тоталната ексцизија е постапка на целосно отстранување на цистата и синусот што настануваат кај болеста на враснати влакна, заедно со целото болно ткиво. Целта на овој метод е да се отстрани целото болно ткиво и на тој начин да се сведе на минимум ризикот од повторување на инфекцијата. Во медицинската литература, тоталната ексцизија значи „хируршко отстранување“ и се смета за класичен метод во лекувањето на пилонидалниот синус.

При оваа постапка хирургот внимателно го отстранува синусот заедно со ткивата околу него и добро го чисти предјелот. За празнината што настанува по ексцизијата може да се примени еден од два различни пристапа: раната може да се остави отворена (отворена техника) или да се затвори со конци (затворена техника).

Во некои случаи се претпочита тотална ексцизија со примарно затворање. Оваа техника е предобрина затоа што на пациентот му обезбедува удобен постоперативен период, а времето на заздравување е значително пократко во споредба со другите методи.

Разлики во однос на хируршката ексцизија

Хируршката ексцизија и тоталната ексцизија се поими што често се мешаат. Всушност, тоталната ексцизија е вид хируршка ексцизија, но хируршката ексцизија има различни примени. Додека тоталната ексцизија подразбира отстранување на целото болно ткиво, кај некои видови хируршка ексцизија се таргетираат само одредени предели.

Видовите хируршка ексцизија се следниве:

• Ексцизија + секундарно заздравување: Кај оваа техника, при која раната се остава отворена, заздравувањето трае подолго, но ризикот од рецидив и стапката на компликации се пониски.
• Ексцизија + примарно затворање: Кај овој метод, при кој раната се затвора со конци, заздравувањето е брзо.
• Ексцизија + поместување на флап: Иако е покомплексна операција, заздравувањето е брзо.

Заедничката цел на сите овие методи е пилонидалниот синус целосно да се отстрани и да се спречи неговото повторување. Постои консензус дека хируршката ексцизија е сигурно и трајно лекување, но постојат различни пристапи во однос на идеалниот хируршки метод.

Споредба со локалната и широката ексцизија

Локалната ексцизија е метод кај кој се отстранува само самиот синус, со минимална интервенција на околните ткива. Овој пристап е предност затоа што е помалку инвазивен и времето на заздравување е кратко, но ризикот од рецидив може да биде поголем.

Широката ексцизија пак е метод кај кој се отстранува и широк предел од ткивото околу синусот. Во една студија, по широка ексцизија стапката на рецидив била утврдена на 3% кај методот на оставање отворена рана, 4,41% кај примарното затворање и 2,9% кај методот со флап. Овие резултати покажуваат дека, при соодветен избор на пациентите, и трите техники можат да постигнат ниски стапки на рецидив.

Сепак, големината на болното ткиво и соодветноста на избраната хируршка техника се важни фактори што влијаат на стапката на рецидив. Идеалната операција е едноставна, со кратко останување во болница, со ниска цена, со брзо враќање на нормалните активности и со ниска стапка на рецидив.

Кога се споредува според времетраењето на операцијата, просечното време на операција било утврдено на 32±9 минути во групата со широка ексцизија, 53±15 минути во групата со примарно затворање и 76±17 минути во групата со флап. Затоа, при изборот на методот на тотална ексцизија треба да се земат предвид фактори како карактеристиките на пациентот, големината на цистата и искуството на хирургот.

Преоперативен процес и како се поставува дијагнозата?

Поставувањето на правилна дијагноза пред започнувањето на лекувањето на враснати влакна е најважната фаза што влијае на успехот на лекувањето. Разбирањето на чекорите што се следат при поставување на дијагнозата на пилонидален синус и на тоа како се носи одлуката за тотална ексцизија ќе ви помогне да ги обликувате вашите очекувања во врска со процесот на лекување.

Физички преглед и симптоми

Дијагнозата на пилонидален синус обично лесно се поставува со физички преглед. Вашиот специјалист по општа хирургија при прегледот на пределот на опашната коска ќе ги бара следниве знаци:

• Осетливост и болка во глутеалната бразда
• Оток и црвенило во пределот на опашната коска
• Отвори на кожата (устија на синусот)
• Жолтеникав, а понекогаш крвав исцедок
• Знаци на апсцес во предел

Дијагнозата на болеста може да се постави со физичкиот преглед што ќе го направи лекарот, а отворите на синусот може да се утврдат при прегледот. При прегледот се гледаат устијата на синусот во интергluteалниот сулкус, а ако има апсцес, над него има оток, црвенило и осетливост.

