ბავშვთა გასტროენტეროლოგია, ჰეპატოლოგია და კვება

ბავშვთა გასტროენტეროლოგია, ჰეპატოლოგია და კვება არის სამედიცინო სპეციალობა, რომელიც ეხება ბავშვებში საჭმლის მომნელებელი სისტემის დაავადებების დიაგნოსტიკასა და მკურნალობას, რომლებიც ვლინდება განმეორებითი ღებინებით, მორეციდივე მუცლის ტკივილით, საჭმლის მონელების დარღვევით, მუცლის შებერილობით, გულმკერდში წვით და ტკივილით, ქრონიკული დიარეით, ყაბზობით, საჭმლის მომნელებელი ტრაქტის ზედა და ქვედა ნაწილებიდან სისხლდენით, ასევე ღვიძლისა და სანაღვლე გზების მწვავე და ქრონიკულ დაავადებებს, პანკრეასის დაავადებებს, კვების დარღვევებსა და ზრდის შეფერხებას.

რა დაავადებებს ეხება ბავშვთა გასტროენტეროლოგია?

ბავშვთა გასტროენტეროლოგიის, ჰეპატოლოგიისა და კვების სპეციალობასთან დაკავშირებული ზოგიერთი დაავადება და ჩივილი შეიძლება შემდეგნაირად შეჯამდეს:

● ჯანმრთელი და ავადმყოფი ბავშვის კვების რეგულირება: ჩვილისა და ბავშვის ნორმალური ფიზიკური და გონებრივი განვითარებისთვის აუცილებელია მაკრონუტრიენტების — ნახშირწყლების, ცხიმებისა და ცილების — და მიკრონუტრიენტების, როგორიცაა ვიტამინები და მინერალები, საკმარისი და დაბალანსებული მიღება, ხოლო არსებული დეფიციტის სწრაფად გამოვლენა და მკურნალობა. მადის დაკარგვა და ქცევითი კვების დარღვევები ორგანული პრობლემის არმქონე ბავშვებში კვების დარღვევის ყველაზე მნიშვნელოვანი მიზეზებია. ქრონიკული დაავადებები (ღვიძლის, თირკმლის, ფილტვების, ნერვული სისტემის, ძვალ-კუნთოვანი სისტემის) საკმარისი კვებითი მხარდაჭერის გარეშე ძალიან ხშირად მიმდინარეობს კვების დარღვევითა და ზრდის შეფერხებით. ასეთ შემთხვევებში შეიძლება საჭირო გახდეს ენტერალური კვებითი მხარდაჭერა პირის ღრუს გზით ან კანქვეშა ენდოსკოპიური გასტროსტომის (PEG) მილის მეშვეობით.

● გასტროეზოფაგური რეფლუქსის დაავადება (GERD): გასტროეზოფაგური რეფლუქსის დაავადება ნიშნავს მდგომარეობას, როდესაც კუჭის შიგთავსის საყლაპავში უკუსროლის შედეგად პაციენტს უვითარდება სხვადასხვა ჩივილი და გართულება. უფროს ბავშვებში ის ხშირად იწვევს გულმკერდში წვის შეგრძნებას, კუჭის ტკივილს და ყლაპვის გაძნელებას. პატარა ბავშვებში შეიძლება გამოიწვიოს უფრო მრავალფეროვანი სიმპტომები, როგორიცაა საკვებზე უარის თქმა, მოუსვენრობა, წონის არასაკმარისი მატება, კოლიკა, ღებინება და ქრონიკული ხველა. როგორც პატარა, ისე უფროს ბავშვებში მას შეუძლია ხელი შეუწყოს ზედა და ქვედა სასუნთქი გზების მორეციდივე დაავადებებს.

● დისფაგია (ყლაპვის გაძნელება): ბავშვებში დისფაგია ვლინდება ყლაპვისას გაძნელებითა და ტკივილით და შეიძლება გამოიწვიოს კვების პრობლემები. მისი მიზეზი შეიძლება იყოს ნევროლოგიური დარღვევები, ანატომიური ანომალიები ან რეფლუქსი.

