რა არის პროსტატის ანთება (პროსტატიტი)? რა არის მისი სიმპტომები?

რა არის პროსტატის ანთება (პროსტატიტი)? რა არის მისი სიმპტომები?

პროსტატის ჯირკვლის ანთებით (ინფლამაციით) დახასიათებული პროსტატიტი მამაკაცებში ერთ-ერთ ყველაზე ხშირად შემხვედრ უროლოგიურ ჯანმრთელობის პრობლემად ითვლება. ტკივილის, დისკომფორტის, შარდვისას გაძნელებისა და სექსუალური ფუნქციის დარღვევის თანხლებით მიმდინარე პროსტატიტი განსაკუთრებით მამაკაცებს აზიანებს 30-დან 50 წლამდე ასაკში, თუმცა ნებისმიერ ასაკში შეიძლება გაჩნდეს. პროსტატის ანთება შეიძლება სხვადასხვა ბაქტერიული ინფექციის შედეგად გაჩნდეს, მაგრამ ასევე შეიძლება განვითარდეს ინფექციის წყაროს გარეშეც. ამიტომ პროსტატიტის მკურნალობაში უპირველესად მნიშვნელოვანია მიზეზის დადგენა და მისი შესაბამისი მკურნალობის გეგმის შედგენა. „რა არის პროსტატის ანთება?“, „რა დიაგნოსტიკისა და მკურნალობის მეთოდები არსებობს პროსტატიტისთვის?“ ამ და სხვა კითხვებზე პასუხები, ისევე როგორც პროსტატიტთან დაკავშირებული სხვა საკითხები, სტატიის შემდეგ ნაწილში არის განხილული.

რა არის პროსტატის ანთება (პროსტატიტი)?

პროსტატა მამაკაცის ორგანიზმში დაბადებიდან არსებული სეკრეციული ჯირკვლებიდან ერთ-ერთია. შარდბუშტის ფუძესთან, პენისის უკანა ნაწილში მდებარე, 30 გრამი წონის, კაკლის ზომის ჯირკვალია. პროსტატის ჯირკვლის კიდევ ერთი მნიშვნელოვანი ფუნქციაა სპერმის შემადგენლობაში შემავალი სითხის გამომუშავება. სხვა სიტყვებით, პროსტატის ჯირკვალი მამაკაცის რეპროდუქციული ჯანმრთელობისთვის აუცილებელი ორგანოა. სხვა ორგანოების მსგავსად, პროსტატის ჯირკვალშიც შეიძლება გაჩნდეს გარკვეული ჯანმრთელობის პრობლემები. პროსტატიტი (პროსტატის ანთება), კეთილთვისებიანი პროსტატის გადიდება და პროსტატის კიბო ის პირველი დაავადებებია, რომლებიც პროსტატის ჯირკვლის დაავადებებზე საუბრისას გვახსენდება.

პროსტატის გადიდება, როგორც წესი, ხანდაზმულ ასაკის მამაკაცებში გვხვდება, პროსტატიტი კი ნებისმიერ ასაკში შეიძლება გაჩნდეს. კვლევები აჩვენებს, რომ ყოველწლიურად 2 მილიონზე მეტი მამაკაცი აწყდება პროსტატიტის პრობლემას. პროსტატის ჯირკვლის ნებისმიერი მიზეზით ანთება განისაზღვრება, როგორც პროსტატიტი. ეროვნული ჯანმრთელობის ინსტიტუტების მონაცემებით, პროსტატის ანთება სამ ძირითად კატეგორიად განიხილება: მწვავე ბაქტერიული პროსტატიტი, ქრონიკული ბაქტერიული პროსტატიტი და ქრონიკული არაბაქტერიული პროსტატიტი. პროსტატის ანთების მკურნალობის სწორად დაგეგმვისთვის მნიშვნელოვანია პაციენტში დადგინდეს, პროსტატიტის რომელი ტიპი აქვს.

მწვავე ბაქტერიული პროსტატიტი

მწვავე ბაქტერიული პროსტატიტი არის პროსტატის ჯირკვლის მოულოდნელად დაწყებული ინფექცია, რომელიც შარდის გზების ინფექციის სიმპტომებით, როგორიცაა შარდვისას ტკივილი და წვა, ვლინდება. მწვავე ბაქტერიული პროსტატიტი, როგორც წესი, მაშინ წარმოიქმნება, როცა შარდის გზებში არსებული ბაქტერიები პროსტატის ჯირკვალში აღწევს და იქ მრავლდება, რაც ინფექციას იწვევს. მწვავე პროსტატიტის ძირითად მიზეზებს შორის შეიძლება დავასახელოთ E. coli-ს მსგავსი Enterobacteriaceae ოჯახის ბაქტერიები. მწვავე ბაქტერიული პროსტატიტი, რომლის სიმპტომებია ტკივილი, სიცხე, შარდვისას წვა და ხშირი შარდვა, უფრო ხშირად ახალგაზრდა მამაკაცებში გვხვდება. მწვავე ბაქტერიული პროსტატიტის ადრეულ ეტაპზე მკურნალობა მნიშვნელოვანია.