Пилонидалниот синус може да се појави во три основни форми: асимптоматска форма, состојба на акутен апсцес и хронична форма. Кај асимптоматската форма постојат отвори на синусот, но пациентот може да нема никакви тегоби. Кај пациентите со акутен апсцес се јавуваат силна болка, оток и црвенило. Кај хроничната форма пак најчеста тегоба е упорен и постојан исцедок.

Имиџинг и лабораториски тестови

Иако кај повеќето случаи на пилонидален синус дијагнозата може да се постави со физички преглед, во некои состојби може да бидат потребни имиџинг методи и лабораториски тестови:

• Ултрасонографија (УЗ): Може да се користи за оценување на структурата на синусот кај комплексни или рекурентни случаи.
• Магнетна резонанца (МР): Може да се претпочита особено кај длабоки и раширени случаи за да се утврдат големината на синусот и неговиот однос со околните ткива.
• Крвни тестови: Ако инфекцијата е тешка, може да се направат крвни тестови за да се утврди степенот на инфекцијата.

Во кои случаи се претпочита тотална ексцизија?

Одлуката за тотална ексцизија зависи од тежината и раширеноста на болеста и од карактеристиките на пациентот. Општо земено, тотална ексцизија се претпочита во следниве случаи:

• Ако има повторливи инфекции и тегоби
• Ако постојат широки и длабоки структури на синусот
• Ако се развила хронична форма
• Ако претходните методи на лекување биле неуспешни

Во една студија, кога пациентите биле класифицирани по стадиуми според физичкиот преглед, наодите од МР и УЗ, се забележало дека со зголемувањето на стадиумот се зголемува и стапката на хируршка интервенција. Наведено е дека хируршка интервенција е применета кај 45% од пациентите во стадиум 1, кај 90% од стадиум 2 и кај сите пациенти во стадиум 3.

Сепак, не е важен само стадиумот; на одлуката за тотална ексцизија влијаат и возраста на пациентот, општата здравствена состојба, професијата и животниот стил. На пример, кај луѓе што работат седејќи долго време, кај дебели лица и кај оние со проблем со прекумерно потење може да се претпочита поradикален пристап на лекување.

Тоталната ексцизија особено има за цел пилонидалниот синус целосно да се отстрани, а ризикот од повторување да се сведе на минимум. По детален разговор со вашиот лекар ќе се одреди најпогодниот пристап на лекување за вас.

Како се изведува тоталната ексцизија на пилонидален синус?

Постапката на тотална ексцизија е еден од најефикасните методи во лекувањето на пилонидалниот синус. Знаењето како се одвива оваа операција ќе ги намали вашите стравови во врска со процесот.

Видови анестезија

При операција на пилонидален синус може да се користат три различни методи на анестезија. Кој вид анестезија ќе се избере зависи од обемот на операцијата и од вашата лична состојба.

Локална анестезија: Го вкочанува само операциониот предел и за време на постапката останувате будни. Овој метод се претпочита за мали синуси, а постоперативното заздравување е побрзо.

Спинална анестезија: Тоа е вид анестезија што со инјекција во пределот на слабините го вкочанува долниот дел од телото. Овој метод носи помал ризик од компликации и се претпочита особено при лекување на синуси со средна големина.

Општа анестезија: За време на операцијата сте целосно успиени. Овој метод, погоден за комплексни и големи синуси, се претпочита при подолготрајни постапки.

Отстранување на цистата и чистење на ткивото

За време на операцијата хирургот најпрво го дезинфицира предделот и го покрива со стерилни покривки. Потоа се отстранува целиот синус и болното ткиво околу него. Во оваа фаза влакната во синусот, гнојот и другите остатоци се чистат целосно.

Во првиот чекор хирургот го подготвува инфицираниот предел и ги отстранува ткивата околу цистата. Овој чекор го спречува повторното создавање на синусот. Потоа, кога е потребно, се поставува дренажа. Дренажната цевка, спречувајќи собирање на течност што може да настане по операцијата, го забрзува заздравувањето и го намалува ризикот од инфекција.

Методи со отворена и затворена рана

По тоталната ексцизија постојат два основни пристапа: оставање отворена рана и затворање на раната со шиење.

Метод со отворена рана: По отстранувањето на синусот раната се остава отворена и се очекува сама да заздрави. Кај овој метод:

• Ризикот од инфекција е понизок
• Процесот на заздравување трае просечно 4-7 недели
• Стапката на рецидив (повторување) е меѓу 1-7%
• Удобноста на пациентот е помала бидејќи се потребни редовни преврски

Метод со затворена рана: По отстранувањето на синусот раната се затвора со конци. Кај овој метод:

• Времето на заздравување е обично кратко, околу 2 недели
• Потребата од преврски е помала
• Стапката на рецидив варира меѓу 6-22%
• Ризикот од инфекција е поголем

Методот со флап и неговите предности

Методот со флап е техника што се претпочита особено кога е потребно отстранување на големо количество ткиво. Кај овој метод празнината што настанува се затвора со поместување на здравите ткива од околината.