● გასტრიტი და პეპტიკური წყლული: გასტრიტი არის კუჭის შიდა ზედაპირის ლორწოვანი გარსის ანთება, ხოლო პეპტიკური წყლული — კუჭის ან თორმეტგოჯა ნაწლავის შიდა ზედაპირზე ქსოვილის მთლიანობის დარღვევით წყლულების წარმოქმნა. ბავშვებში ეს მდგომარეობა იშვიათია, თუმცა შეიძლება განვითარდეს ისეთი მიზეზებით, როგორიცაა Helicobacter pylori-ს ინფექცია ან არასტეროიდული ანთების საწინააღმდეგო საშუალებების (NSAID) ხანგრძლივი გამოყენება. სიმპტომებს შორისაა მუცლის ტკივილი, გულისრევა და ზოგჯერ სისხლდენა.

● მუცლის ქრონიკული ტკივილი: ის შეიძლება იყოს ორგანული წარმოშობის, დაკავშირებული კუჭ-ნაწლავის ტრაქტთან, ღვიძლთან, ელენთასთან ან პანკრეასთან, ან განვითარდეს ორგანული მიზეზის გარეშე (ფუნქციური). სათანადო მკურნალობისთვის აუცილებელია ორგანული მიზეზის გამიჯვნა ფუნქციური დაავადებისგან.

● ეოზინოფილური დაავადებები: ეოზინოფილური დაავადებები ვლინდება საჭმლის მომნელებელ სისტემაში ეოზინოფილებად წოდებული თეთრი სისხლის უჯრედების არანორმალური მატებით. ამან შეიძლება გამოიწვიოს კუჭის, ნაწლავის ან საყლაპავის ანთება და დაზიანება. სიმპტომებს შორისაა მუცლის ტკივილი, ყლაპვის გაძნელება, დიარეა და წონის დაკლება.

● ცელიაკია და მალაბსორბციის დარღვევები: ცელიაკია ვითარდება იმუნური სისტემის რეაქციით ცილაზე, რომელსაც გლუტენი ეწოდება, და იწვევს წვრილი ნაწლავის დაზიანებას. მალაბსორბციის დარღვევები კი ვლინდება საკვები ნივთიერებების საჭმლის მომნელებელ სისტემაში არასაკმარისი მონელებით ან შეწოვით.

● ნაწლავის ანთებითი დაავადება (IBD): ნაწლავის ანთებითი დაავადება იყოფა 2 ცალკე ქვეტიპად: კრონის დაავადება და წყლულოვანი კოლიტი. კრონის დაავადებამ შეიძლება დააზიანოს საჭმლის მომნელებელი ტრაქტის ნებისმიერი ნაწილი პირის ღრუდან ანუსამდე, ხოლო წყლულოვანი კოლიტი აზიანებს მსხვილ ნაწლავს. IBD ჯგუფის პაციენტების მცირე ნაწილი (დაახლოებით 10%) განისაზღვრება, როგორც „არაკლასიფიცირებული IBD“. ეს დაავადებები იწვევს ნაწლავის შიდა ზედაპირის ანთებასა და დაზიანებას და შეიძლება გამოიწვიოს ისეთი სიმპტომები, როგორიცაა მუცლის ტკივილი, დიარეა, წონის დაკლება და ზრდის შეფერხება.

● გაღიზიანებული ნაწლავის სინდრომი: გაღიზიანებული ნაწლავის სინდრომი (IBS) არის ქრონიკული მდგომარეობა, რომელიც ხასიათდება მუცლის ტკივილითა და დეფეკაციის ჩვევების ცვლილებით. ბავშვებში IBS შეიძლება დაკავშირებული იყოს სტრესთან, კვებასთან და ნაწლავის მიკრობიოტის ცვლილებებთან.

● ქრონიკული დიარეა: დიარეა ბავშვებში ხშირი მდგომარეობაა და შეიძლება გამოწვეული იყოს ინფექციით, საკვების აუტანლობით, ანტიბიოტიკების მიღებით ან საჭმლის მომნელებელი სისტემის დაავადებებით. ვინაიდან ქრონიკულმა დიარეამ შეიძლება გამოიწვიოს დეჰიდრატაცია და კვების დარღვევები და სიცოცხლისთვის საშიშ მდგომარეობას წარმოადგენს, ის საჭიროებს ფრთხილ დიაგნოსტიკურ შეფასებასა და მკურნალობას.