ქრონიკული ბაქტერიული პროსტატიტი

ზოგიერთ პროსტატიტის შემთხვევაში სიმპტომები 3 თვე ან მეტი ხნის განმავლობაში შეიძლება გაგრძელდეს. ქრონიკული ბაქტერიული პროსტატიტი შეიძლება განისაზღვროს, როგორც პროსტატის ჯირკვალში ინფექციის ხანგრძლივი მიმდინარეობა და/ან განმეორება. მწვავე ბაქტერიულ პროსტატიტთან შედარებით სიმპტომებით უფრო მსუბუქი ქრონიკული ბაქტერიული პროსტატიტის ძირითად სიმპტომებს შორის შეიძლება დავასახელოთ მენჯის არეში ტკივილი, შარდვისას წვა და ხშირი შარდვა. ქრონიკული ბაქტერიული პროსტატიტის კიდევ ერთი სიმპტომია ეიაკულაციის დროს ტკივილი. ეს მდგომარეობა მამაკაცებში სექსუალური ფუნქციის დარღვევებს გამოიწვევს. ტკივილის, წვის, შარდვისას გაძნელების მსგავსი ჩივილების ხანგრძლივი მიმდინარეობა ან განმეორება შეიძლება მიუთითებდეს პაციენტში ქრონიკული ბაქტერიული პროსტატიტის არსებობაზე. ინფექციის ხანგრძლივმა მიმდინარეობამ დროთა განმავლობაში შეიძლება გამოიწვიოს ინფექციის გავრცელება. ამიტომ, თუ თქვენ ასევე განმეორებით გაქვთ შარდის გზების დისკომფორტი, დროის დაკარგვის გარეშე მიმართეთ უახლოეს სამედიცინო დაწესებულებას.

ქრონიკული არაბაქტერიული პროსტატიტი

ქრონიკული პროსტატიტის შემთხვევების უმრავლესობას წარმოადგენს ბაქტერიული წარმოშობის არმქონე პროსტატიტი. ქრონიკული ბაქტერიული პროსტატიტის მსგავსად, არაბაქტერიული პროსტატიტიც არის ჯანმრთელობის პრობლემა, რომელიც სიმპტომების ხანგრძლივი მიმდინარეობით ვლინდება. ქრონიკული არაბაქტერიული პროსტატიტის ზუსტი მიზეზი უცნობია, თუმცა მიიჩნევა, რომ ისეთმა ფაქტორებმა, როგორებიცაა ადრე გადატანილი ბაქტერიული ინფექცია და ზოგიერთ ქიმიურ ნივთიერებასთან კონტაქტი, შეიძლება გამოიწვიოს არაბაქტერიული პროსტატიტი.

რა იწვევს პროსტატის ანთებას (პროსტატიტს), რა არის მისი მიზეზები?

პროსტატის ჯირკვლის ანთებით (ინფლამაციით) დახასიათებული პროსტატიტის მიზეზები დაავადების ტიპის მიხედვით განსხვავდება. პროსტატიტის სახეობების მიხედვით მისი ძირითადი მიზეზებია შემდეგი:

მწვავე/ქრონიკული ბაქტერიული პროსტატიტი: E. coli-ს მსგავსმა ბაქტერიებმა შარდის გზებში ინფექცია შეიძლება გამოიწვიოს. პროსტატის ჯირკვლის ანთების ერთ-ერთი ყველაზე მნიშვნელოვანი მიზეზი შარდის გზების ინფექციაა. შარდბუშტის არხიდან უკან დაბრუნებული შარდი შეიძლება მიაღწიოს პროსტატის ჯირკვალს და გამოიწვიოს მასში ინფექცია. შარდის გზების ინფექციის შედეგად განვითარებული პროსტატიტი, უმეტესად, მწვავე ბაქტერიული პროსტატიტია. ამასთანავე, ქრონიკული პროსტატიტის შემთხვევებში ინფექციის სიმპტომები იშვიათია, ამიტომ მისი ზუსტი მიზეზის დადგენაც რთულია. გარდა ამისა, შარდის კათეტერის გამოყენებით ჩატარებულმა ინტერვენციულმა პროცედურებმა, პროსტატის ჯირკვლის კენჭებმა და შარდის გზის სრულ დაცლას ხელშემშლელმა ჯანმრთელობის პრობლემებმა შეიძლება გამოიწვიოს პროსტატის ჯირკვლის ბაქტერიული ინფექცია.