Методот со флап има неколку предности:

• Може да се отстрани големо количество ткиво, вклучувајќи ја цистата со влакна, околната капсула и кожата со променета боја
• Раната може да се затвори без напнатост
• Длабочината во пределот на опашната коска исчезнува, па веројатноста за рецидив се намалува
• Времето до враќање во секојдневниот живот е околу 1 недела

Меѓу најчесто користените техники со флап се Karydakis, Limberg, V-Y флап и ромбоиден флап. Кај модифицираниот Limberg флап, иако лузната е поголема, болката и ризикот од повторување се помали.

Алтернативи како ласер и фенол

Како алтернатива на традиционалните хируршки методи, во последниве години минимално инвазивните методи стекнаа популарност.

Ласерско лекување (SiLaT/FiLaC): Откако трактот на синусот ќе се исчисти, во тунелот се влегува со специјална ласерска сонда. Со ласерска енергија ѕидовите на синусот контролирано се согоруваат и се затвораат. Предности на ласерското лекување:

• Не бара засек или конци
• Болката е на минимално ниво
• Негата на раната е лесна, а козметичките резултати се одлични

Примена на кристализиран фенол: Тоа е едноставен и ефикасен метод што се применува под локална анестезија. Откако ќе се исчистат устијата на синусот, во него се става кристализиран фенол. Фенолот хемиски ги чисти влакната и епителизираното ткиво во синусот.

• Не бара хоспитализација
• Постапката трае околу 10-15 минути
• Пациентот по постапката веднаш може да се врати дома или на работа пешки
• Стапката на рецидив е меѓу 15-20%

Меѓу другите минимално инвазивни методи се и микросинусектомија и EPSiT (ендоскопско лекување на пилонидален синус). Овие методи обезбедуваат помалку болка, побрзо заздравување и поестетски резултати.

Процес на заздравување по операцијата

Успешниот процес на заздравување по операција на пилонидален синус е дел од лекувањето што е барем исто толку важен како и самата операција. Во овој процес правилната нега и внимание се од витално значење за спречување на рецидив.

На што треба да се внимава во првите денови

Првите денови по операцијата се критична фаза од процесот на заздравување. Во овој период треба да се одморате и да ја заштитите раната. Се препорачува во првите 1-2 дена да мирувате колку што е можно повеќе. Особено во првите денови е важно редовно да ги користите лековите против болка што ви ги дал вашиот лекар и да не ја прекинувате лекарската терапија. Ако во раната имате дрен, тој обично може да остане до 8 дена, а во тој период не смеете да се капете. Ако по операцијата почувствувате необичен исцедок, крварење или силна болка, задолжително треба да се обратите кај вашиот лекар.

Правила за преврска и хигиена

Негата на раната е најважниот дел од процесот на заздравување. Во првите неколку дена преврската треба да ја менувате 1-2 пати дневно или со честота што ја препорачал вашиот лекар. Одржувањето на раната чиста и сува го намалува ризикот од инфекција. По секое одење во тоалет предделот треба внимателно да го исчистите и да го исушите. Треба да внимавате да користите стерилен материјал и преврската да ја обновувате по секое капење. За време на заздравувањето, за раната да не остане влажна, испотена или мокра, во текот на денот пределот на опашната коска можете да го сушите 4-5 пати.

Ограничувања за седење и движење

Во првите денови по операцијата не смеете да седите директно на раната. Наместо тоа, можете да ги претпочитате положбите на легнување на страна или на стомак. Времето за одење без болка зависи од користената техника; кај примарното затворање е просечно 27±7,5 дена, а кај техниката со Limberg флап 14±3,5 дена. Времето за седење на тоалет без болка варира слично; кај примарното затворање е 24,5±5,5 дена, а кај техниката со Limberg флап 13,5±4 дена. Времето за враќање на работа пак е просечно 23±7 дена кај ексцизија+примарно затворање и 18±6 дена кај методот со Limberg флап.

Време на заздравување и ризик од рецидив

Вкупното време на заздравување зависи од избраниот хируршки метод. Кај методите со оставање отворена рана заздравувањето трае 6-8 недели, додека кај затворените техники ова време се намалува на 2-3 недели. Кај техниката со Limberg флап просечното време на заздравување на раната е 12,5±4 дена, а кај методот ексцизија+секундарно заздравување просечно 43±8 дена. Ризикот од рецидив (повторување) на пилонидалниот синус варира од 3% до 50%. За да се спречи рецидив, треба да внимавате на личната хигиена, а ако густината на влакната во предделот е голема, можете да направите ласерска епилација. Редовната ласерска епилација, започната еден месец по операцијата, го намалува ризикот од рецидив за 80%.