● ყაბზობა: ყაბზობა ბავშვებში კიდევ ერთი გავრცელებული საჭმლის მონელების პრობლემაა და ჩვეულებრივ დაკავშირებულია კვებასთან, სითხის მიღებასთან ან ტუალეტის ჩვევებთან. ქრონიკულმა ყაბზობამ შეიძლება გამოიწვიოს მუცლის ტკივილი, მადის დაკარგვა და ქცევითი ცვლილებები. თუ მკურნალობა არ ტარდება შესაბამისი მედიკამენტით, სათანადო დოზითა და ხანგრძლივობით, მკურნალობის წარმატება დაბალია, ხოლო რეციდივის რისკი — მაღალი.

● საჭმლის მომნელებელი ტრაქტის ზედა და ქვედა ნაწილებიდან სისხლდენა: ზედა ნაწილებიდან სისხლდენა ვლინდება სისხლიანი ღებინებით და/ან ფისისფერი განავლით, ხოლო ქვედა ნაწილებიდან სისხლდენა — სწორი ნაწლავიდან წითელი სისხლის გამოყოფით. დიფერენციული დიაგნოსტიკისა და მკურნალობის თვალსაზრისით ყველაზე მნიშვნელოვანი მეთოდი ენდოსკოპიაა.

● ღვიძლისა და ნაღვლის ბუშტის დაავადებები: ბავშვებში ღვიძლისა და ნაღვლის ბუშტის დაავადებები შეიძლება განვითარდეს თანდაყოლილი ანომალიების, ინფექციების ან მეტაბოლური დარღვევების გამო. ამ დაავადებებმა შეიძლება გამოიწვიოს ისეთი სიმპტომები, როგორიცაა ღვიძლის ფერმენტების მომატება, სიყვითლე, მუცლის ტკივილი და წონის დაკლება.

● ღვიძლის ცხიმოვანი დაავადება: ბავშვებში ღვიძლის ცხიმოვანი დაავადება დაკავშირებულია სიმსუქნესა და მეტაბოლურ დაავადებებთან. დროთა განმავლობაში ამ მდგომარეობამ შეიძლება გამოიწვიოს ღვიძლის დაზიანება და ღვიძლის უკმარისობა.

● ნაღვლის ბუშტისა და სანაღვლე გზების დაავადებები: ისინი შეიძლება იყოს თანდაყოლილი ან შეძენილი. განსაკუთრებით უფროს ბავშვებში ნაღვლის ბუშტისა და სანაღვლე გზების კენჭები, ასევე ნაღვლის ბუშტის ანთება მნიშვნელოვანია მუცლის მწვავე და ქრონიკული ტკივილის დიფერენციულ დიაგნოსტიკაში.

● ნეონატალური ქოლესტაზი: ეს არის მდგომარეობა, როდესაც საერთო ბილირუბინის 15%-ზე მეტს პირდაპირი ბილირუბინი შეადგენს ან პირდაპირი ბილირუბინის დონე 1 მგ/დლ-ზე მაღალია. ის მიუთითებს ნაღვლის სინთეზის დარღვევაზე ან ნაღვლის გზაზე — ღვიძლის უჯრედიდან წვრილ ნაწლავამდე — ნებისმიერ ადგილას დახშობაზე/დინების შემცირებაზე. სასწრაფო და დეტალური შეფასება აუცილებელია. დასმული დიაგნოზის მიხედვით იგეგმება ქირურგიული ან მედიკამენტური მკურნალობა.

● მწვავე და ქრონიკული პანკრეატიტი: მწვავე პანკრეატიტის მიზეზები ძალიან მრავალფეროვანია: ის შეიძლება იყოს ინფექციური, ტრავმული, მეტაბოლური ან მედიკამენტით გამოწვეული. მწვავე პანკრეატიტის ნაწილი გადადის მორეციდივე პანკრეატიტში, მათი ნაწილი კი — ქრონიკულ პანკრეატიტში. მწვავე პანკრეატიტი მუცლის ზედა ნაწილში ძლიერი ტკივილის მიზეზია. ქრონიკული პანკრეატიტის დროს დარღვეულია პანკრეასის საჭმლის მომნელებელი და ენდოკრინული ფუნქციები.

რა სიმპტომები აქვს ბავშვთა გასტროენტეროლოგიურ დაავადებებს?