ქრონიკული არაბაქტერიული პროსტატიტი: ქრონიკული არაბაქტერიული პროსტატიტის ზუსტი მიზეზი უცნობია. თუმცა მიიჩნევა, რომ ზოგიერთმა აუტოიმუნურმა დაავადებამ, სტრესმა, ადრე გადატანილმა შარდის გზების ინფექციამ შეიძლება გამოიწვიოს ქრონიკული ბაქტერიული პროსტატის ანთება.

რა არის პროსტატის ანთების (პროსტატიტის) სიმპტომები?

პროსტატის ანთების სხვადასხვა ტიპი არსებობს და პროსტატიტის სიმპტომებიც დაავადების ტიპის მიხედვით შეიძლება განსხვავდებოდეს. ბაქტერიული ინფექციით გამოწვეულ მწვავე ბაქტერიულ პროსტატიტში ხშირად გვხვდება მენჯის არეში ტკივილი, შარდვისას გაძნელება, სიცხე. ამასთანავე, მწვავე ბაქტერიული პროსტატიტის შემთხვევებში სქესობრივი კავშირის დროს ტკივილიც გავრცელებული მოვლენაა. მწვავე ბაქტერიული პროსტატიტის სიმპტომები, როგორც წესი, მოულოდნელად ვლინდება. ქრონიკული ბაქტერიული პროსტატიტის სიმპტომები კი, უმეტესად, მწვავე პროსტატიტთან შედარებით უფრო ნელა და მსუბუქად მიმდინარეობს. ამასთანავე, ქრონიკული ანთების შემთხვევებშიც ხშირად გვხვდება ისეთი ჩივილები, როგორებიცაა წელის ტკივილი, საზარდულის ტკივილი, შარდვისას ტკივილი ან წვა და ხშირი შარდვა. ქრონიკული არაბაქტერიული პროსტატიტის შემთხვევაში კი დაავადებას კონკრეტული მიზეზი არ აქვს. ქრონიკული არაბაქტერიული პროსტატიტის სიმპტომებს შორის შეიძლება დავასახელოთ:

ეიაკულაციის დროს ტკივილი,

მენჯის არეში გავრცელებული ან ერთდროულად რამდენიმე არეში შეგრძნებადი ტკივილი,

შარდვისას ან მის შემდეგ ტკივილი,

ხშირი შარდვის სურვილი,

შარდვის გადაუდებელი სურვილი,

შარდის ნაკადის სუსტი ან წყვეტილი ხასიათი,

შარდის გზის დაბლოკვა და მსგავსი სიმპტომები.

როგორ ისმება პროსტატის ანთების (პროსტატიტის) დიაგნოზი?

პროსტატიტის ეჭვით ექიმთან მომართულ პაციენტებს სხვადასხვა გამოკვლევებსა და შემოწმებებს უტარებენ. პირველ რიგში, პაციენტს ფიზიკურად გასინჯავს თავის სფეროში გამოცდილი უროლოგი. ფიზიკური გასინჯვისას ექიმს შეუძლია ხელით შეამოწმოს, არის თუ არა შეშუპება. დამატებით, პროსტატიტის დიაგნოსტიკაში შეიძლება გამოყენებულ იქნას სისხლის, შარდის ან სპერმის ნიმუშებიც. პაციენტისგან აღებული ნიმუშების ლაბორატორიულად შესწავლა შეიძლება დაეხმაროს პროსტატიტის ტიპისა და/ან ანთების გამომწვევი ბაქტერიის დადგენაში. ზოგ შემთხვევაში ექიმმა დიაგნოზის დასადასტურებლად დამატებითი გამოსახულების ტესტები შეიძლება დანიშნოს. ეს გამოსახულებები მოიცავს კომპიუტერულ ტომოგრაფიას (CT), მაგნიტურ-რეზონანსულ გამოსახულებას (MRI) და ტრანსრექტალურ ულტრაბგერას. ტრანსრექტალური ულტრაბგერა არის მეთოდი, რომელიც გამოიყენება პროსტატის ჯირკვლის გამოსახულების მისაღებად სწორი ნაწლავის (რექტუმის) გზით; ის ეხმარება პროსტატის ჯირკვლის ანომალიების, აბსცესებისა და კენჭების გამოვლენაში .