Често поставувани прашања

Ги собравме темите што најмногу ги интересираат кај лекувањето на пилонидалниот синус. Можете да најдете одговори на прашањата што ви се појавуваат пред лекувањето.

Лузна по тотална ексцизија е неизбежна. Особено кај рани што се лекуваат со оставање отворени може да настане поширока лузна. Кај методот на микросинусектомија пак, бидејќи по операцијата има многу мал засек, останува едвај забележлива лузна. Кај методите со флап обично се гледаат поголеми лузни, додека кај минимално инвазивните методи козметичките резултати се подобри.

Времето на заздравување зависи од применетата техника. Кај рани оставени отворени заздравувањето трае 4-8 недели, додека кај техниката со примарно затворање ова време се намалува на 2-3 недели. Кај техниката со Limberg флап просечното време на заздравување на раната е 12.5±4 дена, а кај пациентите кај кои по ексцизијата е оставено секундарно заздравување просечно е 43±8 дена. Земајќи ги предвид сите техники, целосното заздравување обично се завршува во рок од 4-6 недели.

Времето за враќање на работа зависи од техниката и од природата на вашата работа. Кај пациентите со примена на Limberg флап е утврдено просечно 11.5±4 дена, а кај пациентите кај кои по ексцизијата е оставено секундарно заздравување 14.5±4 дена. Во друга студија времето за враќање на работа е наведено како 13 дена кај ексцизија и примарно затворање и 16 дена кај оставање отворена рана. Ако работите седејќи долго време, времето за враќање на работа може да се продолжи.

Да, по лекувањето враснатите влакна можат да се повторат. Стапките на рецидив варираат според применетата техника: утврдени се 18.4% кај примарно затворање, 9.6% кај оставање отворена рана и 4.3% кај методот со Limberg флап. Ако внимавате на правилата за хигиена, ризикот од повторување е прилично низок. Дополнително, редовното отстранување на влакната во предделот ја намалува веројатноста за рецидив.

Локалната ексцизија може да биде доволна кај мали и едноставни случаи. Сепак, во зависност од раширеноста и длабочината на болеста, може да биде недоволна. Особено кај комплицирани случаи со поголем ризик од рецидив, тоталната ексцизија е посигурен избор. За време на преоперативниот преглед вашиот хирург ќе го одреди најпогодниот метод на лекување за вас.

Широката ексцизија обично се претпочита кај повторливи, комплицирани или апсцедирани случаи. Широка ексцизија може да биде потребна кога пилонидалниот синус е обемен, кога има повеќе устија на синусот или кога веќе бил лекуван, но има рецидив. За да се намалат стапките на рецидив, особено кога болното ткиво е големо, широката ексцизија е посигурен избор.

Накратко: Тотална ексцизија на пилонидален синус

Успехот во лекувањето на пилонидалниот синус зависи од изборот на правилен хируршки метод и од постоперативната нега. Особено тоталната ексцизија се издвојува како ефикасна опција за лекување затоа што го отстранува целото болно ткиво. Сепак, од исклучителна важност е хируршкиот метод да се избере соодветно на вашата состојба.

Во периодот по операцијата, внимавањето на негата на раната и на правилата за хигиена ќе го забрза вашето заздравување. Дополнително, треба да го одржувате предделот чист и сув, редовно да ги менувате преврските и да ги следите препораките на вашиот лекар. Во спротивно, ризикот од инфекција и веројатноста за рецидив може да се зголемат.

Не заборавајте дека лекувањето на пилонидалниот синус не завршува само со операцијата. Постоперативната нега и промените во животниот стил се од витално значење болеста да не се повтори. Затоа, редовното туширање, отстранувањето на влакната од предделот и избегнувањето на долгото седење го намалуваат ризикот од рецидив.

Како заклучок, тоталната ексцизија на пилонидален синус е метод на лекување што дава успешни резултати кога правилно се применува и кога постоперативниот процес добро се води. Важно е да го следите вашето заздравување со редовни разговори со вашиот хирург и веднаш да се обратите кај лекарот кога ќе забележите каква било абнормална состојба. Ако сте трпеливи и ги спроведувате сите препораки, за кратко време можете здраво да се вратите во вашиот секојдневен живот.

Пополнете го формуларот за детални информации и контакт!