ბავშვთა გასტროენტეროლოგიური დაავადებების სიმპტომები შეიძლება განსხვავდებოდეს დაავადების ტიპის, სიმძიმისა და ბავშვის ასაკის მიხედვით. ბავშვთა გასტროენტეროლოგიური დაავადებების ყველაზე გავრცელებული სიმპტომებია:

● ყლაპვის გაძნელება (დისფაგია), ყელში რაღაცის გაჭედვის შეგრძნება, მტკივნეული ყლაპვა

● გულისრევა და ღებინება

● მუცლის ტკივილი

● დიარეა

● ყაბზობა

● სისხლიანი და/ან ლორწოვანი განავალი

● წონის დაკლება და ზრდის შეფერხება

● შებერილობა და გაზები

● თვალებისა და კანის სიყვითლე

● სისხლიანი ღებინება, სწორი ნაწლავიდან სისხლდენა

როგორ ისმება ბავშვთა გასტროენტეროლოგიური დაავადებების დიაგნოზი?

ბავშვთა გასტროენტეროლოგიური დაავადებების დიაგნოსტიკა ყოვლისმომცველ შეფასების პროცესს მოითხოვს. დიაგნოსტიკის პირველი ნაბიჯია დეტალური ანამნეზის შეკრება და ფიზიკური გასინჯვა. ბავშვთა გასტროენტეროლოგები ოჯახისგან იღებენ ინფორმაციას, რათა გაიგონ ბავშვის ჩივილები, მათი დაწყების დრო, ხანგრძლივობა და სიმძიმე. ფიზიკური გასინჯვისას ტარდება მუცლის პალპაცია, პირის ღრუსა და ყელის გასინჯვა, კანისა და თვალების დათვალიერება. ფიზიკური გასინჯვის შემდეგ ექიმმა შეიძლება დანიშნოს დამატებითი კვლევები, როგორიცაა ვიზუალიზაცია ან სისხლის ანალიზები. ბავშვთა გასტროენტეროლოგიური დაავადებების დიაგნოსტიკაში გამოყენებული ზოგიერთი კვლევა:

ლაბორატორიული კვლევები: ლაბორატორიული კვლევები, როგორიცაა სისხლის, შარდისა და განავლის ანალიზები, მნიშვნელოვან როლს ასრულებს ბავშვთა გასტროენტეროლოგიური დაავადებების დიაგნოსტიკაში. სისხლის ანალიზები გამოიყენება ინფექციის, ანემიის, ანთებისა და ღვიძლის ფუნქციის შესაფასებლად. განავლის ანალიზები ეხმარება ნაწლავის ინფექციების, პარაზიტების, სისხლდენისა და მალაბსორბციის დარღვევების გამოვლენაში. შარდის ანალიზები გამოიყენება განსაკუთრებით თირკმლისა და საშარდე გზების პრობლემების შესაფასებლად.
ენდოსკოპია: ენდოსკოპია არის პროცედურა, რომელიც გამოიყენება საჭმლის მომნელებელი სისტემის შიდა სტრუქტურის უშუალოდ დასათვალიერებლად. ზედა კუჭ-ნაწლავის ენდოსკოპია საშუალებას იძლევა გამოკვლეულ იქნას საყლაპავი, კუჭი და თორმეტგოჯა ნაწლავი. კოლონოსკოპია კი გამოიყენება მსხვილი ნაწლავისა და წვრილი ნაწლავის ბოლო მოკლე მონაკვეთის გამოსაკვლევად. ენდოსკოპიის დროს შესაძლებელია ბიოფსიის აღება; ქსოვილები მიკროსკოპით იკვლევა და ისმება საბოლოო დიაგნოზი. ეს მეთოდი გადამწყვეტ მნიშვნელობას იძენს ისეთი მდგომარეობების დიაგნოსტიკაში, როგორიცაა ნაწლავის ანთებითი დაავადებები (IBD), ცელიაკია და პეპტიკური წყლული.
ვიზუალიზაციის მეთოდები: საჭმლის მომნელებელი ორგანოების სტრუქტურული და ფუნქციური შეფასებისთვის გამოიყენება ვიზუალიზაციის მეთოდები, როგორიცაა ულტრაბგერითი კვლევა, მაგნიტურ-რეზონანსული ტომოგრაფია (MRI), კომპიუტერული ტომოგრაფია (CT) და ბარიუმით რენტგენოგრაფია.
სპეციალური კვლევები: ზოგიერთ შემთხვევაში კონკრეტული დაავადებების დიაგნოსტიკისთვის შეიძლება საჭირო გახდეს სპეციალური კვლევები. მაგალითად, ცელიაკიის დიაგნოსტიკაში გამოიყენება ქსოვილოვანი ტრანსგლუტამინაზას ანტისხეულის (tTG) ტესტი. ლაქტოზის ან სხვა საკვების აუტანლობის შესაფასებლად ან H. pylori-ს გამოსავლენად შეიძლება ჩატარდეს სუნთქვის ტესტები. წყალბადის სუნთქვის ტესტი გამოიყენება წვრილ ნაწლავში ბაქტერიების ჭარბი ზრდის გამოსავლენად, ხოლო შარდოვანას სუნთქვის ტესტი — H. pylori-ს მკურნალობის წარმატების შესაფასებლად.
გენეტიკური კვლევები: ზოგიერთი თანდაყოლილი ანომალიის დროს ტარდება გენეტიკური კვლევები. ისინი ეხმარება დაავადების გენეტიკური წარმოშობისა და მემკვიდრული რისკ-ფაქტორების დადგენას.