როგორ მკურნალობენ პროსტატის ანთებას (პროსტატიტს)?

პროსტატიტის მკურნალობა შეიძლება განსხვავდებოდეს დაავადების მიზეზისა და ტიპის მიხედვით. ბაქტერიული პროსტატიტის შემთხვევაში სპეციალისტი ექიმი პაციენტს ანტიბიოტიკოთერაპიას შესთავაზებს. მწვავე ბაქტერიული პროსტატიტის დროს პაციენტებს 2 კვირიდან 1 თვემდე ანტიბიოტიკოთერაპია შეიძლება დაენიშნოთ. ამასთანავე, ქრონიკული ბაქტერიული პროსტატიტის მკურნალობა უფრო რთული შეიძლება იყოს. ქრონიკული ბაქტერიული პროსტატიტის მკურნალობისას ზოგ შემთხვევაში 3 თვემდე ანტიბიოტიკების გამოყენება შეიძლება იყოს საჭირო.

ქრონიკული არაბაქტერიული პროსტატის ანთების ზუსტი მკურნალობა არ არსებობს. არაბაქტერიული პროსტატიტის მკურნალობისას სპეციალისტები, როგორც წესი, მკურნალობის გეგმას სიმპტომების შემსუბუქებისკენ მიმართავენ. ქრონიკული ბაქტერიული პროსტატიტის მკურნალობისას სხვადასხვა სიმპტომის სამკურნალოდ სხვადასხვა მკურნალობის ვარიანტების ერთად გამოყენებაც შესაძლებელია . პროსტატის ანთების ადრეულ ეტაპზე მკურნალობის გარეშე დატოვებამ შეიძლება ინფექციის პროგრესირება და უფრო სერიოზული ჯანმრთელობის პრობლემების წარმოშობა გამოიწვიოს. თუ პროსტატიტის სიმპტომებს შეამჩნევთ, მიმართეთ უახლოეს სამედიცინო დაწესებულებას.

ხშირად დასმული კითხვები

პროსტატის ანთება, ანუ პროსტატიტი, 30-დან 50 წლამდე ასაკის მამაკაცებში გავრცელებული ჯანმრთელობის პრობლემაა. ქვემოთ დეტალურად არის განხილული პროსტატიტთან დაკავშირებით ხშირად დასმული ზოგიერთი კითხვა.

პროსტატის კიბო ან პროსტატის გადიდება და პროსტატიტი ერთმანეთისგან განსხვავებული დაავადებებია. სხვა სიტყვებით, პროსტატიტის კიბოდ გადაქცევის რისკი საკმაოდ მცირეა. პროსტატიტი სქესობრივი გზით გადამდები დაავადება არ არის. პროსტატიტის მკურნალობაში შეიძლება გამოყენებულ იქნას ზოგიერთი მედიკამენტი, რომელიც ინფექციის წყაროს აღმოფხვრას ან სიმპტომების შემსუბუქებას ემსახურება. მწვავე და ქრონიკული პროსტატიტი მედიკამენტური მკურნალობით შეიძლება დამუშავდეს. PSA პროსტატის ჯირკვლისთვის სპეციფიკური ფერმენტია. პროსტატის ჯირკვალზე მოქმედი დაავადებების დროს PSA-ს შრატში დონე შეიძლება მომატებული იყოს. სხვა სიტყვებით, პროსტატის ანთებამ შეიძლება PSA-ს მაჩვენებლის მატება გამოიწვიოს. პროსტატიტის ძირითად სიმპტომებს შორის არის ქვედა მუცლის ტკივილი. ამასთანავე, ზოგ შემთხვევაში შეიძლება წელსა და წელის არეში გავრცელებული ტკივილიც გვხვდებოდეს. პროსტატიტი მამაკაცებში შარდსასქესო სისტემაზე მოქმედი გავრცელებული ჯანმრთელობის პრობლემაა. პროსტატის ანთებაში ადრეული დიაგნოსტიკა ხელს უწყობს ინფექციის გავრცელების თავიდან აცილებას. თუ შარდვისას ტკივილის, საზარდულის ტკივილის მსგავსი ჩივილები გაქვთ, არ დააყოვნოთ და უროლოგიის სფეროში გამოცდილი ექიმისგან დანიშნეთ ვიზიტი.