როგორ მკურნალობენ ბავშვთა გასტროენტეროლოგიურ დაავადებებს?

ბავშვთა გასტროენტეროლოგიური დაავადებების მკურნალობას გეგმავენ ექიმი-სპეციალისტები დაავადების კონკრეტული ტიპისა და სიმძიმის მიხედვით. მკურნალობის მეთოდები შეიძლება მოიცავდეს:

მედიკამენტური მკურნალობა: მედიკამენტური მკურნალობა მნიშვნელოვან როლს ასრულებს მრავალი გასტროენტეროლოგიური დაავადების მართვაში. მედიკამენტები გამოიყენება ანთების შესამცირებლად, ინფექციების სამკურნალოდ, მჟავის გამომუშავების გასაკონტროლებლად და სიმპტომების შესამსუბუქებლად. მაგალითად, ნაწლავის ანთებითი დაავადებების (IBD) მქონე ბავშვებს შეიძლება დაენიშნოთ ისეთი მედიკამენტები, როგორიცაა კორტიკოსტეროიდები, იმუნომოდულატორები და ბიოლოგიური პრეპარატები.
დიეტისა და კვების კორექცია: დიეტისა და კვების კორექციას გადამწყვეტი მნიშვნელობა აქვს ბავშვთა გასტროენტეროლოგიური დაავადებების მკურნალობაში. გარკვეული საკვების აუტანლობის ან ალერგიის მქონე ბავშვებისთვის გამოიყენება სპეციალური დიეტები. მაგალითად, ცელიაკიის მქონე ბავშვები უნდა იკვებებოდნენ უგლუტენო დიეტით.
ცხოვრების წესის ცვლილებები: ცხოვრების წესის ცვლილებები მნიშვნელოვან როლს ასრულებს ბავშვთა გასტროენტეროლოგიური დაავადებების მართვაში. ისეთი მდგომარეობების დროს, როგორიცაა GERD და IBS, რეკომენდებულია კვების ჩვევების მოწესრიგება, მცირე ულუფებით და ხშირი კვება, ცხიმიანი და ცხარე საკვების თავიდან აცილება. გარდა ამისა, საკმარისი სითხის მიღება და რეგულარული ფიზიკური აქტივობა ეხმარება ისეთი პრობლემების პრევენციას, როგორიცაა ყაბზობა.
ქირურგიული ჩარევები: ზოგიერთი გასტროენტეროლოგიური დაავადების დროს შეიძლება საჭირო გახდეს ქირურგიული ჩარევა. მაგალითად, ნაწლავის მძიმე ანთებითი დაავადებების (IBD) მქონე ბავშვებში ოპერაცია შეიძლება საჭირო გახდეს ნაწლავის გაუვალობის, ფისტულების ან ნაწლავის სერიოზული დაზიანების არსებობისას. როდესაც გასტროეზოფაგური რეფლუქსის დაავადების (GERD) მედიკამენტური მკურნალობა საკმარისი არ არის, შეიძლება ჩატარდეს ქირურგიული ოპერაციები, როგორიცაა ფუნდოპლიკაცია.

ხშირად დასმული კითხვები

რა კვლევები გამოიყენება ბავშვთა გასტროენტეროლოგიაში?

ერთ-ერთი ყველაზე ხშირად გამოყენებული მეთოდია ენდოსკოპია, რომლის დროსაც დეტალურად იკვლევა საყლაპავის, კუჭის, თორმეტგოჯა ნაწლავისა და მსხვილი ნაწლავის შიდა ზედაპირი. ამასთან, საკვები ალერგიის ან აუტანლობის დასადგენად ხშირად გამოიყენება სისხლის ანალიზები და განავლის ანალიზები.

რა ასაკამდე მკურნალობს ბავშვთა გასტროენტეროლოგი?

ბავშვთა გასტროენტეროლოგიის პოლიკლინიკა ძირითადად ემსახურება ბავშვებსა და მოზარდებს დაბადებიდან 18 წლამდე. ეს სპეციალობა ეხება საჭმლის მომნელებელ სისტემასთან დაკავშირებული სხვადასხვა პრობლემის დიაგნოსტიკასა და მკურნალობას ჩვილობიდან მოზარდობამდე.

როგორ ტარდება ბავშვთა გასტროენტეროლოგის კონსულტაცია?

ბავშვთა გასტროენტეროლოგის კონსულტაცია იწყება ბავშვის სამედიცინო ისტორიის დეტალური შესწავლით. შემდეგ ტარდება საფუძვლიანი სისტემური გასინჯვა, განსაკუთრებული ყურადღებით მუცლის არეზე. საჭიროების შემთხვევაში ტარდება დამატებითი შეფასება ლაბორატორიული კვლევების ან ვიზუალიზაციის მეთოდების გამოყენებით.

როგორ უტარდებათ ენდოსკოპია პატარა ბავშვებს?

პატარა ბავშვებში ენდოსკოპია, როგორც წესი, ტარდება ზოგადი ანესთეზიით, რათა ბავშვი პროცედურის დროს კომფორტულად და უძრავად იყოს. ენდოსკოპი — წვრილი და მოქნილი მილი — პირის გავლით შეჰყავთ კუჭსა და წვრილ ნაწლავში, ხოლო ექიმი კამერის დახმარებით დეტალურად ათვალიერებს საჭმლის მომნელებელი ტრაქტის შიდა ზედაპირს. კოლონოსკოპიის დროს ბავშვის ასაკისა და წონის შესაბამისი კოლონოსკოპი შეჰყავთ ანუსის გავლით და იკვლევენ მთელ მსხვილ ნაწლავსა და თეძოს ნაწლავის ბოლო ნაწილს.

რამდენ წუთს გრძელდება გასტროენტეროლოგის კონსულტაცია?

გასტროენტეროლოგის კონსულტაციის ხანგრძლივობა შეიძლება განსხვავდებოდეს პაციენტის ჩივილების სიმძიმისა და კონსულტაციის მიზნის მიხედვით. ჩვეულებრივ, გასტროენტეროლოგის კონსულტაცია დაახლოებით 20-დან 30 წუთამდე გრძელდება. ამ დროის განმავლობაში ექიმი აფასებს პაციენტის სამედიცინო ისტორიას, ატარებს ფიზიკურ გასინჯვას და საჭიროების შემთხვევაში ნიშნავს დამატებით ანალიზებს ან ვიზუალიზაციის კვლევებს.

რომელი განყოფილებები აგზავნიან პაციენტებს გასტროენტეროლოგიაში?

გასტროენტეროლოგიის განყოფილებაში პაციენტებს, როგორც წესი, აგზავნიან პედიატრები, პედიატრიის ვიწრო სპეციალისტები, ოტორინოლარინგოლოგები (ყელ-ყურ-ცხვირის ექიმები) ან ბავშვთა ქირურგები.

ბავშვთა გასტროენტეროლოგია მნიშვნელოვანი სამედიცინო განყოფილებაა, რომელიც ეხება ბავშვებში საჭმლის მომნელებელი სისტემის, ღვიძლის, ნაღვლის ბუშტისა და სანაღვლე გზების, პანკრეასის თანდაყოლილ და შეძენილ დაავადებებს, ასევე კვების დარღვევებს. მშობლებს, რომელთა შვილებსაც აღენიშნებათ ბავშვთა გასტროენტეროლოგიის სფეროსთან დაკავშირებული სიმპტომები, შეუძლიათ მკურნალობის დაწყება საავადმყოფოების ბავშვთა გასტროენტეროლოგიის პოლიკლინიკებში ვიზიტის დაჯავშნით.